Вызваленне Польшчы

Савецкія войскі 17 студзеня 1945-га вызвалілі Варшаву ад нямецкай акупацыі

31
(абноўлена 12:44 17.01.2019)
За шэсць гадоў панавання Вермахта насельніцтва польскай сталіцы скарацілася амаль у сем разоў, 86% будынкаў ператварыліся ў руіны, а матэрыяльныя страты, па некаторых падліках, ацэньваюцца ў 2,5 мільярда долараў.

У ноч на 17 студзеня 1945 года савецкія войскі, сумесна з 1-й арміяй Войска Польскага фарсіравалі Віслу і ўварваліся ў Варшаву з поўначы і поўдня. Да 12 гадзін дня польская сталіца была ачышчана ад нямецкіх войскаў.

Освобождение Польши
© Sputnik /
Вызваленне Польшчы

Варшава была вызвалена ў ходзе Вісла-Одэрскай наступальнай аперацыі. Першапачаткова наступ планаваўся толькі 20 студзеня, аднак пасля буйнога паражэння саюзнікаў у Ардэны прэм'ер-міністр Вялікабрытаніі Уінстан Чэрчыль звярнуўся да Іосіфа Сталіна з просьбай падтрымаць англа-амерыканскія войскі і ў тэрміновым парадку пачаць актыўнасць на заходнім напрамку. У сувязі з гэтым Стаўка скараціла тэрміны падрыхтоўкі да аперацыі, і наступ пачаўся 12 студзеня 1945 года.

Медаль За освобождение Варшавы
© Sputnik / Д. Чернов
Медаль "За вызваленне Варшавы"

У гонар вызвалення Варшавы 17 студзеня ў 19 гадзін у Маскве прагрымеў салют з 324 гармат. Прэзідыум Вярхоўнага савета СССР заснаваў медаль "За вызваленне Варшавы", 70 вайсковых падраздзяленняў Чырвонай арміі і 1-й арміі Войска Польскага атрымалі ганаровае найменне Варшаўскіх. Па падліках гісторыкаў, страты савецкіх войскаў пры вызваленні польскай сталіцы склалі не менш за 200 тысяч салдат і афіцэраў.

Праз 74 гады сучасная Польшча кажа пра тое, што Савецкі Саюз вызваліў краіну на карысць уласных геапалітычных інтарэсаў.

"Але з гісторыі нельга выкінуць імёны амаль 580 тысяч савецкіх салдат і афіцэраў Чырвонай арміі, якія ў 1944-45 гадах аддалі свае жыцці за права палякаў мець сваю дзяржаву", - заяўляюць у Мінабароны РФ у дзень 74-й гадавіны вызвалення Варшавы.

У сваю чаргу кіраўнік МЗС РФ Сяргей Лаўроў падчас вялікай прэс-канферэнцыі па выніках 2018 года асудзіў спробы Польшчы перапісваць гісторыю Другой сусветнай вайны, Вялікай Айчыннай вайны і так званую "вайну з помнікамі".

"З нашымі польскімі калегамі па гэтай тэме паразуменне не дасягнута. Заявы пра тое, што помнікі, якiя не знаходзяцца над пахаваннямі, не абароненыя нашым двухбаковым пагадненнем, - гэта няправільнае тлумачэнне гэтага дакумента. Юрысты, якія азнаёмяцца з тэкстам, пацвердзяць гэта. Тут мы б хацелі дасягнуць узаемаразумення, тым больш што і ў Расійскай Федэрацыі ёсць нямала помнікаў, прысвечаных загінулым на нашай зямлі замежнікам, у тым ліку з Усходняй Еўропы", - заявіў ён.

31
Тэги:
Міністэрства абароны РФ, Вайна, Польшча
Квітнее лён

Які сёння дзень: 12 ліпеня 2020 года

36
(абноўлена 09:52 10.07.2020)
Гэты дзень з'яўляецца сто дзевяноста чацвёртым па грыгарыянскім календары, да канца года засталося 172 дні.

Сёння адзначаецца Сусветны дзень бортправадніка. Якія яшчэ падзеі адбыліся 12 ліпеня і чым азнаменаваны гэты дзень у народным календары, чытайце ў спраўцы Sputnik.

Гістарычныя падзеі 12 ліпеня

  • У 1920 годзе: РСФСР паводле Маскоўскага дагавора прызнала Літоўскую Рэспубліку і яе правы на значную частку тэрыторыі Беларусі.

Хто нарадзіўся 12 ліпеня

  • 1916 год: Лаўрэнцій Абецэдарскі, беларускі гісторык.

Таксама сёння нарадзіліся італьянскі мастак Амедэо Мадыльяні і савецкая і расійская спявачка Валянціна Талкунова.

12 ліпеня ў народным календары

Сёння праваслаўныя вернікі шануюць памяць апосталаў Пятра і Паўла. Царква шануе іх як першых прапаведнікаў хрысціянства.

Гэты дзень – свята для рыбакоў, якія лічаць апостала Пятра сваім правадыром. Яны ставілі ў царкве свечку Пятру-рыбалову, маліліся пра багаты ўлоў.

Гэтым днём заканчваецца Пятроў пост. У народзе ладзілі гулянні, накрывалі вялікія сталы, варылі піва.

Дзяўчыны варажылі: плялі вянкі і надзявалі іх на галаву каня любімага хлопца. Калі да раніцы вянок не падаў, лічылася, што хлопец сапраўды кахае.

Калі Пятроў дзень быў ясны, то і год будзе добрым. Жоўтыя аблокі прадвяшчаюць дождж.

36
Тэги:
народны каляндар, які сёння дзень
Тэмы:
Які сёння дзень: каляндар знакавых падзей
Крапiва

Які сёння дзень: 11 ліпеня 2020 года

80
(абноўлена 09:50 10.07.2020)
Гэты дзень з'яўляецца сто дзевяноста трэцім па грыгарыянскім календары, да канца года засталося 173 дні.

Сёння адзначаецца Сусветны дзень народанасельніцтва Зямлі і Сусветны дзень шакаладу. Якія яшчэ падзеі адбыліся 11 ліпеня і чым азнаменаваны гэты дзень у народным календары, чытайце ў спраўцы Sputnik.

Гістарычныя падзеі 11 ліпеня

  • У 1496 годзе горад Гродна атрымаў поўнае магдэбургскае права.
  • У 1918 годзе ў Маскве адкрыты Беларускі народны ўніверсітэт (існаваў да 12.8.1918).

Хто нарадзіўся 11 ліпеня

  • 1911 год: Янка Чабор, беларускі паэт, публіцыст.
  • 1932 год: Анатоль Анікейчык, беларускі скульптар, педагог, народны мастак Беларусі.

Таксама сёння нарадзіліся чэшскі гісторык, паэт Яраслаў Гол і літоўскі драматург, перакладчык і паэт Пятрас Вайчунас.

11 ліпеня ў народным календары

Сёння праваслаўныя вернікі шануюць памяць вялебнага Паўла, урача, а таксама вялебных Сергія і Германа, Валаамскіх цудатворцаў.

Да заканчэння Пятрова паста збіралі крапіву і рабілі з яе ручнікі: лічылася, што яны дапамагаюць ад болю ў спіне. Крапіву трэба было рваць і плясці голымі рукамі. Крапіва лічылася не толькі лекавым сродкам, але і абярэгам ад нячысцікаў.

Калі 11 непеня не куе зязюля, зіма будзе ранняя. Вады ў рацэ і калодзежы стала больш – да непагадзі.

80
Тэги:
народны каляндар, які сёння дзень
Тэмы:
Які сёння дзень: каляндар знакавых падзей
Паэтычны батл Вершус прайшоў у Мінску

Тэст: адгадай Колас ці Купала?

412
(абноўлена 10:05 10.07.2020)
Нягледзячы на тое, што вершы двух песняроў беларускай зямлі добра вядомыя кожнаму школьніку, іх даволі часта блытаюць.

Якуб Колас і Янка Купала – дзве асобы, з якімі, сапраўды, асацыюецца беларуская паэзія. Абодва яны шчыра спачувалі нядолі роднай зямлі, абодва заклікалі працаваць, вучыцца і любіць Беларусь і беларускую мову. Вершы, паэмы і празаічныя творы Янкі Купалы і Якуба Коласа добра вядомыя кожнаму беларусу са школы.

Ці зможаце вы пазнаць радкі з вядомых твораў паэтаў – або, калі не памятаеце, паспрабаваць пазнаць стыль?

412
Тэги:
Вершы, тэст, Якуб Колас, Янка Купала
Тэмы:
Беларуская літаратура
По теме
Тэст: ці ведаеце вы беларускія прыказкі
Тэст: ці пазнаеце вы беларускія фразеалагізмы па эмодзі?
Тэст: ці добра вы ведаеце беларускія фразеалагізмы?
Тэст: пазнай Міцкевіча на партрэце
Тэст: якія беларускія творы схаваліся за эмодзі
Тэст: Багдановіч ці не?