Актрыса Стэфанія Станюта

Са дня нараджэння Стэфаніі Станюты спаўняецца 115 гадоў

204
(абноўлена 11:06 13.05.2020)
Першая ўладальніца прэміі "Крышталёвая Паўлінка" нарадзілася ў Мінску ў сям'і мастака і пражыла сапраўды неверагоднае жыццё.

Народная артыстка СССР, першая ўладальніца беларускай тэатральнай прэміі "Крыштальная Паўлінка" Стэфанія Станюта нарадзілася 13 мая 1905 года ў Мінску ў сям'і мастака. Міхаіл Станюта быў вядомы як партрэтыст і аматар свецкага жыцця. Маці Хрысціна Іванаўна была з сялян.

Жыццё пры цары запомнілася будучай актрысе, перш за ўсё, сустрэчай з імператарам. Дакладней мімалётным эпізодам: маленькая Стэфанія была ў групе школьніц, якія віталі Мікалая II на пагорку на Саборнай плошчы (сёння плошча Свабоды).

Першае захапленне: танцы

У гімназіі Стэфанія захапілася танцамі, за гнуткасць і грацыёзныя рухі яе празвалі Лілі. З узростам яна стала ўцякаць на танцы пры кожным зручным выпадку. Губной памады не было, таму макіяж савецкія паненкі наносілі пры дапамозе гафрыраванай чырвонай паперы, акуратна запазычанай з партрэтаў правадыроў.

Магчыма, менавіта танцы адыгралі вызначальную ролю ў яе прафесійнай лёсе, мяркуе ў сваёй кнізе, прысвечанай маці, сын актрысы Аляксандр Станюта. З 1918 года Стэфанія Станюта ўжо працавала статысткай, харысткі і танцоркай у Першым таварыстве беларускай драмы і камедыі, якім кіраваў Фларыян Ждановіч. Праз два гады на базе таварыства быў арганізаваны Першы Беларускі тэатр, які пазней быў перайменаваны ў Нацыянальны акадэмічны тэатр імя Янкі Купалы.

Тэатр: першы правал і несыграная роля

Першую тэатральную ролю Стэфаніі Станюце даверылі ў 16 гадоў. У Таварыстве Ждановіча ставілі п'есу Уладзіслава Галубка "Ганка". Пачаткоўкі акторцы дасталася невялікая роля Хімкі, трэба было выйсці на сцэну і сказаць: "Ганка ў калодзежы ўтапілася". Замест гэтага гледачы пачулі "Хімка ў калодзежы ўтапілася". Зала зарагатаў, дэбютантка ў жаху ўцякла са сцэны…

Потым былі вучоба ў Маскве ў Беларускай драматычнай студыі пры МХАТ і праца ў Віцебску ў толькі што створаным Нацыянальным акадэмічным драматычным тэатры імя Якуба Коласа. У роднай Купалаўскі Стэфанія Станюта вярнулася ў 1932 годзе і больш яму не змяняла. За больш чым паўстагоддзя згуляла каля 200 роляў.

Стефания Станюта
© Sputnik / Галина Кмит
Стэфанія станюта

Але адна так і засталася несыгранной. Яе сын Аляксандр Станюта сцвярджае, што Стэфанія Міхайлаўна марыла пра ролю Невядомай. "Можна без слоў, толькі рухі, пластыка, — быў бы водгук таго майго даўняга, маладога часу. І так раскрыць характар ​​і сябе, каб глядач забыўся, хто ён у гэтай сваім жыцці, і акунуўся б у свет прыгожага і таямнічага, у свет мастацтва, а значыць, вечнага", — казала актрысы.

У 70 гадоў яна садзілася на шпагат, у 80 шакавала маладых артыстаў Купалаўскага сваёй фізпадрыхтоўцы: у спектаклі "Тры Іваны — Тры браты" яе злая Каргота змагалася з Іванамі на роўных з кулькі і пераваротамі. І ў 90 яна яшчэ выходзіла на сцэну.

Кіно

Упершыню ў кіно Станюта з'явілася ў 1958 годзе. У сілу ўзросту гуляла мам і бабуль. Пераломнай стала роля Дар'і ў фільме Ларысы Шапіцькі і Элема Клімава "Развітанне". Пасля гэтай карціны Стэфанія Міхайлаўна стала па-сапраўднаму знакамітай. Гэтую ролю і сама акторка лічыла этапнай. Да таго часу кожны раз сціскалася калі чула каманду "Матор!". Занадта ўжо адрознівалася спецыфіка стварэння ладу ў кіно і больш звыклым для яе тэатры.

 "У тэатры вобраз, над якім працуеш, расце паступова. І чуеш дыханне гледачоў, яны як бы карэктуюць цябе ў гэтым вобразе. Кожны раз нараджаецца гэта ўпершыню. А ў кіно — па кавалачку, па кадры ўсё робіцца, ад і да, доўга не бачыш цэлага… Але дакладна магу сказаць: пасля "Развітанне", інакш як-то стала адчуваць сябе. Свабода з'явілася, смеласць", — прызнавалася актрыса.

Упрыгажэнні

У Стэфаніі Станюты было яшчэ адно захапленне — гэта ўпрыгажэнні. Але не звыклыя — з золата і камянёў, а з жалудоў, ягады шыпшыны і рабіны. Актрыса збірала іх сама, дадавала кукурузу, фасолю і рабіла "Свае пацеркі". З 1970 года была членам клуба "Прырода і фантазія",  дзе яе ведалі як майстрыхі Стэфка. Свае вырабы яна з задавальненнем раздорваць сябрам. Але і сама насіла.

 "У мяне для кожнага ўбору ёсць каралі, якія яго дапаўняюць", — казала акторка.

Стэфанія Станюта сышла ў лістападзе 2000 года. Развітанне адбылося ў родным Купалаўскім тэатры.

204
Тэги:
Драматычны тэатр, Юбілей, культура і мастацтва, Мастацтва, Стэфанія Станюта
Які сёння дзень: 15 мая

Які сёння дзень: 15 траўня 2021 года

159
(абноўлена 18:04 13.05.2021)
Гэты дзень з'яўляецца сто трыццаць шостым па грыгарыянскім календары, да канца года засталося 230 дзён.

Сёння адзначаецца Дзень сям'і. Якія яшчэ падзеі адбыліся 15 мая і чым азнаменаваны гэты дзень у народным календары, чытайце ў спраўцы Sputnik.

Гістарычныя падзеі 15 траўня

  • У 1905 годзе ў газеце "Северно-Западный край" упершыню надрукаваны верш Я. Купалы "Мужык".
  • У 1971 годзе ў Лондане адкрыліся Беларуская бібліятэка і музей імя Францыска Скарыны.

Хто нарадзіўся 15 траўня

  • 1912 год: Анатоль Іверс, беларускі паэт.
  • 1916 год: Ніна Тарас, беларуская пісьменніца.
  • 1936 год: Барыс Сачанка, беларускі пісьменнік, перакладчык і выдавец.
  • 1941 год: Мікалай Абабурка, беларускі мовазнавец.
  • 1954 год: Наталля Чорнагалова, беларускі мастак-неаэкспрэсіяніст.

Таксама сёння нарадзіліся французскі навуковец-фізік П’ер Кюры і пісьменнік Міхаіл Булгакаў.

15 траўня ў народным календары

Сёння праваслаўныя вернікі шануюць памяць нявінна забітых князёў Барыса і Глеба - малодшых сыноў князя Уладзіміра - хрысціцеля Русі.

Гэты дзень ў народзе празвалі салаўіным – менавіта ў сярэдзіне мая пачынаюць пець першыя салаўі. Калі 15 траўня чулі салаўя, гэта было добрай прыкметай – ураджай хлеба будзе багаты.

Па салаўіных спевах таксама можна прадказаць надвор'е. Салаўі заўсёды маўчаць перад дажджом і навальніцай, а калі чакаецца добрае надвор'е, птушка можа спяваць усю ноч.

159
Тэги:
народны каляндар, які сёння дзень
Тэмы:
Які сёння дзень: каляндар знакавых падзей
Які сёння дзень: 14 траўня

Які сёння дзень: 14 траўня 2021 года

240
(абноўлена 17:22 12.05.2021)
Гэты дзень з'яўляецца сто трыццаць пятым па грыгарыянскім календары, да канца года застаўся 231 дзень.

Якія падзеі адбыліся 14 траўня і чым азнаменаваны гэты дзень у народным календары, чытайце ў спраўцы Sputnik.

Гістарычныя падзеі 14 траўня

  • У 1659 годзе войска маскоўскіх ваяводаў Змеева і Лабанава-Растоўскага пачало аблогу Быхаўскага замка.
  • У 1918 годзе Рада БНР даручыла Р. Скірмунту фарміраванне новага ўраду Беларускай Народнай Рэспублікі.
  • У 1995 годзе адбыўся рэферэндум у Беларусі па пытаннях надання рускай мове роўнага статуса з беларускай і ўстанаўлення новых Дзяржаўнага сцяга і Дзяржаўнага герба.
  • У 2015 годзе Рэспубліка Беларусь далучылася да Балонскага працэсу.

Хто нарадзіўся 14 траўня

  • 1666 год: Казімір Аляксандр Пацей, дзяржаўны і ваенны дзеяч Вялікага Княства Літоўскага.
  • 1869 год: Якаў Кругер – беларускі жывапісец яўрэйскага паходжання.
  • 1899 год: Тодар Куніцкі, адзін з заснавальнікаў Беларускага студэнцкага саюза ва Універсітэце Стэфана Баторыя ў Вільні і Беларускага сялянскага саюза.

Таксама сёння нарадзіліся амерыканскі кінарэжысёр Джордж Лукас і заснавальнік сацыяльнай сеткі "Фэйсбук" Марк Цукерберг.

14 траўня ў народным календары

Сёння праваслаўныя вернікі шануюць памяць прарока Ерыміі, аднаго з чатырох ветхазапаведных прарокаў. У народзе яго называлі Ярома Засявацель.

Імя прарока асацыявалася ў людзей са словам "ярмо", з-за чаго яго лічылі заступнікам палявых работ і жывёл. Сяляне раніцай маліліся прароку, а потым выязджалі ў поле, каб прадоўжыць сяўбу.

Калі раніца была ясная, то лі лета будзе пагодлівае. Дождж у гэты дзень абяцаў халодную зіму.

240
Тэги:
народны каляндар, які сёння дзень
Тэмы:
Які сёння дзень: каляндар знакавых падзей

Армянскі Ван Дам: спартсмен выконвае відовішчныя трукі - відэа

0
(абноўлена 08:57 15.05.2021)
Спартсмен з Ерэвана праславіўся ў сацсетках сваімі трукамі: мужчына куляецца, садзіцца на шпагат і дэманструе валоданне баявымі мастацтвамі.

Давіт Вардумян з Ерэвана заваяваў папулярнасць у інтэрнэце пры дапамозе ролікаў са спартыўнымі трукамі: ён скача праз кальцо, садзіцца на шпагат з апорай на прадметы, якія рухаюцца, дэманструе валоданне баявымі мастацтвамі.

У дзяцінстве Давіт займаўся каратэ, аднак потым перайшоў на тхэквандо. Спачатку выступаў на чэмпіянатах, але з часам зразумеў, што відовішчныя трукі ідэальна падыходзяць для дэманстрацыі ў сацсетях.

"Спачатку, натуральна, думаем пра трукі, што можна зрабіць. І далей я мяркую, наколькі гэтым трукам будуць зацікаўлены ці няма папулярныя паблік ў сацсетях", - распавёў 32-гадовы спартсмен.

Вардумян кажа, што яго нярэдка параўноўваюць з футбалістам Златанам Ібрагімавічам, вядомым сваімі эфектнымі трукамі з мячом. А яшчэ Давіт паўтарыў знакаміты нумар Ван Дама, сеўшы на шпагат на даху двух аўтамабіляў, якія рухаюцца.

Спартсмен упэўнены, што ў яго труках няма нічога немагчымага, аднак для іх выканання патрабуюцца сур'ёзная фізічная падрыхтоўка і велізарнае жаданне.

Глядзіце таксама:

0
Тэги:
відэа, спартсмен, Арменія