Беларускі драматург, рэжысёр, акцёр Дзмітрый Багаслаўскі

Разважанні драматурга пра беларускі тэатр

333
(абноўлена 09:32 11.12.2015)
Драматург Дзмітрый Багаслаўскі распавёў пра стан сучаснай беларускай драматургіі.

Юлія Хвошч, Sputnik.

Што зараз адбываецца з беларускай драматургіяй, чаму драматычны тэатр адстае ад лялечнага амаль на 30 год, навошта рэжысёры абіраюць для сябе такую прафесію — на гэтыя і іншыя тэмы карэспандэнт Sputnik пагутарыў з маладым перспектыўным беларускім драматургам, рэжысёрам-пастаноўшчыкамі, акцёрам Дзмітрыем Багаслаўскім.

Беларускі тэатр сёння

Адно з асноўных пытанняў, якія мы хацелі закрануць у размове з Багаслаўскім — гэта цяперашні стан беларускага тэатра. На думку драматурга, зараз беларускі тэатр знаходзіцца ў нейкім заціску і не можа быць цалкам свабодным і натуральным, а драматургі і рэжысёры не заўжды могуць займацца тым, што ім падабаецца.

"Апошнім часам беларускі тэатр жыве як быццам з аглядкай, прычым гэта праяўляецца ў вельмі многіх момантах. З аглядкай, напрыклад, на Расію, з аглядкай на Еўропу. Нават з аглядкай на акцёрскае існаванне — давайце паспрабуем так, давайце паспрабуем гэдак..", — разважае Багаслаўскі.

"У нас проста застаўся яшчэ з савецкіх часоў такі момант як жаданне выслужыцца".

На думку драматурга, гэта адзін з тых момантаў, якія перашкаджаюць беларускаму тэатру быць сучасным і свабодным. "Паказаць некаму, хто крыху вышэй, што ён годны, каб яго па галаве пагладзілі. Мне здаецца, тэатр гэтага не прымае. Так не павінна адбывацца".

Дзмітрый Багаслаўскі на сцэне
© Photo : Яўген Люлюкін
Дзмітрый Багаслаўскі на сцэне

"Таму што тэатр — гэта ў першую чаргу выказванне. Мы хочам пагутарыць і запытацца ў гледача. Самі. Гэта нас хвалюе. І мы ў першую чаргу хочам запытацца, што адбываецца, а не паказаць некаму, якія мы годныя", — тлумачыць сваю пазіцыю Багаслаўскі.

"Кажуць, што беларускі драматычны тэатр адстае на 30 гадоў, нягледзячы на тое, што ў нас ёсць рэжысёры, вядомыя на ўвесь свет. Але драма чамусьці адстае ад тэатра лялек. Неяк дзіўна атрымоўваецца".

Багаслаўскі з сумам адзначае, што ў кожным беларускім тэатры ёсць ідэалагічны складнік. "У беларускага рэжысёра проста звязаны рукі. Замест таго, каб рабіць тое, што хочацца, ён павінен думаць пра рэпертуарную палітыку і пра запаўняльнасць залы. Гэта вельмі шкодная для тэатра з'ява, якой не павінна быць".

Падводзячы вынік, драматург адзначыў, што менавіта з-за гэтай прычыны вельмі шмат спектакляў робяцца на ўгоду гледача і менавіта таму драматычны тэатр адстае ад лялечнага на 30 гадоў.

Пра сучасную драматургію

А яшчэ сучасная драматургія практычна не ідзе ў беларускіх тэатрах.

"Так адбылося, што сучасныя беларускія драматургі прадстаўлены на сусветнай арэне значна больш, чым рэжысёры і нават тэатры".

І калі сучасная драматургія ўвогуле прадстаўлена вельмі слаба ў Беларусі, то пра беларускую драматургію няма чаго і казаць.

"Я, канешне, разумею, што ў нас тэатраў "далічы да 30" завецца. Але калі ты ведаеш, што п'есы тваіх калег ідуць па ўсёй Расіі, ва Францыі, у Італіі ды ЗША, але яны не ідуць дома, у іх на радзіме, гэта дзіўна".

Што датычыцца п'ес на беларускай мове, то тут справы складаюцца яшчэ горш, хаця б здавалася куды ўжо…

"Ва ўсялякім выпадку наша драматургія вельмі арыентаваная на расійскі рынак. Менавіта рынак. Таму што беларускія драматургі разумеюць, што іх тут не ставяць, а якому аўтару хочацца пісаць у стол? Табе ж хочацца, каб цябе пачулі, каб нехта прыходзіў на твае спектаклі, каб нехта іх потым ацэньваў, казаў пра нешта, каб выходзілі рэцэнзіі, водгукі… Рынак — вельмі непрыемнае слова, але гэта так", — распавядае Багаслаўскі.  

Дзмітрый Багаслаўскі ў грымёрцы Беларускага маладзёжнага тэатра
© Photo : предоставлено Д. Богославским
Дзмітрый Багаслаўскі ў грымёрцы Беларускага маладзёжнага тэатра

Драматург таксама адзначыў, што драматургію на беларускай мове ва ўсялякім выпадку трэба падымаць, але гэта рызыка застацца не пачутым.

"Я ведаю, што калі напішу на рускай мове, то мяне пачуюць у 10 гарадах Расіі і пачуюць каля 50 тыс. чалавек. Калі напішу на беларускай, то апублікую п'есу на сваёй старонцы ў сацсетках і 15 чалавек гэта прачытае — я жадаю не зусім гэтага".

"І нават калі ў цябе "набалела", то ты, канешне, будзеш пра гэта пісаць. Але перад табой паўстае выбар: пісаць на рускай ці на беларускай", — падводзіць сумны вынік Багаслаўскі.

Мастацтва — гэта эгаізм

Паразмаўлялі з драматургам і на больш філасофскія пытанні. Напрыклад, чаму і для чаго творцы займаюцца мастацтвам, ці ёсць у іх нейкая звыш-ідэя. Багаслаўскі лічыць, што мастацтва — гэта толькі адзін з відаў эгаізму. Ён не адмаўляе наяўнасці ў творчых людзей звыш-ідэй і звышмэтаў, але ўпэўнены, што калі быць па-сапраўднаму шчырым з сабой, то імкненне тварыць і несці мастацтва ў масы вынікае з жадання задаволіць уласныя амбіцыі.

"Мастацтва — гэта сапраўдны эгаізм. Няхай я гэта скажу і супакоюся. І нават зараз з майго боку гэта эгаізм. Таму што зараз я скінуў гэты цяжар на чытача — і ўсё. Вось так, хлопцы".

"Творца сцвярджае, што быццам задае пытанні ў космас і хоча, каб яго пачулі, — канешне, гэта ўсё ёсць, але ў падкорцы… Калі быць шчырым, то ў падкорцы гэта проста момант самалюбавання", — тлумачыць Багаслаўскі.

Па сутнасці, нават абіраючы падзею ў якасці творчага аб'екта, большасць творцаў прадумвае, якую менавіта падзею ўзяць для апісання, каб атрымаць максімальны фід-бэк ад гледача. Няма цалкам спантаннага мастацтва. Аўтар, як правіла, абірае менавіта тую падзею, якая знойдзе водгук у як мага большай колькасці слухачоў.

"Для чаго ты бярэш гэтую падзею? Ты можаш абраць зусім іншую, але абіраеш менавіта гэтую і менавіта сёння. Таму што ты ведаеш, што на гэтую падзею адгукнецца больш людзей і яна прынясе табе больш славы. Менавіта таму мастацтва — гэта эгаізм", — разважае Багаслаўскі.

І тут жа дадае, што, канешне, ёсць і такія цудоўныя п'есы, якія заведама не збяруць аншлагаў. "Ёсць і аўтары, і рэжысёры, і артысты, якія ведаюць, што спектакль не будзе мець поспеху, што на гэта людзі не прыйдуць, але ёсць прафесійная рыса — я не магу рабіць дрэнна, таму я зраблю вось так".

"Але ва ўсялякім выпадку ў падкорцы сядзіць самалюбаванне. Нажаль. І дзецца мы ад гэтага пакуль нікуды не можам", — засмяяўся драматург.

333
Тэги:
Культура, культура і мастацтва, Тэатр, Еўропа, Беларусь, Увесь свет
Тэмы:
Сучасны беларускі тэатр (27)
По теме
“Любоў людзей” нарэшце і ў Беларусі

Брэсцкі канструктывізм: экскурсія для знатакоў стылю

10
(абноўлена 09:43 10.07.2020)
  • Будынак у стылі канструктывізму ў Брэсце
  • Будынак у стылі канструктывізму ў Брэсце
  • Будынак у стылі канструктывізму ў Брэсце
  • Будынак у стылі канструктывізму ў Брэсце
  • Будынак у стылі канструктывізму ў Брэсце
  • Будынак у стылі канструктывізму ў Брэсце
  • Будынак у стылі канструктывізму ў Брэсце
  • Будынак у стылі канструктывізму ў Брэсце
  • Будынак у стылі канструктывізму ў Брэсце
  • Валанцёры распавядаюць аб брэсцкім канструктывізме з дапамогай налепак у кавярнях горада
  • Будынак у стылі канструктывізму ў Брэсце
  • Будынак у стылі канструктывізму ў Брэсце
  • Будынак у стылі канструктывізму ў Брэсце
  • Будынак гісторыка-культурнага значэння
  • На адну з экскурсій па мадэрнісцкім Брэсце запрасілі Міхала Пшчулкоўскага
Неабыякавыя берасцейцы стварылі праект папулярызацыі гарадской забудовы ў стылі канструктывізму. Для знатакоў міжваеннай архітэктуры яны падрыхтавалі анлайн карту, а гараджане могуць паўдзельнічаць у выратаванні помнікаў.

"Брэсцкі канструктывізм" - так у горадзе над Бугам называюць архітэктуру, пабудаваную тут у 1920-30-х гадах. Спецыялісты адносяць яе да агульнаеўрапейскага стылю мадэрнізму, які ў свой час адмовіўся ад старых традыцый.

Гэты стыль ўключае ў сябе функцыяналізм, канструктывізм, манументалізм і іншыя стылістычныя напрамкі. У Брэсце яго можна пазнаць па некалькіх характэрных рысах. Гэта выкарыстанне простых кубічных формаў, пераменная вышыня будынкаў, стужачныя вокны і плоскія дахі.

У канструктывісцкім духу берасцейцы будавалі не толькі жылыя дамы. Храмы, адміністрацыйныя будынкі, турма, установы аховы здароўя і адукацыі - новы стыль удала ўпісаўся ў гарадскую тканіну. Да прыкладу, амаль увесь паўднёва-заходні бок галоўнай гарадской плошчы - запар помнікі эпохі 1920-30-х.

Одна из волонтеров проекта Марина Завражная
© Sputnik Артем Кирьянов
Адна з валанцёраў праекта Марына Заўражная распавядае, што да нядаўніх часоў валанцёры знаёмілі берасцейцаў з канструктывізмам на "Мадэрнісцкіх шпацырах". Пакуль экскурсіі вырашылі адкласці з-за эпідэміялагічнага становішча.

Сёння ў Брэсце налічваецца больш за два дзясяткі будынкаў у гэтым стылі. Знайсці іх і пазнаёміцца з гісторыяй славутасцяў можна на анлайн карце праекта. Таксама валанцёры распрацавалі алгарытмы выратавання помнікаў архітэктуры ў выпадку пагрозы іх захаванасці.

10
  • Будынак у стылі канструктывізму ў Брэсце
    © Sputnik Артем Кирьянов

    Мабыць, самы незвычайны прыклад брэсцкага канструктывізму - кірха на сучаснай вуліцы Карла Маркса. Яе пабудавалі ў 1938 годзе для евангелісцка-аўгсбургскай абшчыны горада з 198 вернікаў. У савецкі час тут працаваў кінатэатр "Змена", а цяпер будынак займае рэкламнае агенцтва.

  • Будынак у стылі канструктывізму ў Брэсце
    © Sputnik Артем Кирьянов

    Адзін з найбуйнейшых помнікаў канструктывізму - будынак былой швейнай фабрыкі "Надзея". Будаваўся ён як дом Яніны Урбановіч. Берасцейцы кажуць, па форме дом чымсьці нагадвае знакаміты хмарачос- "прас" у Нью-Ёрку. Пасля рамонту тут з'явіліся офісы ў стылі лофт.

  • Будынак у стылі канструктывізму ў Брэсце
    © Sputnik Артем Кирьянов

    На паўднёва-заходнім баку плошчы Леніна ў стылі канструктывізму пабудаваны не толькі будынак цяперашняга аблвыканкама. Упраўленне КДБ, адміністрацыя Ленінскага раёна, бальніца хуткай дапамогі - цэлая вуліца стала вялікім помнікам стылю.

  • Будынак у стылі канструктывізму ў Брэсце
    © Sputnik из личного архива Юрия Рубашевского

    У стылі канструктывізму планавалі перабудаваць і галоўны каталіцкі храм Брэста. Але з-за вайны планам было не наканавана спраўдзіцца. Так што Крыжаўзвіжанскі касцёл застаўся ў ранейшых формах позняга класіцызму.

  • Будынак у стылі канструктывізму ў Брэсце
    © Sputnik Артем Кирьянов

    Традыцыі "брэсцкага канструктывізму" жывыя і сёння: архітэктары выкарыстоўваюць традыцыйныя мясцовыя формы пры ўзвядзенні новых будынкаў у цэнтры горада.

  • Будынак у стылі канструктывізму ў Брэсце
    © Sputnik Артем Кирьянов

    Усе помнікі архітэктуры брэсцкага канструктывізму і іх гісторыя сабраныя на адной анлайн карце.

  • Будынак у стылі канструктывізму ў Брэсце
    © Sputnik Марта Мартынюк

    На жаль, гэты "цацачны" асабняк 1937 года ў рэдкім стылі стрымлайн мадэрна выратаваць не ўдалося. Будынак павольна руйнаваўся з-за будаўніцтва па суседстве тэатра лялек. Помнік архітэктуры састарэў, яго пазбавілі статусу гісторыка-культурнай каштоўнасці і знеслі год таму.

  • Будынак у стылі канструктывізму ў Брэсце
    © Sputnik Артем Кирьянов

    У гэтым доме з характэрным для канструктывізму стужачным шкленнем сёння працуе знакаміты брэсцкі майстар Мікалай Кузьміч.

  • Будынак у стылі канструктывізму ў Брэсце
    © Sputnik Артем Кирьянов

    "За польскім часам" берасцейцы атрымалі нават спартыўны манеж у стылі канструктывізму. У ынаш час ён застаецца дзеючым, а час ад часу тут адбываліся гарадскія выставы-кірмашы.

  • Валанцёры распавядаюць аб брэсцкім канструктывізме з дапамогай налепак у кавярнях горада
    © Sputnik Артем Кирьянов

    Валанцёры распавядаюць аб брэсцкім канструктывізме з дапамогай налепак у кавярнях горада.

  • Будынак у стылі канструктывізму ў Брэсце
    © Sputnik Артем Кирьянов

    Эпоха брэсцкага канструктывізму памятае і прысуд Веры Харужай. У гэтым будынку ў 1927 году падпольшчыцу асудзілі на шэсць гадоў катаргі.

  • Будынак у стылі канструктывізму ў Брэсце
    © Sputnik Артем Кирьянов

    Турысты могуць пазнаёміцца з архітэктурай мадэрна і па выдадзенай праектам брашуры. Усе помнікі міжваеннай эпохі сабраны ў адным выданні - па ім лёгка арыентавацца падчас прагулкі па горадзе.

  • Будынак у стылі канструктывізму ў Брэсце
    © Sputnik Артем Кирьянов

    Дом у стылі канструктывізму пабудаваў для сябе і галоўны прадстаўнік брэсцкай школы мадэрна Юзэф Бараньскі. Архітэктар меў асабістую гербавую пячатку і валодаў правам праектаваць будынкі любой складанасці. Яму належаць шматлікія знакавыя для горада збудаванні: філармонія, корпус чыгуначнага каледжа і касцёл на Граеўцы ў форме паравоза.

  • Будынак гісторыка-культурнага значэння
    © Sputnik Артем Кирьянов

    Амаль усе помнікі гэтай эпохі ў Брэсце ўключаныя ў спіс гісторыка-культурнай спадчыны. На выпадак пагрозы захаванасці будынкаў валанцёры падрыхтавалі тры алгарытмы дзеянняў, якія дапамогуць выратаваць помнікі архітэктуры.

  • На адну з экскурсій па мадэрнісцкім Брэсце запрасілі Міхала Пшчулкоўскага
    © Sputnik Артем Кирьянов

    На адну з экскурсій па мадэрнісцкім Брэсце запрасілі Міхала Пшчулкоўскага - буйнога польскага спецыяліста па архітэктуры канструктывізму. Натхніўшыся тэмай, адна з валанцёраў праекта напісала ўласную навуковую працу аб брэсцкім мадэрне.

Тэги:
спадчына, архітэктура, Брэст
Дзяржаўны акадэмічны ансамбль танца Беларусі на адкрыцці XXVII Міжнароднага фестывалю мастацтваў Славянскі базар у Віцебску

Гледачы не змогуць дарыць кветкі артыстам на "Славянскім базары"

18
(абноўлена 14:12 10.07.2020)
Доступ да сцэны ў гэтым годзе будзе зачынены, каб пазбегнуць распаўсюджвання каронавіруса - такую рэкамендацыю дало Міністэрства аховы здароўя.

МІНСК, 10 ліп - Sputnik. Гледачы не змогуць дарыць артыстам кветкі падчас канцэртаў на фестывалі "Славянскі базар", паведамілі Sputnik ў дырэкцыі фестывалю.

"У нас ёсць рэкамендацыі ад Міністэрства аховы здароўя па абмежаванні доступу да сцэны. Мы са свайго боку будзем іх выконваць і просім гледачоў зразумець неабходнасць гэтых мер у гэтым годзе", - паведамілі суразмоўцы агенцтва.
Арганізатары фестывалю прынялі рашэнне запусціць акцыю "Букет дабра". Яе сутнасць складаецца ў тым, што гледачы змогуць пералічыць грошы, на якія хацелі набыць букеты для артыстаў, на дабрачынны рахунак для дапамогі дзецям.

"Каб мінімізаваць напружанасць з абодвух бакоў, з боку гледачоў і артыстаў, зараз прапрацоўваем пытанне аб адкрыцці дабрачыннага рахунку. З той мэтай, каб гледачы, якія з любоўю ставяцца да любімых артыстам, не дарылі кветкі і тым самым не стваралі сітуацыю, калі яны будуць спрабаваць прайсці на сцэну, а туды доступ забаронены, такім чынам аддзячылі сваіх артыстаў і прынеслі рэальную карысць тым, каму яна цяпер патрэбна", - распавялі агенцтву ў дырэкцыі фестывалю.

Цягнікі на фестываль

Як і раней, Беларуская чыгунка пусціць дадатковыя цягнікі з Мінска ў Віцебск падчас фестывалю "Славянскі базар". Першы састаў адправіцца 16 ліпеня са станцыі Мінск-Пасажырскі ў 12:28 і прыбудзе на месца ў 16:08.

"Пасля завяршэння канцэртнай праграмы госці" Славянскага базару "на гэтым жа цягніку змогуць вярнуцца ў Мінск. З Віцебска ён будзе адпраўляцца ноччу ў 01:12 і прыбываць у сталіцу Беларусі раніцай у 05:42", - паведамілі ў прэс-службе БЧ.

Дадатковыя цягнікі будзе курсіраваць штодня з Мінска з 16 па 19 ліпеня, з Віцебска з 17 па 20 ліпеня. Як паведамілі ў БЧ, расклад іх рух складзена з улікам праграмы правядзення фестывалю. Тэматыка мерапрыемства будзе адлюстравана і ў афармленні цягніка.

Фестываль "Славянскі базар" правядуць у Віцебску 16 па 19 ліпеня ў новым фармаце. З-за пандэміі каронавіруса мерапрыемствы пройдуць на свежым паветры ў Летнім амфітэатры і на вулічных пляцоўках.

18
Тэги:
Славянскі базар у Віцебску, Міністэрства аховы здароўя Рэспублікі Беларусь, Віцебск
Квітнее лён

Які сёння дзень: 12 ліпеня 2020 года

0
(абноўлена 09:52 10.07.2020)
Гэты дзень з'яўляецца сто дзевяноста чацвёртым па грыгарыянскім календары, да канца года засталося 172 дні.

Сёння адзначаецца Сусветны дзень бортправадніка. Якія яшчэ падзеі адбыліся 12 ліпеня і чым азнаменаваны гэты дзень у народным календары, чытайце ў спраўцы Sputnik.

Гістарычныя падзеі 12 ліпеня

  • У 1920 годзе: РСФСР паводле Маскоўскага дагавора прызнала Літоўскую Рэспубліку і яе правы на значную частку тэрыторыі Беларусі.

Хто нарадзіўся 12 ліпеня

  • 1916 год: Лаўрэнцій Абецэдарскі, беларускі гісторык.

Таксама сёння нарадзіліся італьянскі мастак Амедэо Мадыльяні і савецкая і расійская спявачка Валянціна Талкунова.

12 ліпеня ў народным календары

Сёння праваслаўныя вернікі шануюць памяць апосталаў Пятра і Паўла. Царква шануе іх як першых прапаведнікаў хрысціянства.

Гэты дзень – свята для рыбакоў, якія лічаць апостала Пятра сваім правадыром. Яны ставілі ў царкве свечку Пятру-рыбалову, маліліся пра багаты ўлоў.

Гэтым днём заканчваецца Пятроў пост. У народзе ладзілі гулянні, накрывалі вялікія сталы, варылі піва.

Дзяўчыны варажылі: плялі вянкі і надзявалі іх на галаву каня любімага хлопца. Калі да раніцы вянок не падаў, лічылася, што хлопец сапраўды кахае.

Калі Пятроў дзень быў ясны, то і год будзе добрым. Жоўтыя аблокі прадвяшчаюць дождж.

0
Тэги:
народны каляндар, які сёння дзень
Тэмы:
Які сёння дзень: каляндар знакавых падзей