Ля мемарыяльнага знака Рака памяці

У Мінску ўзгадваюць тэракт у метро 11 красавіка 2011 года

83
(абноўлена 10:08 11.04.2016)
Выбух на станцыі метро "Кастрычніцкая" прагрымеў пяць гадоў таму – у гадзіну пік 11 красавіка 2011 года – і забраў жыцці 15 чалавек.

МІНСК, 11 кра — Sputnik. Пяць гадоў таму адбыўся тэракт на станцыі метро "Кастрычніцкая", сёння мінчукі нясуць кветкі да месца трагедыі, каля мемарыяльнага знака "Рака памяці" выстаўлена ганаровая варта.

У мемориального знака Река памяти
© Sputnik / Виктор Толочко
Ля мемарыяльнага знаку "Рака памяці"

11 красавіка 2011 года ў Мінску на станцыі метро "Кастрычніцкая" ў вячэрнюю "гадзіну пік" у 17.56 адбыўся выбух, у выніку якога 11 чалавек загінулі на месцы, чацвёра памерлі ў шпіталях. Цялесныя пашкоджанні рознай ступені цяжкасці атрымалі 315 грамадзян. Генеральная пракуратура Беларусі класіфікавала яго як тэракт.

Станция Октябрьская открыта после взрыва в минском метро
© Sputnik / Сергей Самохин
Станцыя метро "Кастрычніцкая"

Станцыя метро "Кастрычніцкая" размешчана ў цэнтры Мінска недалёка ад будынка адміністрацыі прэзідэнта, Палаца прафсаюзаў, Палаца Рэспублікі, музея гісторыі Вялікай Айчыннай вайны, буйнога ўнівермага сталіцы — ГУМа, тэатраў — лялечнага, юнага гледача і імя Янкі Купалы. Яна з'яўляецца перасадачным вузлом паміж Маскоўскай і Аўтазаводскай лініямі, адзінай перасадачнай станцыяй мінскага метро. Асноўная частка Маскоўскай лініі метро, якая перасякае горад з захаду на ўсход, пралягае пад галоўнай вуліцай сталіцы — праспектам Незалежнасці. Аўтазаводская лінія злучае спальныя раёны паўночнай часткі горада з буйнымі заводамі на поўдні Мінска. Залы двух перасадачных станцый "Кастрычніцкая" і "Купалаўская" злучае пераходны тунэль.

"Кастрычніцкая" з'яўляецца самай загружанай станцыяй мінскага метрапалітэна, у "гадзіны пік" яна прапускае ў паўтара разы больш пасажыраў, чым было запланавана ў праекце.

Паводле дадзеных міністэрства ўнутраных спраў Беларусі, выбухная прылада знаходзілася пад лаўкай на платформе насупраць другога вагона цягніка, які рухаўся з боку станцыі "Плошча Перамогі". У выніку выбуху на платформе ўтварылася варонка дыяметрам каля 80 сантыметраў. Магутнасць выбуху ў трацілавым эквіваленце склала ад пяці да сямі кілаграмаў. Выбуховае прыстасаваньне было начынена металічнымі шарыкамі дыяметрам каля аднаго сантыметра. У гэты ж час у процілеглым кірунку рухаўся іншы склад, які быў вымушаны прайсці без прыпынку.

Теракт в метро Минска
РИА Новости/Ты репортер
Тэракт у мінскім метро

Са слоў машыніста пацярпелага цягніка, выбух адбыўся прыкладна праз дзве секунды пасля адкрыцця дзвярэй вагонаў.

Паведамленне аб выбуху на "Кастрычніцкай" паступіла ў 17.58. Праз тры хвіліны на месца прыбылі першыя падраздзяленні выратавальнікаў, людзей са станцыі эвакуіравалі. Уваход у метро зачынілі, рух па праспекце Незалежнасці, на які выходзіць станцыя, быў часткова перакрыты. Да месца здарэння былі сцягнуты карэты "хуткай дапамогі", спецтэхніка МНС, міліцыі, КДБ, ля ўваходу ў метро дзяжурылі пажарныя.

У Мінск прыбылі эксперты-крыміналісты ФСБ Расіі для аказання дапамогі ў расследаванні тэракту.

13 красавіка беларускія ўлады абвясцілі днём жалобы па загінулых у выніку выбуху ў мінскім метро.

З-за тэракту на некалькі дзён была парушана праца метрапалітэна Мінска. Выбухной хваляй быў часткова разбураны столь станцыі "Кастрычніцкая", пашкоджаны сцены над эскалатарам, выйшаў з ладу і эскалатар. Маскоўская лінія падземкі, рух на якой быў прыпынены з-за выбуху, запрацавала зноў 13 красавіка ўвечары, але цягнікі ішлі без прыпынку на станцыі "Кастрычніцкая". У поўным аб'ёме рух на гэтай лініі было адноўлены 14 красавіка.

Па факце выбуху Генеральная пракуратура Беларусі распачала крымінальную справу. Праз суткі пасля трагедыі беларускія спецслужбы затрымалі падазраваных у тэрарызме — ураджэнцаў Віцебска Дзмітрыя Канавалава і Уладзіслава Кавалёва.

Изображения террористов с камер наблюдения в минском метро
© Sputnik
выявы тэрарыстаў з камер назірання ў мінскім метро

Экспертыза ФСБ Расіі ўстанавіла, што ў метро выбухнула прылада электрычнага тыпу асколачна-фугаснага дзеяння. Зарад бомбы быў змешчаны ў дзве пластыкавыя бутэлькі сумарным аб'ёмам не менш за 12 літраў. Сродак маскіроўкі і дастаўкі бомбы — торба аб'ёмам не менш за 15 літраў. У бомбе быў выкарыстаны зарад выбухоўкі, які важыў не менш за 12,5 кілаграма. Выбухоўка была выраблена на аснове аміячнай салетры з дадаткам іншых рэчываў. У якасці выбуховага рэчыва ў бомбе было ўжыта каля 30 грамаў трыацэтона трыпераксіду. У прыладзе былі электрадзетанатар і сістэма засцярогі. Бомба прыводзілася ў дзеянне дыстанцыйна.

Падчас следства высветлілася, што Дзмітрый Канавалаў першапачаткова хацеў пакінуць выбуховае прыстасаванне, якое вырабіў ў сваёй кватэры ў Віцебску, у непасрэднай блізкасці да эскалатара, што прывяло б да большай колькасці ахвяр. Але, убачыўшы небяспеку для сябе, прыняў рашэнне змяніць месца закладкі выбухной прылады. Ён усталяваў бомбу пад лаўкай у метро, каб застацца ў жывых і не быць закранутым выбухной хваляй. Пасля гэтага Канавалаў пайшоў да пачатку тунэлю, які вядзе на станцыю "Купалаўская". Там ён націснуў кнопку пульта, ад сігналу якога і спрацавала бомба.

Падчас аднаго з допытаў Дзмітрый Канавалаў паведаміў, што здзейсніў тэракт "для дэстабілізацыі абстаноўкі ў Рэспубліцы Беларусь", каб "пасеяць страх, паніку".

Суд над абвінавачанымі ў выбуху ў метро пачаўся 15 верасня 2011 года.

Оглашение приговора обвиняемым по делу о теракте в минском метро
© Sputnik / Андрей Александров
Абвяшчэнне прысуду абвінавачаным па справе аб тэракце ў мінскім метро

30 лістапада 2011 года Вярхоўны суд Беларусі прыгаварыў Дзмітрыя Канавалава і Уладзіслава Кавалёва да вышэйшай меры пакарання — расстрэлу, матываваўшы сваё рашэнне тым, што арганізатар тэракту Канавалаў здзяйсняў неаднаразовыя акты тэрарызму, апошні з якіх прывёў да смерці 15 чалавек, а Кавалёў як саўдзельнік, на працягу многіх гадоў ведаючы пра дзеянні Канавалава, не паведамляў пра гэта праваахоўным органам. У выпадку з тэрактам у метро судзеянне Кавалёва насіла мэтанакіраваны характар.

Кавалёў падаваў прашэнне аб памілаванні, Канавалаў гэтага рабіць не стаў. Прэзідэнт Беларусі Аляксандр Лукашэнка памілаваць асуджаных адмовіўся ў сувязі з выключнай небяспекай і цяжкасцю наступстваў для грамадства ад учыненых злачынстваў.

18 сакавіка 2012 года беларускія Агульнанацыянальнае тэлебачанне паведаміла, што смяротныя прысуды ў дачыненні да грамадзян Беларусі Дзмітрыя Канавалава і Уладзіслава Кавалёва, асуджаных за тэрарызм, у тым ліку за выбух у мінскім метро ў красавіку 2011 года, прыведзены ў выкананне.

Открытие мемориального знака в память о жертвах теракта в метро
© Sputnik / Егор Еремов
Адкрыццё мемарыяльнага знаку ў памяць аб ахвярах у мінскім метро

У першую гадавіну трагедыі ў памяць аб ахвярах тэракту ля ўваходу на станцыю метро "Кастрычніцкая" быў адкрыты памятны знак "Рака памяці". Кампазіцыя выканана з бронзы, белага мармуру і чорнага граніту. На бронзавай стэле адлюстраваны 15 хваль, на грабянях якіх — прозвішчы 15 загінуўшых у трагедыі. Акрамя імёнаў загінуўшых кампазіцыя змяшчае адзін надпіс, які сімвалізуе спынены час на электронным табло, — дату тэракта.

83
Тэги:
Тэракт, падзеі і даты, Мінскі метрапалітэн, Мінск, Беларусь
Які сёння дзень: 3 сакавіка 2021 года

Які сёння дзень: 3 сакавіка 2021 года

204
(абноўлена 09:17 03.03.2021)
Гэты дзень з'яўляецца шэсцьдзясят другім па грыгарыянскім календары, да канца года засталося 303 дні.

Якія падзеі адбыліся 3 сакавіка і чым азнаменаваны гэты дзень у народным календары, чытайце ў спраўцы Sputnik.

Гістарычныя падзеі 3 сакавіка

  • У 1067 годзе адбылася бітва на Нямізе паміж злучанымі дружынамі Яраславічаў і войскам полацкага князя Усяслава Брачыславіча. Першая летапісная згадка пра Менеск (Мінск): горад спалены, гараджане забіты або выведзены ў палон.
  • У 1930 годзе з Беларусі ў Сібір адправіўся першы эшалон з "раскулачанымі" сялянскімі сем’ямі.

Хто нарадзіўся 3 сакавіка

  • 1777 год: Юзаф Маралёўскі, беларускі паэт і педагог.
  • 1900 год: Герасім Якушка, беларускі архітэктар.
  • 1940 год: Уладзімір Ладысеў, беларускі гісторык.
  • 1942 год: Уладзімір Кавалёнак, беларускі, савецкі касманаўт.
  • 1953 год: Валерый Маслюк, беларускі рэжысёр.

Таксама сёння нарадзіліся амерыканскі навуковец, вынаходнік тэлефона Аляксандр Бел і амерыканскі сцэнарыст Лора Зіскін.

3 сакавіка ў народным календары

Сёння праваслаўныя вернікі шануюць памяць Папы Рымскага Льва.

З гэтага дня пачыналі рыхтавацца да работы ў полі. Рамантавалі сельскагаспадарчыя прылады, правяралі вазы і ўсё, што спатрэбіцца для сяўбы.

Калі ў гэты дзень бачылі матылька, гэта значыла, што снег хутка растане і прыйдзе цяпло. Сухі дзень абяцаў добры ўраджай. Паводка – добрую і высокую траву. Калі 3 сакавіка быў туман, гэта прадвяшчала дажджлівае лета.

204
Тэги:
народны каляндар, які сёння дзень
Тэмы:
Які сёння дзень: каляндар знакавых падзей
Які сёння дзень: 2 сакавіка

Які сёння дзень: 2 сакавіка 2021 года

273
(абноўлена 18:06 01.03.2021)
Гэты дзень з'яўляецца шэсцьдзясят першым па грыгарыянскім календары, таму да канца года засталося 304 дні.

Якія падзеі адбыліся 2 сакавіка і чым азнаменаваны гэты дзень у народным календары, чытайце ў спраўцы Sputnik.

Гістарычныя падзеі 2 сакавіка

  • У 1992 годзе Беларусь устанавіла дыпламатычныя адносіны з Польшчай.
  • У 1994 годзе Вярхоўны Савет Беларусі пpагаласаваў за пpэзідэнцкyю фоpмy кipавання.

Хто нарадзіўся 2 сакавіка

  • 1562 год: Крыштаф Дарагастайскі, дзяржаўны дзеяч ВКЛ, доктар медыцыны.
  • 1896 год: Станіслаў Глякоўскі, каталіцкі святар, беларускі рэлігійна-грамадскі дзеяч, выдавец.
  • 1918 год: Алесь Бачыла, беларускі паэт.
  • 1931 год: Леніна Міронава, беларускі архітэктар, педагог, мастацтвазнаўца.

Таксама сёння нарадзіліся чэшскі кампазітар Бедржых Сметана, яўрэйскi пiсьменнiк Шолам-Алейхем і прэзідэнт СССР Міхаіл Гарбачоў.

2 сакавіка ў народным календары

Сёння праваслаўныя вернікі шануюць памяць вялікапакутніка Фёдара, якому моляцца пра знаходку страчаных рэчаў і людзей, якія зніклі без вестак. Таксама лічыцца, што святы абараняе дом ад злодзеяў.

У народзе лічылі, што сны, якія бачылі з 1 на 2 сакавіка, хутка спраўдзяцца.

Калі 2 сакавіка шмат ледзяшоў, будзе добры ўраджай. Калі аблокі плывуць з заходу – будзе дождж.

273
Тэги:
народны каляндар, які сёння дзень
Тэмы:
Які сёння дзень: каляндар знакавых падзей
Здымак планеты Зямля з космасу, архіўны фотаздымак

Два ўсплёскі магнітнай буры зафіксавалі навукоўцы

0
(абноўлена 17:57 03.03.2021)
Папярэдняя магнітная бура была зафіксавана 1 сакавiка i была сярэдняга (умеранага) ўзроўню.

МІНСК, 3 сак – Sputnik. Адразу два ўсплёскі магнітнай буры адбыліся на працягу мінулай ночы, паведамляе сайт Лабараторыі рэнтгенаўскай астраноміі Сонца Фізічнага інстытута акадэміі навук.

Па дадзеных навукоўцаў, слабыя магнітныя буры адбыліся да паўночы і ў раёне з 3 да 6-й раніцы. Да гэтага яны лічылі, што ў другой палове ночы ніякіх бур быць не павінна, а магнітасфэра Зямлі павінна была быць спакойнай.

Папярэдняя магнітная бура была зафіксавана 1 сакавiка i была сярэдняга (умеранага) ўзроўню.

Усяго ў класіфікацыі магнітных бур пяць узроўняў - ад G1 да G5. Лічыцца, што слабая бура можа справакаваць нязначныя збоі ў працы энергасістэм, а таксама паўплываць на шляхі міграцый птушак і жывёл.

Больш моцныя буры выклікаюць парушэнні караткахвалевай сувязі і работы навігацыйных сістэм, а таксама збоі напружання ў прамысловых сетках.

0
Тэги:
магнітная бура, Навукоўцы