Які сёння дзень: 23 лістапада 2020 года

Які сёння дзень: 23 лістапада 2020 года

228
(абноўлена 11:18 20.11.2020)
Гэты дзень з'яўляецца трыста дваццаць восьмым па грыгарыянскім календары, да канца года застаецца 38 дзён.

У  гэты дзень у 2007 годзе Мінская вобласць атрымала ўласны герб і сцяг. Якія яшчэ падзеі адбыліся 23 лістапада і чым азнаменаваны гэты дзень у народным календары, чытайце ў спраўцы Sputnik.

Гістарычныя падзеі 23 лістапада

  • У 1906 годзе ў Вільні выйшаў першы нумар газеты "Наша Ніва".
  • У 1953 годзе была ўведзена ў эксплуатацыю Асіповіцкая ГЭС.
  • У 1959 годзе Крывіцкае (Беларускае) навуковае таварыства атрымала правы культурнай і навуковай установы ў ЗША.
  • У 2007 годзе Мінскай вобласці быў нададзены герб і сцяг.

Хто нарадзіўся 23 лістапада

  • 1871 год: Уладзімір Тэраўскі, беларускі дырыжор, кампазітар, фалькларыст.
  • 1966 год: Міхась Скобла, беларускі паэт, парадыст, перакладчык, эсэіст.

Таксама сёння нарадзіліся савецкі пісьменнік Мікалай Носаў і амерыканскай спявачка Майлі Сайрус.

23 лістапада ў народным календары

У гэты дзень праваслаўныя вернікі шануюць памяць шасці апосталаў, у лік якіх уваходзяць вучань апостала Паўла Ераст і не толькі яго вучань, але і сваяк Радзівон.

На Ераста і Радзівона людзі хадзілі ў царкву і асвячалі хлеб і соль, якія з'ядалі пасля абеду. Іх давалі таксама дамашнім жывёлам, каб абараніць іх ад хвароб.

У гэты дзень было прынята дапамагаць жабракам і старым. Лічылася, што іх малітвы Гасподзь чуе лепш, таму што яны бліжэй да яго.

Ветранае надвор'е 23 лістапада прадракае пахаладанне і завіруху. Калі ў гэты дзень выпала шмат снегу, зіма будзе мяккай.

228
Тэги:
народны каляндар, які сёння дзень
Тэмы:
Які сёння дзень: каляндар знакавых падзей (329)
Унікальны гісторыка-культурны комплекс пад Гродна

Гісторыя, насычаная крывёй: партызанская вайна ля мяжы з Польшчай

18
(абноўлена 14:45 21.06.2021)
Пра тое, у якіх умовах партызаны жылі ў зямлянках, як паспявалі вучыцца самі і перадаваць веды дзецям, як падтрымлівалі здароўе і рабілі аперацыі ў звычайных буданах і навошта па каналах падпольнай сувязі правяралі "новенькіх" - у матэрыяле Sputnik.

Дзесяць гадоў таму ў вёсцы Каробчыцы, што пад Гродна, адкрылі ўнікальны гісторыка-культурны комплекс, у якім узнавілі сапраўдны партызанскі лагер.

Ініцыятарам стварэння музея "Гродзенская крэпасць. Партызанскі лагер" выступілі ветэраны Гродзеншчыны, мясцовыя ўлады падтрымалі. За гэты час комплекс наведала вялікая колькасць гасцей, у тым ліку замежных. Напярэдадні 80-годдзя з дня пачатку Вялікай Айчыннай вайны ў комплекс наведаўся і карэспандэнт Sputnik Мікалай Міхнавец.

Па ініцыятыве ветэранаў

Пра гэты комплекс вядома не так шырока, як аб музеі гісторыі Вялікай Айчыннай вайны ў Мінску ці "Партызанскім лагеры" у Станькава, тым не менш, каробчынскі музей - месца вельмі і вельмі цікавае і па-свойму ўнікальнае. Яго стваральнікі сабралі тут не толькі экспазіцыю, прысвечаную падзеям перыяду 1941-1945 гадоў, але і Першай сусветнай вайны.

Гэта зроблена для таго, каб наведвальнікі прадстаўлялі і разумелі, што на Гродзеншчыне ў розныя часы ішлі страшныя баі, а мясцовая зямля літаральна насычана крывёй яе абаронцаў.

Экспанаты, прысвечаныя Першай сусветнай вайне, уражваюць, каля кожнага з іх можна спыняцца надоўга, разам з экскурсаводам апускаючыся ў тое ліхалецце, але сёння размова не пра гэта - пра Вялікую Айчынную.

Военным консультантом при создании партизанской деревни выступил Иван Павлович Бохан
© Sputnik Николай Михновец
Ваенным кансультантам пры стварэнні партызанскай вёскі выступіў Іван Паўлавіч Бохан

Як распавялі ў музеі, бліжэйшыя ад Каробчыц партызанскія атрады базіраваліся ў Ліпічанскай і Налібоцкай пушчах. Аднак байцы нябачнага фронту рэгулярна здзяйснялі баявыя вылазкі аж да Беластока. У прыватнасці, з гродзенскім падполлем звязвалася вядомая брыгада імя Кастуся Каліноўскага - яна ўчыняла дыверсіі на мясцовым чыгуначным вакзале.

Наводзіў страх на фашыстаў на гэтых землях і знакаміты атрад Піліпа Капусты па мянушцы "партызанскі генерал". Яго баяліся з-за жалезнага правіла: "У палон нікога не браць!".

Свет не чорна-белы

Партызанскіх атрадаў у гады Вялікай Айчыннай вайны ў Беларусі было шмат. Гісторыкі пішуць, што да канца вайны колькасць беларускіх народных мсціўцаў перавышала 374 тыс чалавек. Яны былі аб'яднаны ў 1255 атрадаў.

Оружие победы. Танк Т-34
© Sputnik Николай Михновец
Зброя перамогі. Танк Т-34

Вядома, што некаторыя атрады немцы стваралі спецыяльна для таго, каб дыскрэдытаваць партызанскі рух. Таксама актыўна дзейнічалі літоўскія, яўрэйскія, польскія (армія Крайова, армія Людова), нацыяналістычныя атрады. Пра гэта ў музеі таксама распавядаюць.

"У кожнага атрада была свая матывацыя: многія ішлі ў лес, каб адпомсціць немцам за гібель родных і спаленыя вёскі, хтосьці супрацьстаяў савецкай уладзе з-за калектывізацыі і раскулачвання бацькоў, другія змагаліся за свае, як яны лічылі, гістарычныя землі", - распавядае адзін з супрацоўнікаў музея.

Ён таксама ўспомніў, што некаторыя сталыя наведвальнікі комплексу дзяліліся шакавальнымі ўспамінамі: распавядалі, як немцы прылюдна здымалі скуру з бацькоў, чые дзеці сышлі ў партызаны, пагражалі тым, хто будзе перадаваць лясным байцам ежу.

Партизанская кухня
© Sputnik Николай Михновец
Партизанская кухня

Па словах музейнага работніка, нават вайна не дзеліць свет на чорнае і белае. Заўсёды ёсць момант выбару, абставін і лёсаў канкрэтных людзей. Ён таксама звярнуў увагу, што ў тых месцах, дзе старасты выбіраліся галасаваннем, кіраўнікі як правіла імкнуліся зрабіць так, каб "і немцы не забілі, і партызаны не расстралялі".

Былі нават такія эпізоды, калі, шпацыруючы па лесе, паліцаі маглі сустрэць знаёмых партызан, закурыць і абмеркаваць тое, што адбываецца ў вёсцы. А вось кіраўнікі, якія прызначаліся немцамі, маглі, падпіўшы, дзеля весялосці спаліць хату. Пасля вайны такіх паліцаяў ніхто не хацеў хаваць.

Памятник сожженным деревням
© Sputnik Николай Михновец
Помнік спаленым вёскам

Зямлянкі, баявая тэхніка, зялёная школа

Важную ролю ў сувязі партызан і мясцовых жыхароў гулялі леснікі, якія падказвалі, дзе лепш уладкоўваць партызанскія лагеры, каб іх нельга было знайсці ў балоцістай мясцовасці. Леснікі добра ведалі ўсе сцежкі, перадавалі партызанскім атрадам зброю, выходжвалі параненых. Менавіта таму ў комплексе аднавілі дом лесніка.

Командирская землянка
© Sputnik Николай Михновец
Камандзірская зямлянка

Таксама тут ёсць розныя віды зямлянак (камандзірская, медыцынская, зброевая). Як распавёў экскурсавод Канстанцін Мірошнікаў, многія прадметы ў зямлянках - арыгінальныя (напрыклад, сцяг), іх у свой час прынеслі ветэраны.

Ёсць і знакавая баявая тэхніка, якая дапамагала перамагаць: танк Т-34, "Кацюша", зенітная гармата, якой кіравалі ў асноўным дзяўчаты.

"Хваробы ва ўмовах пастаяннай сырасці і раненні маглі падкасіць баяздольнасць байцоў, таму ўжывалі сродкі народнай медыцыны і нават праводзілі аперацыі ў спецыяльна створаных буданах. У партызаны ішлі людзі розных прафесій, і некаторыя ведалі медыцынскую справу", - звярнуў увагу экскурсавод.
В подобных шалашах делали операции
© Sputnik Николай Михновец
У падобных буданах рабілі аперацыі

Каб засцерагчы сябе ад паразітаў, партызаны намазваліся дзёгцем з попелам і рабілі лазні-званочкі: развешвалі над вуглямі вопратку, яна станавілася перашкодай для дыму днём, пры гэтым прасушвалася і абеззаражвалася. Звычайна партызанскае вогнішча раскладвалі вечарам і ноччу.

Медицинская землянка
© Sputnik Николай Михновец
Медыцынская зямлянка

Для прадстаўнікоў рабочых спецыяльнасцей - цесляроў і шаўцоў - спецыяльна стваралі майстэрні.

Унікальная з'ява ва ўмовах вайны і падполля - зялёная школа. Вучыліся ў ёй і дарослыя (баявой падрыхтоўцы), і дзеці з навакольных вёсак - калі ў атрадзе быў педагог. Лічыльнікі рабілі з жалудоў, пісалі на бярозавай кары, на палях газет чарнічных сокам, змяшаным з попелам.

Канстанцін Мірошнікаў падчас экскурсій распавядае і пра тое, што магло стаць рэальнай пагрозай для партызан. Немцы спрабавалі ўкараняць у атрады сваіх людзей. Пазнаючы падрабязнасці, яны перадавалі звесткі, і названае месца абстрэльвала авіяцыяй ворага. З'явілася пасада памочніка камандзіра, які правяраў новенькіх і па каналах падпольнай сувязі высвятляў, ці можна ім давяраць.

Аб вайсковай славе замовіце слова

Гісторыкі адзначаюць, што партызанскія атрады зрабілі шмат карыснага і неацэннага ў барацьбе з ворагам. Калі б не было народных мсціўцаў, страты на фронце былі б больш маштабнымі. Вылазкі партызан на "чыгунку", знішчэнне жывой сілы, ваеннай тэхнікі, сцягванне на сябе значных сіл ворага - гэта вялікі ўклад у Перамогу.

Экскурсия для детей-сирот Детского дома семейного типа г. Дятлово
© Sputnik Николай Михновец
Экскурсія для дзяцей-сірот Дзіцячага дома сямейнага тыпу г. Дзятлава

У музеі перакананы: ушаноўваючы вялікіх палкаводцаў, франтавікоў, якія "Пол-Европы прошагали, полземли", трэба абавязкова ўспомніць пра партызан і падпольшчыкаў. Ім было невыносна цяжка на акупіраванай тэрыторыі, але яны не проста выжывалі - змагаліся з ворагам, набліжаючы святую дату - 9 траўня.

Чытайце таксама:

18
Тэги:
Sputnik, партызаны, Вайна, Польшча, мяжа, партызанская вайна, гісторыя
Які сёння дзень: 21 чэрвеня 2021 года

Які сёння дзень: 21 чэрвеня 2021 года

116
(абноўлена 19:54 18.06.2021)
Гэты дзень з'яўляецца сто семдзесят другім па грыгарыянскім календары, да канца года засталося 193 дні.

Сёння Дзень летняга сонцастаяння. Якія падзеі адбыліся 21 чэрвеня і чым азнаменаваны гэты дзень у народным календары, чытайце ў спраўцы Sputnik.

Гістарычныя падзеі 21 чэрвеня

  • У 1663 годзе ў Мастах завяршыліся перамовы караля і вялікага князя Яна Казіміра з вайсковай канфедэрацыяй, якой была выплачана запазычанасць у суме 19 млн злотых.

Хто нарадзіўся 21 чэрвеня

  • 1864: Аляксандр Сержпутоўскі, беларускі этнограф і фалькларыст.
  • 1908: Павел Шыдлоўскі, дзеяч самадзейнага мастацтва, заснавальнік Прысынкаўскага хору — старэйшага беларускага хору ў Заходняй Беларусі, кампазітар.

Таксама сёння нарадзіліся французскі філосаф-экзістэнцыяліст  Жан-Поль Сартр, рускі савецкі паэт Аляксандр Твардоўскі і савецкі і расійскі музыкант, лідар рок-гурта "Кіно" Віктар Цой.

21 чэрвеня ў народным календары

Сёння ў праваслаўных верніках пачынаецца Суцэльная ці Троіцкая сядміца - тыдзень пасля святкавання Святой Сёмухі (Тройцы). Падрыхтоўка да Пятрова посту.

Таксама вернікі шануюць памяць вялікапакутніка Феадора Страцілата, заступніка праваслаўных воінаў.

У народзе святога празвалі Фёдарам Калодзежнікам. У гэты дзень асабліва шанавалі майстроў, якія будавалі калодзежы. Яны ведалі, як знайсці падземныя ключы, як збудаваць сруб і на якую глыбіню капаць калодзеж. Адпаведна, 21 чэрвеня лічылася добрым днём для будавання калодзежа.

Акрамя таго, сёння самая кароткая ноч у годзе. Гэты дзень атрымаў назву Летняга санцастаяння і шырока святкаваўся не толькі ў Беларусі. Людзі палілі вогнішчы і скакалі праз іх, каб ачысціцца і знайсці сваё шчасце. 

Калі ў гэты дзень навальніца і грымоты вельмі громкія, непагадзь будзе яшчэ некалькі дзён. Калі ж да поўдня раса не высахла, дождж не пойдзе.

116
Тэги:
народны каляндар, які сёння дзень
Тэмы:
Які сёння дзень: каляндар знакавых падзей (329)
Сцяг ЗША

ЗША, Вялікабрытанія і Канада сінхронна з ЕС увялі санкцыі па Беларусі

32
(абноўлена 18:52 21.06.2021)
Сёння быў прыняты чацвёрты пакет санкцый ЕС у дачыненні да Беларусі, у "чорным спісе" - 8 прадпрыемстваў і 78 грамадзян рэспублікі.

МІНСК, 21 чэр – Sputnik. ЗША, Вялікабрытанія і Канада ў панядзелак абнавілі "чорныя спісы" у дачыненні да Беларусі. Раней у гэты ж дзень уступілі ў сілу новыя санкцыі ЕС.

ЗША: 5 юрыдычных і 16 фізічных асоб

Як паведамляецца на сайце Мінфіна ЗША, у спіс увайшлі такія юрыдычныя асобы, як ГУБАЗіК МУС, КДБ, Цэнтр ізаляцыі правапарушальнікаў на Акрэсціна, унутраныя войскі МУС, УУС Брэстаблвыканкама.

З фізічных асоб пад новыя санкцыі ЗША трапілі 16 чалавек, у тым ліку прэс-сакратар беларускага прэзідэнта Наталля Эйсмант, спікер верхняй палаты парламента Наталля Качанава. Таксама санкцыі закранулі камандзіра спецпадраздзялення КДБ "Альфа" Сяргея Зубкова, начальніка міліцыі Мінска Міхаіла Грыба, камандуючага ўнутранымі войскамі МУС Мікалая Карпянкова, генпракурора Беларусі Андрэя Шведа і старшыню КДБ Івана Церцеля.

Канада: 17 фізічных асоб і 5 арганізацый

Таксама санкцыйныя спісы ў дачыненні да беларускіх фізічных і юрыдычных асоб пашырылі сёння Канада і Вялікабрытанія.

Адзначым, у абмежавальным спісе Канады - 17 фізічных асоб і 5 арганізацый.

Вялікабрытанія: 11 чалавек і 2 юрыдычныя асобы

У спісе Вялікабрытаніі - 11 фізічных асоб і 2 арганізацыі. У забаронным пераліку на ўезд лічацца камандуючы ВПС Беларусі Ігар Голуб, а таксама кіраўнік Мінтранса рэспублікі Аляксей Аўраменка. Спіс юрыдычных асоб, у дачыненні да якіх дзейнічаюць абмежавальныя меры, папоўнілі Беларуская нафтавая кампанія і "Белаэранавігацыя".

Сумесная заява

ЕС, Канада, Вялікабрытанія і ЗША суправадзілі новыя абмежаванні супраць Беларусі заклікам аб цесным супрацоўніцтве ў рамках расследавання інцыдэнту з RyanAir.

"Мы адзіныя ў закліку да рэжыму Лукашэнкі цалкам супрацоўнічаць з міжнароднымі расследаваннямі падзей 23 траўня, неадкладна адпусціць усіх палітычных зняволеных, рэалізаваць усе рэкамендацыі незалежнай экспертнай місіі Маскоўскага механізма АБСЕ, а таксама пачаць усёабдымны і сапраўдны палітычны дыялог паміж уладамі і прадстаўнікамі дэмакратычнай апазіцыі і грамадзянскай супольнасці пад эгідай АБСЕ", - гаворыцца ў сумеснай заяве.

Санкцыі ЗША супраць Беларусі

Нагадаем, з 3 чэрвеня Злучаныя Штаты аднавілі санкцыі ў дачыненні да дзевяці прадпрыемстваў беларускага нафтахімічнага комплексу.

У спіс трапілі "Беларускі нафтавы гандлёвы дом", "Белнафтахім", Belneftekhim USA Inc, "Белшына", "Гродна Азот", "Гродна хімвалакно", "Лакафарба", "Нафтан", "Полацк шкловалакно".

Гэта далёка не першыя санкцыі, якія ўводзілі ў дачыненні да Беларусі. Іх прымалі паэтапна з 2007 года, але ў 2015 годзе выпусцілі ліцэнзію аб часовым вывадзе дзевяці прадпрыемстваў з-пад санкцый. Затым гэтае рашэнне рэгулярна прадаўжалася на фоне паляпшэння адносін Беларусі з заходнімі краінамі.

Пасля прэзідэнцкіх выбараў у Беларусі ў жніўні 2020 года Вашынгтон папярэдзіў пра заканчэнне ліцэнзіі 26 красавіка і пра тое, што яна не будзе падоўжана "у сувязі з пагаршэннем сітуацыі ў Беларусі".

Мінфін ЗША абвясціў, што гэтая ліцэнзія дапускае неабходны час для згортвання ўсіх сувязей з прадпрыемствамі, якія знаходзяцца пад санкцыямі, і будзе дзейнічаць да 3 чэрвеня

Чытайце таксама:

32
Тэги:
рэспубліка, Беларусь, санкцыі, ЕС, Канада, Вялікабрытанія, ЗША