Кінафестываль Лістапад у Мінску

Журы назвала лепшы фільм "Лiстапада-2018"

23
(абноўлена 07:31 10.11.2018)
Напярэдадні журы падвяло вынікі юбілейнага кінафоруму і раздала галоўныя прызы. Ні адна беларуская карціна не ганаравалася ўзнагародай.

МІНСК, 10 ліс - Sputnik. Карціна рэжысёра Раду Жудэ "Мне пляваць, калі мы ўвойдзем у гісторыю як варвары" стала лепшай на фестывалі "Лістапад-2018", паведамляе Sputnik.

Цырымонія закрыцця 25-га Міжнароднага кінафестывалю "Лістапад-2018" прайшла ў сталічным кінатэатры "Масква", дзе журы таксама падвяло вынікі форуму. Галоўны прыз дастаўся фільму "Мне пляваць, калі мы ўвойдзем у гісторыю як варвары" - карціна Раду Жудэ была аднагалосна прызнана лепшай.

Посмотреть эту публикацию в Instagram

Публикация от MIFF Listapad (@miff_listapad)

Жудэ не змог наведаць цырымонію - цяпер рэжысёр знаходзіцца ў Галівудзе, але ён даслаў паведамленне з падзякай за ўзнагароду.

Спецыяльны прыз журы атрымала стужка "Трэцяя жонка" рэжысёра Аша Мэйфэра.

Перамогу ў іншых намінацыя святкавалі Цзя Чжан-Кэ за фільм "Попел беласнежны" (Лепшая рэжысура), Огнен Главоніч за фільм "Груз" (Лепшы сцэнар), Адам Баерскі, Томаш Рафал за фільм "Аднойчы ў лістападзе" (Лепшая аператарская работа імя Ю.А. Марухіна), Чжао Тао за ролю ў фільме "Попел беласнежны" (Лепшая жаночая роля), Сцяпан Дзявонін за ролю ў фільме "Сэрца свету" (Лепшая мужчынская роля), Антон Байбакоў за фільм "Вулкан" (Лепшае гукавое (музычнае) рашэнне фільма).

Прызы глядацкіх сімпатый размеркаваліся наступным чынам:

  • "Юлі", рэжысёр - Ісіяр Бальяін (За лепшы ігравы фільм)
  • "Праект "Бабуля", рэжысёр - Балінт Рэвес (За лепшы дакументальны фільм)
  • "Супа Мода", рэжысёр - Лікарыён Вайнайна (За лепшы фільм для дзіцячай і юнацкай аўдыторыі ў конкурсе "Лістападзік").

У нацыянальным конкурсе "Лістапада" лепшым ігравым фільмам назвалі працу Мары Тамковіч "Дачка", лепшым дакумэнтальным - "Песні для Кіта" рэжысёра Руслана Фядотава. Сярод анімацыйных фільмаў узнагарода дасталася "Добраму ваўку" Наталлі Дарвінай.

Гран-пры ў асноўным конкурсе дакументальнага кіно атрымалі "Хатнія гульні" рэжысёра Алісы Каваленка.

23
Тэги:
Кіно, "Лістапад" (кінафестываль), Мінск
Тэмы:
Мінскі міжнародны кінафестываль "Лістапад": самае цікавае (13)
Вуж

Карона Змяінага цара і цмок-спакуснік: паданні на Змяінае свята

282
(абноўлена 12:18 25.09.2020)
У даўніну людзі верылі што 27 верасня змеі збіраюцца і разам сыходзяць у зімовую спячку, у сувязі з гэтым у лес імкнуліся не хадзіць.

Па народных паданнях, 27 верасня паўзуноў надзвычай шмат - яны збіраюцца разам, каб запаўзці глыбока ў лес і там легчы ў спячку. Людзі імкнуліся не хадзіць у лес або поле, таму што лічылася: калі змяя ўкусіць у гэты дзень, ніякія лекі не дапамогуць.

Асабліва сцерагліся гадзюк. Насамрэч, шмат дзе на беларускіх землях усіх паўзуноў называлі "вужамі", але калі сапраўдны вуж – істота бяскрыўдная і нават карысная, яд гадзюкі здольны забіць, таму іх знішчалі, а каб пазбегнуць укуса, перад тым, як ісці ў месцы, дзе водзяцца змеі, чыталі загавар. 

Вуж-дамавік аберагаў ад бяды

На беларускіх землях вужы здаўна лічыліся апекунамі дома і дамашніх жывёл. Ім пакідалі малако і ніколі не крыўдзілі, таму што верылі: такі жылец можа папярэдзіць пра няшчасце і нават дапамагчы знайсці скарб.

У хаце вуж жыў звычайна пад печчу. Раней, калі дзяцей саджалі снедаць на падлогу, ён мог выпаўзаць і есці з імі з адной міскі. Малыя гулялі з ім і вуж ніколі іх не крыўдзіў.

Жылі вужы і ў хляве, дзе нават маглі піць малако прама з каровінага вымя. Іх ні ў якім разе не праганялі, таму што па-перше, яны знішчалі грызуноў, якія маглі пераносіць хваробы, а па-другое, лічылася, што калі пазбавіць карову такога "сябра", у яе можа знікнуць малако.

Сыход вужа з хаты з'яўляўся перасцярогай гаспадарам пра нейкую бяду. Напрыклад, неўзабаве ў доме мог здарыцца пажар, або ў яго магла трапіць маланка.

Вужыны кароль, яго дачкі і чароўныя скарбы

Па легендах, вуж таксама мог дапамагчы гаспадару знайсці скарб. У некаторых мясцінах, калі дамашні вуж паміраў, з яго тлушчу рабілі свечку. Людзі верылі, што калі яе запаліць, з'явіцца цэлае змяінае войска на чале з Вужыным каралём, які пакажа, дзе схаваны скарб.

Калі Вужынага караля давадзілася сустрэць недзе ў лесе або полі, трэба было пакласці перад ім рушнік. Тады ён нібыта запаўзе на яго і пакіне сваю залатую карону. Але часта караля суправаджала яго світа, і вось гэтыя змеі зусім не былі бяспечнымі, таму тым, хто шукае клады, раілі насіць з сабой ясеневы кій – нібыта калі ўдарыць ім па клубку змей, яны разпаўзуцца, пакінуўшы свайго караля.

Нямала паданняў існуе і пра прыгожых дачок Змяінага цара – вужалак. Яны нібыта да паловы мелі выгляд прыгожых дзяўчын з доўгімі валасамі, а замест ног у іх быў хвост. Вужалкі любілі залатыя ўпрыгожваллі, а вось вопраткі не насілі ніякай. Да чалавечых дамоў вужалкі не набліжаліся, жылі глыбока ў лесе, каля вадаёмаў. Самі дачкі Вужынага цара не робяць чалавеку ніякай шкоды, але там, дзе яны жывуць, шмат змей. Лічылася, што калі чалавек знойдзе ўпрыгожванне вужалкі, яму больш не страшныя змяіныя ўкусы.

Жоўтыя плямы на галаве вужа - нібы завушніцы
© CC0 / Pixabay / JarkkoManty
Па легендзе, Вужалкі маглі ператварацца ў змей, а жоўтыя плямачкі па баках галавы нагадваюць залатыя завушніцы

Змей-волат і цмок-спакуснік

Існуюць на беларускіх землях паданні і пра велізарных змей, велічынёй з дом і нават больш. Па адной легендзе, у даўніну асілак змог перамагчы такога змея, парубіў яго на тры часткі і пахаваў іх асобна – так утварыліся вялікія курганы. Па іншай, людзі здолелі злавіць змея, але не забіць яго, і тады вырашылі закапаць вялізную пачвару. Але кожную раніцу яны знаходзілі зямлю раскіданай. І тады адзін чалавек узяў чорнага пеўня, запраг яго ў стары лапаць і ў ім прывёз да звязанага змея зямлі. Тры разы хадзіў ён так, і больш зямля са змея не асыпалася.

У адрозненні ад велізарнага змея (на вобраз якога, несумненна, аказала ўплыз хрысціянскае паданне пра змаганне святога Георгія з драконам), лятучы змей, цмок, мог пераўтварацца ў чалавека. Паўставаў ён звычайна ў абліччы барадатага мужчыны або прыгожага хлопца. Калі дзяўчына закахалася ў такога, яна неўзабаве памірала.

У абліччы змея цмока ўяўлялі велізарным, памерам з дом, да таго ж, у яго магло быць шмат галоў – некаторыя легенды налічвалі да 12.

Свайму гаспадару цмок прыносіў багацце, але гэтыя грошы лічыліся нешчаслівымі. Часта цмок увогуле асацыюецца з вобразам чорта або Люцыфера, які ненавідзіць усе божыя стварэнні. Падчас навальніцы цмок хаваецца ў дупле старога дуба, таму маланка святога Пятра часцей за ўсё трапляе менавіта ў гэта дрэва.

282
Тэги:
Традыцыі і абрады, змяя
Тэмы:
Спадчына: традыцыі і вераванні нашых продкаў
Альгерд Бахарэвіч

Раман Альгерда Бахарэвіча выходзіць у Шатландыі

14
(абноўлена 13:07 25.09.2020)
Упершыню кніга "Дзеці Аліндаркі" ўбачыла свет у 2014 годзе ў выдавецтве "Галіяфы". Яна атрымала прэмію "Кніга годзе" і заняла трэцяя месца на прэміі імя Ежы Гедройца.

МІНСК, 25 вер - Sputnik. Раман беларускага пісьменніка Альгерда Бахарэвіча "Дзеці Аліндаркі" будзе апублікаваны на англійскай мове, аб гэтым аўтар паведаміў на сваёй старонцы ў фэйсбуку.

Бахарэвіч падкрэсліў, што "дзеці Аліндаркі" - казка для дарослых, якая чытаецца і сёння.

"Памятаю, якім быў першы імпульс да таго, каб узяцца за працу. Я прачытаў, як недзе ў невялікім райцэнтрыку чыноўніца ад адукацыі параіла бацькам аднаго дзіцяці тэрмінова звярнуцца ды лагапеда, бо, відзіце лі, у рабёнка сільны беларускі акцэнт. Пака не позна, нада лячыць... так пачалася гісторыя пра Лёсю і Леччыка ", - узгадаў аўтар гісторыю стварэння кнігі.

Раман будзе надрукваны ў выдавецтве Scotland Street Press з арыгінальнай беларускай вокладкай мастачкі Кацярыны Дубовік. Дата афіцыйнага выхаду кнігі - 30 верасня 2020 года, першая рэцэнзія ўжо надрукаваная ў "The Scotsman".

Упершыню кніга "Дзеці Аліндаркі" была надрукваная ў 2014 годзе ў выдавецтве "Галіяфы". Яна атрымала прэмію "Кніга году" і заняла трэцяя месца на прэміі імя Ежы Гедройца.

Чытайце таксама:

14
Тэги:
Альгерд Бахарэвіч