Куфэрак: шаноўная пані

Ех-арыстакраты: як вярнуцца да шляхецкіх каранёў

205
(абноўлена 21:28 12.10.2015)
Апошнім годам у беларусах актывізавалася гістарычная памяць. З просьбай аб майстар-класе на тэму "Як зноў стаць шляхтай" мы звярнуліся да культуролага Сяргея Харэўскага.

Алена Васільева, Sputnik

На гэтым тыдні краіна вырашыла адсвяткаваць дзень нараджэння Міхала Агінскага, крыху ранеё "Аліварыя" вярнула Мінску графа Чапскага — апошні нават знайшоў сваё ўвасабленне ў фармаце графіці на адной са сценаў Кастрычніцкай вуліцы. Адным словам, беларусаў нарэшце відавочна ўсхвалявала пытанне нацыянальнай ідэнтычнасці і нават пацягнула назад да шляхецкіх каранёў — ў Лошыцкай сядзібе прайшла нават выстава адпаведнага касцюма.

З просьбой аб своеасаблівым майстар-класе, які б дапамог задаволіць прагу мінулых залатых шляхецкіх вольнасцяў і адрадзіць арыстакратычную самасвядомасць, Sputnik звярнуўся да культуролага Сяргея Харэўскага.

Першая парада культуролага — ганарыцца сваім паходжаннем, мець гонар паўсюль гаварыць па-свойму. "Астатняе дадаецца, а ці былі насамрэч продкі арыстакратамі, не так і важна. Часта простыя людзі і іх дзеці давалі прыклад высакароднейшых учынкаў, а людзі, якіх звалі арыстакратамі, не вытрымлівалі выпрабавання лёсам. Я думаю, што рэцэпт надта просты — быць сабой, ведаць пра сваё паходжанне, бо любая біяграфія — гэта вялікае жыццё, хоць і незнаёмых людзей", — кажа Харэўскі.

В гостях у пане Коханку
© Sputnik Ася Поплавская
В гостях у пане Коханку

Сяргей распавядае, што тыя, хто бываў, напрыклад, на Балканах, вяртаюцца з упэўненасцю, што Беларусь — краіна з каласальнай гісторыяй. Але ж надта пашкодзіла нам дваццатае стагоддзе, мы не ведаем не толькі прозвішчаў сваіх арыстакратаў, тых, хто будаваў гарады і бараніў краіну, мы не ведаем нават народных танцаў і мовы. "Натуральна, што шляхта ведае ўсіх сваіх продкаў ад першага калена, але зараз ёсць адмысловыя гербоўнікі, і знайсці свае карані нескладана, калі вы насамрэч адносіцеся да шляхты. Усе маюць магчымасць удакладніць гісторыю свайго радавода, даведацца хаця б, з якога павета паходзяць продкі", — тлумачыць Сяргей.

Сам Харэўскі ведае тых, пра каго маглі распавесці бабкі і дзедкі — то бок, ведаю да пра-пра-прадзеда, ведае, дзе яны пахаваныя і не меней двух разоў на год наведвае іх магілы. "Адпаведна ведаю і гісторыі паходжання фаміліі — напрыклад, святы Раймон Харэўскі, біскуп кракаўскі, быў адпраўлены хрысціць татараў у Крым. Магу гэтаксама распавесці і пра сваіх Адамовічаў, пра Хмялеўскіх. Пры жаданні кожны можа даведацца пра паходжанне свайго прозвішча і пра свой радавы герб", — упэўнены культуролаг.

Граф Чапский от арт-проекта Vulica Brasil.
© Sputnik Вера Дашкевич
Граф Чапский от арт-проекта Vulica Brasil.

Сяргей Харэўскі ўпэўнены, што якімі б радавітымі не былі твае продкі, нічога табе не заменіць табе самога, бо любы чалавек — гэта праект. "Чалавек без каранёў для мяне не надта цікавы — калі чалавек не пацікавіўся тым, хто яго прадзеды і прабабкі, у мяне ўзнікаюць сумненні, ці можа ён ўвогуле цікавіцца тонкімі матэрыямі. Гэта першасныя рэчы, якія трэба разумець — хлопчык ён ці дзяўчынка, на якой мове размаўляе, якога лёсу ягоныя продкі. "Будь он хоть негром преклонных лет", як пісаў паэт, гэта ўсё роўна скарб. Калі чалавек пачаў рупіцца пра памяць, пра перадачу інфармацыі, ён вылучыўся з жывёльнага свету, мы — носьбіты памяці, і гэта робіць нас людзьмі", — запэўнівае нас Сяргей.

Культуролаг дадае, што зараз усе надта востра перажываюць сітуацыю з мігрантамі, маўляў, крычаць "Alarm!". "Але ж якая праблема ў мігрантах? Чвэрць беларускай шляхты мае татарскія ці нямецкія карані, і ў гэтым ніколі не было праблемы. Хіба гэтыя мігранты замінаюць нам не казаць дрэнных словаў, не хлусіць? І не міфічныя мігранты пазбавілі нас памяці", — перакананы Харэўскі.

205
Тэги:
Мінск
По теме
Шляхту склікаюць на велаэкскурсію: тур па мясцінах Ваньковічаў
У "Лошыцкай сядзібе" можна ўзгадаць ампутаваныя шляхецкія карані
Гандлёвы прадстаўнік Расіі ў Беларусі Юрый Залатароў

Гандлёвы прадстаўнік Расіі патлумачыў зніжэнне тавараабароту з Беларуссю

22
(абноўлена 18:24 07.04.2021)
Крызіс сусветнай эканомікі ў сувязі з пандэміяй каронавіруса закрануў усіх удзельнікаў рынку. Якія невідавочныя прычыны паўплывалі на ўзаемны гандаль дзвюх краін, расказаў эксперт.

МІНСК, 7 кра – Sputnik. Беларусь у мінулым годзе заняла чацвёртую пазіцыю ў рэйтынгу нашых гандлёва-эканамічных партнёраў, сказаў у мультымедыйным прэс-цэнтры Sputnik гандлёвы прадстаўнік РФ у Беларусі Юрый Залатароў.

Паводле яго слоў, у статыстыцы дзвюх краін назіраюцца адрозненні ў выніковых лічбах па ўзаемнаму тавараабароту. Па дадзеных ФМС, у 2020 годзе ён склаў 28,5 мільярда долараў. Паводле інфармацыі Белстата, ён дасягнуў адзнакі ў 29,5 мільярда долараў.

Вядучыя партнёры ў гандлі

Пры гэтым расійскі гандлёвы прадстаўнік растлумачыў, што кіруецца ў дадзеным выпадку матэрыяламі беларускай статыстыкі.

Юрый Залатароў канстатаваў, што ўзаемны тавараабарот у мінулым годзе знізіўся на 17,3%. Тым не менш, Расія засталася для Беларусі асноўным гандлёва-эканамічным партнёрам, на долю якога прыпадае 47,9%.

"Беларусь таксама з'яўляецца для нас вельмі важным гандлёвым партнёрам і традыцыйна ўваходзіць у топ-5. Па выніках 2020 года Беларусь заняла чацвёртую пазіцыю ў рэйтынгу гандлёва-эканамічных партнёраў Расіі, пасля Кітая, Германіі і Галандыі", - адзначыў ён.

Пры гэтым на долю Беларусі прыпадае каля 5% ад усяго гандлёва-эканамічнага абароту расійскай эканомікі. Цікава, што ў мінулым годзе беларускі экспарт у Расію знізіўся ўсяго на 4% і склаў 13,1 мільярда долараў. У той жа час расійскі імпарт знізіўся на 25,6% да 16,4 мільярда долараў.

Знізіўся аб'ём гандлю

"Па выніках года адмоўнае сальда для Беларусі склалася ў памеры 3,3 мільярда долараў, што значна менш за паказчык 2019 года, калі адмоўнае сальда склала 8,3 мільярда долараў", - нагадаў Гандлёвы прадстаўнік РФ.

Вядучыя пяць пазіцый расійскага экспарту ў Беларусь:

  • нафта і газ - 6,1 мільярда долараў,
  • машыны і абсталяванне - 2,8 мільярда долараў,
  • металы і вырабы з іх - 2,1 мільярда долараў,
  • хімічная прадукцыя - 2 мільярды долараў,
  • харчовыя тавары 1,4 мільярда долараў.

Паводле інфармацыі расійскага гандлёвага прадстаўніка, зніжэнне аб'ёмаў адбылося ў першую чаргу па такіх пазіцыях, як сырая нафта (больш за 3 мільярды долараў), легкавыя аўто (380 мільёнаў долараў), чорныя металы (190 мільёнаў долараў), прыродны газ (60 мільёнаў долараў), рухавікі і генератары (60 мільёнаў долараў).

Вядучыя пяць пазіцый беларускага экспарту ў Расію:

  • харчовыя тавары - 4,2 мільярда долараў,
  • машыны і абсталяванне - 3,7 мільярдаў долараў,
  • хімічная прадукцыя - 1,6 мільярда долараў,
  • тэкстыльныя вырабы - каля 1 мільярда долараў,
  • металы і вырабы з іх каля 940 мільёнаў долараў.

У сваю чаргу беларускі экспарт адчуў зніжэнне па такіх пазіцыях, як грузавыя аўтамабілі (амаль 400 мільёнаў долараў), чыгуначныя і трамвайныя вагоны (60 мільёнаў долараў), масла сметанковае (каля 40 мільёнаў долараў), запчасткі (каля 50 мільёнаў долараў).

Пандэмія, нафта і методыка

"Асноўныя прычыны зніжэння ляжаць на паверхні. Перш за ўсё гэта памяншэнне паставак расійскай нафты ў Беларусь у мінулым годзе, калі ішоў працэс узгаднення і асабліва пацярпеў першы квартал", - канстатаваў Юрый Залатароў.

Паводле яго слоў, калі у 2019 годзе з Расіі было пастаўлена 18 мільёнаў тон нафты, то ў 2020 годзе ў цэлым на беларускі рынак было пастаўлена 16 мільёнаў тон сыравіны, з іх расійскай нафты - крыху больш за 15 мільёнаў тон.

"Дастаткова каварную ролю адыграла неспрыяльная санітарна-эпідэміялагічная сітуацыя, звязаная з пандэміяй, і закрыццё меж. Актыўнасць па лініі бізнес-супольнасцяў у нас знізілася", - нагадаў ён.

Пасля чаго растлумачыў, што яшчэ адной прычынай зніжэння тавараабароту сталі асаблівасці методыкі ўліку дадзеных аб знешнім гандлі.

"Значны аб'ём гандлю паміж Расіяй і Беларуссю ажыццяўляецца цяпер у нацыянальных валютах. Калі казаць аб долі плацяжоў у расійскіх рублях, то па экспарце тавараў з Беларусі - 42%, калі казаць пра імпарт - 48%", - сказаў Юрый Залатароў.

Пры гэтым ён звярнуў увагу, што дзве краіны сутыкнуліся з тым, што ў 2020 годзе расійскі рубель да асноўных валют знізіўся на 19%, а беларускі рубель - на 22%.

"Менавіта ў гэтай плоскасці ляжыць падзенне вартаснага тавараабароту. Адбылося падзенне расійскага і беларускага рублі да валют. Аб'ём вартасны у нас заўсёды разлічваецца ў доларах", - патлумачыў гандлёвы прадстаўнік.

На яго думку, трэба глядзець не толькі на вартасныя аб'ёмы тавараабароту, але і на фізічныя ў дадзеным выпадку. Таму што пры падзенні кошту адбыўся рост аб'ёмаў узаемных паставак.

Цалкам анлайн-прэс-канферэнцыю глядзіце на Sputnik.

Чытайце таксама:

22
Тэги:
эксперт, Гандаль, рынак, каронавірус, пандэмія, Эканоміка, крызіс, Беларусь, тавараабарот, Расія
Журналіст, тэлевядучы, публіцыст Анатоль Васерман

Васерман назваў умову мірнага ўзаемадзеяння Расіі і Кітая з Захадам

27
(абноўлена 10:12 18.02.2021)
Да якога супрацьстаяння могуць прывесці свет нарастаючыя палітычныя, эканамічныя і каштоўнасныя супярэчнасці паміж Расіяй і Кітаем з аднаго боку і калектыўным Захадам з другога - свой прагноз агучыў палітычны аналітык, вядомы інтэлектуал Анатоль Васерман.
Вассерман назвал условие мирного взаимодействия России и Китая с Западом

Ці будзе прорва супярэчнасцей паміж цывілізацыямі разрастацца далей, прывёўшы да самых сур'ёзных наступстваў аж да канчатковага разрыву, альбо ёсць надзея на нейкі іншы шлях, які дазваляе цывілізацыям мірна суіснаваць і канкурыраваць?

"Тэарэтычна мірная канкурэнцыя магчымая, але ў дадзеным выпадку галоўнай перадумовай для мірнага суіснавання можа быць актыўнае ўзаемадзеянне, класічны прыклад - калі англасаксонская цывілізацыя і злучаныя дзяржавы Амерыкі пачалі выводзіць свае вытворчасці ў Кітай, былы тады рэгіёнам з вельмі таннай працоўнай сілай. Гэта было добрай асновай і для мірнага суіснавання", - разважае Васерман.

Праз такое вывядзенне вытворчасцей у свой час наладзілася вельмі цеснае ўзаемадзеянне паміж англасаксонскай і кітайскай цывілізацыямі, а затым да яго падключылася яшчэ і заходнееўрапейская цывілізацыя, "але вельмі хутка па гістарычных мерках (усяго за некалькі дзесяцігоддзяў) Кітай набраў такую ​​моц, што стаў далей развіваць ужо і навуку, на якую абапіраецца вытворчасць, і цяпер міжцывілізацыйныя рознагалоссі зноў усплылі на першы план", адзначае аналітык.

Такія міжцывілізацыйныя рознагалоссі не абавязкова стануць супярэчнасцямі, мяркуе эксперт, але яны цалкам могуць імі стаць. Напрыклад, сярод некаторых ключавых каштоўнасцей англасаксонскай і рускай цывілізацый ёсць прама супрацьлеглыя, такія ж ёсць і ў кітайскай цывілізацыі.

"Ці атрымаецца развіваць далейшае гаспадарчае ўзаемадзеянне так, каб яно перакрыла гэтыя супярэчнасці, не бяруся прадказаць, хоць і спадзяюся на гэта", - рэзюміруе Васерман.

Чытайце таксама:

27
Тэги:
прагноз, Кітай, Расія
Вытворчасць вакцыны Спутник V

Новыя вытворчасці вакцыны "Спутник V" адкрыюць у ЕАЭС

15
(абноўлена 16:32 16.04.2021)
Зараз ідуць перамовы з Кыргызстанам і Арменіяй, у першы час вытворчасць вакцын будзе арыентавана на ўнутраны рынак.

МІНСК, 16 кра – Sputnik. Еўразійская эканамічная камісія зацікаўлена ў адкрыцці новых вытворчасцей расійскай вакцыны "Спутник V" на прасторы Саюза, паведаміў падчас анлайн-тэлемоста ў мультымедыйным прэс-цэнтры Sputnik міністр па прамысловасці і аграпрамысловаму комплексу ЕЭК Артак Камалян.

Паводле яго слоў, цяпер ідуць актыўныя перамовы па наладжванні вытворчасцей прэпарату з двума краінамі - Арменіяй і Кыргызстанам. ЕЭК таксама займаецца гэтым пытаннем.

"Паводле маёй інфармацыі, эканамічныя ведамствы Кыргызстана і Расіі абмяняліся дакументамі. Перамовы працягваюцца. Магчыма, яны некалькі запаволіліся па той прычыне, што цяпер ва ўрадзе Кыргызстана ідуць сур'ёзныя перастаноўкі. Але мы спадзяемся, што пляцоўка для "Спутник V" будзе адкрыта ў гэтай краіне", - падкрэсліў Камалян.

Ён таксама ўдакладніў, што вытворчасць спачатку будзе разлічана для ўнутранага рынку, а ўжо пасля можна будзе наладзіць пастаўкі вакцыны за мяжу.

"Вакцына "Спутник V" карыстаецца вялікім попытам у свеце, многія краіны хочуць атрымаць гэты прэпарат", - дадаў міністр ЕЭК.

Як заявіў Артак Камалян, Арменія зараз знаходзіцца ў завяршальнай стадыі перамоў па вытворчасці расійскай вакцыны.

"Арменія гатова прадаставіць пляцоўку пад вытворчасць 100 тысяч доз у месяц", - адзначыў ён.

Міністр па прамысловасці і аграпрамысловаму комплексу ЕЭК выказаў надзею на больш хуткую рэалізацыю дамоўленасцей.

"Спутник V" у свеце

Расійская вакцына зарэгістравана ў 60 краінах з насельніцтвам звыш 1,5 мільярда чалавек. Па колькасці атрыманых адабрэнняў рэгулятарамі прэпарат займае другое месца ў свеце.

Навуковы часопіс Lancet ў пачатку лютага апублікаваў вынікі трэцяй фазы клінічных даследаванняў вакцыны "Спутник V", якія пацвярджаюць высокую эфектыўнасць і бяспеку прэпарату. У ходзе фазы III клінічных даследаванняў прэпарат "Спутник V" прадэманстраваў высокія паказчыкі імунагеннасці і бяспекі, а эфектыўнасць склала 91,6 працэнта.

"Спутник V" дае поўную абарону ад цяжкіх выпадкаў захворвання новай каронавіруснай інфекцыяй.

Вытворчасць у Беларусі

Першыя вопытныя партыі расійскай вакцыны на "Белмедпрэпаратах" былі выраблены 28 лютага. 25 сакавіка ў Беларусі пачаўся прамысловы выпуск вакцыны па расійскіх тэхналогіях. Першую такую ​​партыю праверыў сам распрацоўшчык - Навуковы цэнтр імя Гамалеі.

Плануецца, што прамысловы выпуск расійскай вакцыны складзе 500 тысяч у месяц. Адна вакцына ўключае ў сябе дзве дозы прэпарату, такім чынам, пасля выпуску першай партыі, прышчапіцца змогуць паўмільёна чалавек.

Чытайце таксама:

15
Тэги:
рынак, Арменія, Кыргызстан, перамовы, ЕАЭС, вакцына "Спутник V", вытворчасць, вакцына
Тэмы:
Расійскія вакцыны ад каронавіруса