Кнігі Максіма Багдановіча

Музей Максіма Багдановіча можа з'явіцца ў Ялце

70
(абноўлена 16:25 02.04.2019)
Для стварэння экспазіцыі арганізатарам спатрэбіцца дапамога беларускіх калег з мінскага музея літаратара.

МІНСК, 2 кра - Sputnik. Для стварэння музея Максіма Багдановіча ў Ялце патрэбна дапамога беларускіх калег з мінскага музея паэта, распавёў падчас тэлемосту Мінск - Сімферопаль - Масква ў мультымедыйным прэс-цэнтры Sputnik Беларусь старшыня рэгіянальнай нацыянальна-культурнай аўтаноміі "Беларусы Крыма" Раман Чаргінец.

"Мы запусцілі з кіраўніком федэральнай нацыянальнай культурнай аўтаноміі беларусаў Расіі Сяргеем Кандыбовічам працэс стварэння гэтага музея. Адміністрацыя Ялты пайшла на сустрэчу, ёсць варыянты па памяшканні", - распавёў Чаргінец.

Паводле яго слоў, у цэнтры Ялты ёсць музей Міхаіла Салтыкова, у ім ёсць другі корпус, дзе і прапануецца размясціць экспазіцыю. Але ёсць пытанні па напаўненні музейнага фонду. Тут патрэбна будзе дапамога беларускага боку.

"Нам патрэбны мінімум копіі, а ў ідэале арыгіналы з цэнтральнага музея Багдановіча ў Мінску. Нам патрэбна дапамога ў напаўненні музейных фондаў. Гэта мог бы быць праект Саюзнай дзяржавы", - дадаў спікер.

Ён дадаў, што на базе будучага музея таксама можа з'явіцца экскурсійны маршрут па месцах у Крыме, дзе быў Багдановіч.

"Калі беларускаму турысту гэта цікава, то гэта Ялта, Феадосія, Стары Крым", - падсумаваў старшыня рэгіянальнай нацыянальна-культурнай аўтаноміі "Беларусы Крыма".

Класік беларускай літаратуры Максім Багдановіч не раз бываў у Крыме, дзе лячыўся ад сухотаў. Упершыню ён пабываў на паўвостраве ў 1909 годзе, другі - у 1915 году. У апошні, трэці раз, паэт прыехаў у Ялту ў 1917.

Поўную версію тэлемосту Мінск - Сімферопаль - Масква, прысвечаную Дню яднання народаў Расіі і Беларусі, які адзначаецца 2 красавіка, глядзіце на відэа.

Чытайце таксама:

70
Тэги:
Максім Багдановіч, Ялта, Расія
Кандрат Крапіва, 1951 год

Беларускі Лафантэн: 125 гадоў з дня нараджэння Кандрата Крапівы

611
(абноўлена 21:06 04.03.2021)
Да юбілейнага дня нараджэння выбітнага беларускага літаратурнага дзеяча Sputnik зрабіў падборку цікавых фактаў з яго жыцця і прапануе некалькі "пякучых" баек.

МІНСК, 5 сак – Sputnik. Сёння спаўняецца 125 гадоў з дня нараджэння знакамітага беларускага літаратара, байкапісца, майстра сатырычнага жанру.

Кандрат Крапіва нарадзіўся 5 сакавіка 1896 года ў вёсцы Нізок Уздзенскага раёна ў сялянскай сям'і. Sputnik вырашыў не пераказваць у чарговы раз біяграфію пісьменніка, але прывесці топ-5 літаратурных паданняў, звязаных з імем знакамітага беларуса.

Лёс пісьменніка вызначылі СМІ

Існуе паданне, што пісаць Крапіва пачаў дзякуючы газеце "Савецкая Беларусь".

Аднойчы будучы літаратар шпарцываў па роднай вёсцы і ўбачыў прыбіты на інфармацыйным стэндзе нумар "Савецкай Беларусі". Юнак прыпыніўся і пачаў чытаць. Кажуць, што тэксты ў артыкукалах яму настолькі падабаліся, што ён сам вырашыў паспытаць сябе на літаратурнай ніве.

Белорусские писатели (справа налево) : Михась Линьков, Якуб Колас, Кондрат Крапива и Павел Ковалев
© Sputnik / В. Китас
Беларускія пісьменнікі (справа налева): Міхась Лынькоў, Якуб Колас, Кандрат Крапіва і Павел Кавалёў

Ні дня без радка

Кажуць, што Крапіва вельмі шмат пісаў, быццам жыў па прынцыпе "ні дня без радка". Аднак ён ніколі нікому не казаў, над чым менавіта працуе ў пэўны момант.

Вядомы факт, што людзі творчыя маюць забабоны. Магчыма, і ён баяўся спудзіць яшчэ не народжаную басню. Напрыклад, п'есу "Брама неўміручасці" Крапіва пісаў амаль 6 гадоў, і ўвесь гэты час ніхто не ведаў, над чым ён працуе. Дарэчы, Крапіва ніколі не працаваў над некалькімі творамі адначасова.

Фенаменальная памяць

Крапіва меў фенаменальную памяць – ён ніколі не запісваў адрасы і тэлефоны, не вёў штодзённік. Усё самае важнае захоўвалася ў яго памяці. І калі трэба было знайсці тэлефон нейкага чалавека, то прасцей было адразу пытацца ў Крапівы (калі ён яго ведаў, вядома).

У старасці ў Крапівы сур'ёзна пагоршыўся зрок, што адбівалася на яго прафесійнай рэдактарскай дзейнасці. Але ён рэдактаваў усе слоўнікі проста па памяці. Захоўваў у сваёй памяці ўсе значэнні, дыялектныя варыянты і паходжанне беларускіх слоў са слоўнікаў.

Шмат нататнікаў

Гэты бок жыцця пісьменніка супярэчыць папярэдняму. Але не зусім. Нататнік яму быў патрэбен для цікавых цытатаў суайчыннікаў, адзнакаў падчас вандровак. Самае характэрна тут тое, што ў адрозненне ад сваіх калег па цэху (творчых людзей), яго почырк вельмі акуратны. Ён ніколі не маляваў і не рабіў пазнак на палях.

Шахматы

Акрамя літаратуры быў у Кандрата Крапівы яшчэ адзін запал – шахматы. Па ўспамінах блізкіх, за шахматнай дошкай ён мог праседжваць шмат гадзін запар. У пісьменніка быў нават адмысловы набор шахмат, выразаных з вельмі рэдкай пароды дрэва.

Што з гэтага праўда, а што не, мы ўжо наўрад ці даведаемся. Але тое, што з творамі Крапівы павінен быць знаёмы кожны беларус, – гэта факт.

Творчасць Кандрата Крапівы – з'ява ўнікальная і адметная для беларускай літаратуры. Гэта байкапісец такога ўзроўню, як Эзоп – для антычнай літаратуры, Лафантэн – для французскай і Крылоў – для рускай. Акрамя таго, гэта выдатны драматург і сатырык, які мог як высмеяць чалавечыя заганы ў сваіх п'есах "Хто смяецца апошнім" і "Брама неўміручасці", так і стварыць лірычную камедыю "Пяюць жаваранкі".

Да вашай увагі прапануем некалькі "пякучых" баек ад Крапівы.

Открытие Рождественских ярмарок в Праге
© Sputnik / Алексей Витвицкий
"А "галава" з мандатам у паўметра / Стаіць над яслямі ў хляве..."

Мандат

Аслу раз выдалі мандат, –
Няйначай, памылкова.
(Такія і ў людзей памылкі – не наўда,
Але аб іх пасля размова).
Ад шчасця гэтага ў Асла
Аж галава кругом пайшла,
І вылецеў з яе апошні розум –
Як п'яны стаў Асёл, хоць быў цвярозым:
Такога ўраз задаў разумнік тону,
Такога шуму нарабіў, такога звону,
Што не спрачаліся жывёлы ані крышку
І палічылі ўсе Асла за шышку.
– Ну й розум! Вось дык галава! –
Яе раз гучалі хвалы словы.
Другі дык ледзь не цалаваў
Капыцікі асловы.
А "галава" з мандатам у паўметра
Стаіць над яслямі ў хляве:
Ніводнай думкі ў галаве –
Жуе сабе авёс, псуе сабе паветра.
Пры гэтым бедныя жывёлы
І чхнуць баяцца без дазволу.
Адзін вось толькі Лыска,
Калі Асла пабачыць блізка,
Заўсёды брэша: "Гаў-гуў-гуў!
Цярпець я дурня не магу!"
Ды Лыска той сядзеў на ланцугу.
_______
Бывае іншы раз і з нашым братам,
Што галаву заменьваюць мандатам,
Ды мы справаджваем такіх аслоў
Без лішніх слоў.

                                                   1925

Белорусский крестьянин, член колхоза, 1934 год
© БГАКФФД
"І з выгляду просты, і проста адзет, / Ды гэта не проста, не так сабе дзед..."

Калгасны дзед

І з выгляду просты, і проста адзет,
Ды гэта не проста, не так сабе дзед,
І шэрая світка зусім ні пры чым, –
У дзеда важнецкі інспектарскі чын.
Інспектар па якасці – гэта ж не жарт!
Патрэбны тут веды, і пільнасць, і гарт,
І чын яму спаць не дае па начах, –
Мільгаюць у дзеда агрэхі ў вачах.
Вясновае сонца вачэй не пратрэ,
А дзеда ўжо клопат, руплівасць бярэ,
А чын ужо штурхае дзеда пад бок:
– Таварыш інспектар! Пара, галубок...
І птушак дасужых звіняць галасы,
І дзедавы ногі шчымяць ад расы.
Ды ногі-то, ўласна, зусім ні пры чым,
І моршчыцца ў дзеда ёсць многа прычын:
Вунь шэрае штосьці на чорнай раллі, –
Няўжо бо нядбайнікі зноў падвялі?
І грозна і гнеўна глядзіць ён на грэх, –
І ўсыпле ж дзед Сцёпку за гэты агрэх!
За тое, што добра дагледзеў вясны,
У прэмію дзеду падносяць штаны.
Штаны як штаны... Мо каб крышку вужэй,
Ды гонар для дзеда за ўсё даражэй.
Дахаты ён прыйдзе, пакажа старой:
– Ты ўсё мяне лаеш, а я вось герой.
Прытуліць старую к сівой барадзе
І горда падарак на стол пакладзе.

                                                      1936

Чемпионат профессионального мастерства Парикмахерское искусство
© Sputnik / Максим Богодвид
"Дык не адзін заўважан быў распорак, / А ззаду й спераду – па сорак..."

Мода

Якімсьці чынам, невядома,
З вар’яцкага шпіталя ці то дома
Ды збегла раз няшчасная кабета,
Якая з малых год
Была паклонніцаю мод
І розум страціла праз гэта.
Было, між іншым, лета.
Яна тут зараз цераз плот
І скокнула ў гарод
Ды, завязаўшы нек па-свойму хустку,
Давай тут прыбіраць старанна галаву:
Лісцё ўтыкае морквы і капусту,
І кроп, і іншую траву.
Пасля па вуліцы прайшла, як быццам каралева,
Хоць грудзі голыя і цела ўсё свіціцца,
Аж сэрца, гледзячы, сціскаецца ад жалю.
Аднак жа паабапал – справа, злева –
За ёю бегла разявак мо з трыццаць,
Галёкалі, іржалі.
І нават нейкія два франты,
Згубіўшы свой "шляхетны" сорам,
Таксама любаваліся уборам,
Хвалілі, што "пікантны".
А колькі модніцам-кабетам
Іх пахвала абыдзецца і грошай і турбот,
Няшчасныя не думалі аб гэтым.
Назаўтра ўжо ва ўсіх паклонніц мод,
Якія пераймаць заўсёды рады,
Дык не адзін заўважан быў распорак,
А ззаду й спераду – па сорак.
На галаве ж у іх не грады
І нават не гарод,
А проста – цэлае шматполле:
Бульбянік тут развесіў голле,
Там далей – іншы кораньплод;
На самай макаўцы ячмень
Пад вецярком сабе шумеў,
А далей сырадэля
Так міла белым тварыкам глядзела,
І роем навакол гулі
Двухногія чмялі.
_______
Якія ж выведу я тут маралі?
Каб на галовах не аралі,
Заводзячы севазварот шматпольны?
Ды не, браткі, зусім
Я клапачуся не аб гэтым, 
І байку прысвячаю ўсім, 
Хто слепа модзе пакланіцца здольны: 
Дзяўчатам ды кабетам, 
А больш за ўсіх дык маладым паэтам.
                                                             1926

Чытайце таксама: 

611
Тэги:
байкі, юбілей, падзеі і даты, Літаратура, Жыццё знакамітых людзей, Кандрат Крапіва, Беларусь
Тэмы:
Беларуская літаратура

Як сапраўдныя: хлопец стварае мадэлі матацыклаў у натуральную велічыню - відэа

62
(абноўлена 10:58 03.03.2021)
Дзевятнаццацігадовы хлопец здолеў манетызаваць сваё хобі: ён стварае кардонныя рэплікі вядомых мадэляў матацыклаў у натуральную велічыню. Глядзіце на відэа, як выглядаюць кардонныя байкі.

Генры Гансалвес з Бразіліі стварае неверагодныя рэплікі сваіх любімых мадэляў матацыклаў. Ён не можа дазволіць сабе сапраўдны байк, затое можа сабраць яго кардонную копію з нуля.

Генры захапляецца матацыкламі з 15 гадоў. Сёння яму 19. Спачатку хлопец ствараў эскізы і мініяцюры чопераў. Затым вырашыў перайсці на мадэлі ў натуральную велічыню.

На стварэнне байка мары - Honda CB 600 F Hornet - у хлопца сышло 10 месяцаў.

Другая рэпліка - BMW R 1200, была пабудавана ў значна меншыя тэрміны, нягледзячы на ​​больш высокую складанасць.

Публікацыя копій матацыклаў у інтэрнэце дазволіла Генры манетызаваць хобі. Сёння ён зарабляе грошы, ствараючы кардонныя мадэлі.

62
Тэги:
Бразілія, матацыкл

Як расійскія ракетчыкі пераўзбройваюцца на "Авангарды" - відэа

0
(абноўлена 12:17 05.03.2021)
Злучэнне РВСН ў Арэнбургскай вобласці першым у краіне атрымала новы ракетны комплекс "Авангард". Глядзіце на відэа, як усталёўваюць ракеты ў шахты.

Ролік, у якім бачна, як перагружаюць ракеты, апублікаваны Мінабароны Расіі. Міжкантынентальная балістычная ракета усталёўваецца ў пускавую шахту з дапамогай спецыяльнага абсталявання.

"Найскладаныя тэхналагічныя аперацыі доўжацца некалькі гадзін", - гаворыцца ў паведамленні ведамства.

У рамках пераўзбраення ракетчыкам быў дастаўлены ўжо другі "Авангард". Першы паступіў на ўзбраенне яшчэ ў снежні 2019 года.

Аб стварэнні "Авангарда" ў сакавіку 2018 года абвясьціў прэзыдэнт Расіі Уладзімер Пуцін падчас выступу перад Федэральным сходам. Комплекс складаецца з міжкантынентальнай балістычнай ракеты УР-100Н УТТХ і гіпергукавога крылатага блока, здольнага вытрымліваць падчас палёту звышвысокія тэмпературы. Серыйную вытворчасць гіпергукавых баявых блокаў "Авангард" пачалася ў ліпені таго ж года.

0
Тэги:
відэа, шахта, краіна, Арэнбургская вобласць, ракетны комплекс, "Авангард", ракета, ракетчыкі, Міністэрства абароны РФ