Экспазіцыя выставы Гандаль Беларусі на шалях гісторыі

З Беларусі ў Германію кантрабандай вывозілі соль і газу

70
(абноўлена 11:33 19.06.2017)
Ці ведаеце вы, што з Заходняй Беларусі кантрабандай у Германію вывозілі газу і соль, за развіццё бульбы ў васемнаццатым стагоддзі прызначалася прэмія ў 20 злотых, а ў Крычаўскім бровары за суткі выганялі 110 вёдзер гарэлкі.

МІНСК, 23 сту — Sputnik.  Адказ на гэтае пытанне, а таксама пра многія  іншыя звесткі аб гандлі беларусаў вы даведаецеся ў матэрыяле Sputnik, а таксама наведаўшы выставу Нацыянальнага гістарычнага музея Рэспублікі Беларусь "Гандаль Беларусі на шалях гісторыі".

З варагаў у грэкі

Рэкі Днепр, Заходняя Дзвіна, Прыпяць былі важнейшымі воднымі артэрыямі шляху "з варагаў у грэкі". Невыпадкова на іх узнікаюць самыя старажытныя гарады Беларусі: Полацк і Тураў.

З варагаў у грэкі
© Sputnik Вольга Караленка
З варагаў у грэкі

 

З паўночнага Прычарнамор'я даходзілі ў Беларусь амфары з віном і алеем. З Каўказа прывозілі самшыт, з якога выраблялі грабяні. З Візантыі, Блізкага Усходу і Сярэдняй Азіі дастаўляўся шкляны посуд, распсіаны эмаллю і золатам. З арабскага Усходу і Персіі везлі шыкоўныя дарагія тканіны, шоўкавае адзенне (знаходкі ў Мінску).

Грабяні і ўпрыгожванні
© Sputnik Вольга Караленка
Грабяні і ўпрыгожванні

А ў Ваўкавыску былі знойдзены косткі паўліна 12 стагоддзя, магчыма, гэтая птушка з Цэйлона належала князю або знаці.

У Візантыю і Заходнюю Еўропу з беларускіх гарадоў пастаўлялі дарагія футры (куніцы, собаля, вавёркі), мёд, воск, смалу, лён і вырабы з яго, зброю, косць, вырабы са срэбра, жывёлу і рабоў, захопленых пад час войнаў.

У 9-10 стагоддзях у грашовым абарачэнні на Беларусі былі арабскія срэбныя манеты — дырхемы. 

Самы вялікі скарб такіх манет вагай каля 20 кілаграмаў і агульнай колькасцю манет больш за 7,5 тысяч, знойдзены пад Полацкам (Каз'янкі).

З 11 ст. распаўсюджваюцца дэнарыі з Заходняй Еўропы, часам трапляюць на Беларусь срэбныя і залатыя грошы з Візантыі.

Залаты час рамесніцтва

У 15-16 стагоддзях сучасная тэрыторыя Беларусі ўваходзіць у склад Вялікага Княства Літоўскага. У гэты перыяд пашыраецца эканамічная функцыя гарадоў і адбываецца пераход ад працы рамеснікаў на заказ да працы на продаж.

Ёмістасці з дрэва для захоўвання тавару
© Sputnik Вольга Караленка
Ёмістасці з дрэва для захоўвання тавару

Увогуле, гэты перыяд можна назваць "залатым" у плане рамесніцкай вытворчасці. На тэрыторыі краіны было зазначана больш за 200 рамесніцкіх спецыяльнасцей.

Цэнтрам гандлёвых аперацый становіцца гарадскі рынак. Тут прысутнічалі тавары айчынных і замежных купцоў. Сяляне актыўна гандлявалі прадуктамі сваёй гаспадаркі.

Унутры краіны гандлявалі на кірмашах кожны тыдзень, а таксама раз на год у спецыяльна вызначаны час. Кірмаш цягнуўся ад аднаго дня да месяца. Падчас кірмашу яго ўдзельнікі вызваляліся ад выплаты мыт на час яго правядзення.

Пытанні аб месцах і тэрмінах правядзення кірмашоў вырашаліся вялікім князем. Згодна са Статутам ВКЛ 1588 г. шляхта сама магла вызначаць дні правядзення таргоў. Існавала таксама і агульная вялікакняская сістэма мер і вагаў, якая павінна была раўняцца на віленскую.

Вагі і бязмены
© Sputnik Вольга Караленка
Вагі і бязмены

Пры вялікім князі Аляксандры ў Вільні быў заснаваны манетны двор (1492 г.). Аднак увядзенне гэтай грашовай адзінкі не азначала скону натуральнага абмену. І ў граматах Вітаўта, і ў судзебніку Казіміра існавалі пункты, выплаты па якім трэба было праводзіць перцам, соллю і інш.

Праз Беларусь з Расіі ў Еўропу везлі футра, скуры, воск. З ВКЛ экспартавалася сыравіна: дрэва, футра, лён, збожжа.

Кірмаш у Лідзе
© Sputnik Вольга Караленка
Кірмаш у Лідзе

Адным з самых прыбытковых відаў гандлю быў гандаль рыбай. З Еўропы прывозілі селядцы, з Украіны рачную рыбу. Вялікія былі кошты і падаткі на рыбу.

Напрыклад, у Пінску кожную 10-ю рыбіну павінны былі аддаць у якасці падатку.

За вырошчванне бульбы назначалася прэмія

Кантрабанда існавана, напэўна, амаль столькі ж, колькі і спроба не плаціць падаткі. Ва ўсялякім выпадку яшчэ Екацярына ІІ стварыла на мяжы цяперашніх Гродзенскай і Брэсцкай абласцей мытныя пасты. Ёй быў вызначаны штат на кожным з іх, перакладчыку, напрыклад, трэба было ведаць нямецкую, польскую і рускую мовы.

На кірмаш на санях
© Sputnik Вольга Караленка
На кірмаш на санях

Паступова пашыраўся і звыклы асартымент тавараў. У 80 гадах 18 стагоддзя, напрыклад, у сялянскіх гаспадарках да звыклых капусты, морквы, цыбулі, буракоў, далучаецца бульба. За яе вырошчванне прызначаліся прэміі ў 20 злотых.

На захадзе Беларусі больш займаліся вырошчваннем сельскагаспадарчых культур, а на усходзе промысламі, у тым ліку вінакурэннем (вырабам моцных алкагольных напояў).

Вінакурні былі ў кожным буйным фальварку, існавалі яны і пры корчмах у мястэчках. Напрыклад, на Крычаўскім бровары за суткі выганялі 110 вёдзер гарэлкі, ва Урэчы — 2700 літраў.

Гандляр самаробным віном
© Sputnik Вольга Караленка
Гандляр самаробным віном

У 18 стагоддзі назіраецца актыўны прыток яўрэйскага насельніцтва на тэрыторыю Беларусі з Украіны і Польшчы. Да канца стагоддзя яўрэі складаюць 20-30 працэнтаў усяго гарадскога насельніцтва і яшчэ большы ў мястэчках.

Дэфіцыт стварае кантрабанду

Не менш цікавай для наведвальнікаў выставы будзе гіторыя гандлю мінулага стагоддзя. Найперш таму, што гэтыя часы дэфіцыту тавару многія памятаюць.

Кніга  скаргаў
© Sputnik Вольга Караленка
Кніга скаргаў

Мала што змянілася і са спробамі праносу кантрабанднага тавару. Калі зараз для гэтага выкарыстоўваюць колы машын, розныя іншыя тайнікі ў транспарце, а таксама адзенне, і нават страўнік, то і ў пачатку мінулага стагоддзя для гэтых мэт ішлі палоззі павозак, прычоскі, абутак.

Напрыклад, сукно праносілі ў выглядзе запелянанага дзіцяці, пярсцёнкі і падвескі ў прычосцы, а ў бочцы з мазутам правозілі 3,8 пуда сахарыну.

Зацікавіў і цэннік на кантрабандныя тавары 1927 года. Шкурка выдры каштавала 80-100 рублёў, пясца — 15-30, хахуля — 15, а малпы — 100-120. Шоўкавыя мужчынскія шкарпэткі ў той час каштавалі два з паловай рублі.

А вось самым дарагім таварам у пачатку 50-х гадоў мінулага стагоддзя быў матацыкл — 2550 рублёў, веласіпед каштаваў прыкладна столькі ж, колькі і радыёла — 720 і 850 рублёў адпаведна, а наручны гадзіннік — 400.

Тавары 60-х
© Sputnik Вольга Караленка
Тавары 60-х

Цікава прыгадвае пры гандлёвыя вехі і дакументальная стужка, якая дэманструецца непасрэдна ў зале музея. Хаця, як гаворыцца, лепш адзін раз пабачыць.

Дзверы дзяржаўнага гісторычнага музея адчынены да 19 гадзін вечара.

 

70
Тэги:
Гандаль, Нацыянальны гістарычны музей Рэспублікі Беларусь, Беларусь

Лепшым касцом стала жанчына - як у Ліпнішках свята сенакосу адзначылі

29
(абноўлена 14:53 14.06.2021)
  • Ліпнішкаўскія сенакосы
  • Ліпнішкаўскія сенакосы
  • Ліпнішкаўскія сенакосы
  • Ліпнішкаўскія сенакосы
  • Ліпнішкаўскія сенакосы
  • Ліпнішкаўскія сенакосы
  • Ліпнішкаўскія сенакосы
  • Ліпнішкаўскія сенакосы
  • Ліпнішкаўскія сенакосы
  • Ліпнішкаўскія сенакосы
  • Ліпнішкаўскія сенакосы
  • Ліпнішкаўскія сенакосы
  • Ліпнішкаўскія сенакосы
  • Ліпнішкаўскія сенакосы
  • Ліпнішкаўскія сенакосы
  • Ліпнішкаўскія сенакосы
  • Ліпнішкаўскія сенакосы
  • Ліпнішкаўскія сенакосы
  • Ліпнішкаўскія сенакосы
  • Ліпнішкаўскія сенакосы
  • Ліпнішкаўскія сенакосы
  • Ліпнішкаўскія сенакосы
"Каса любіць брусок і сала кусок", - кажа беларуская народная прыказка. Выконваючы традыцыі продкаў, у Іўеўскім раёне правялі конкурс "Ліпнішкаўскія сенакосы".

Спачатку касцы прадэманстравалі, як упрыгожылі свае косы лялькамі-абярэгамі. "Пакосніцу" са старажытных часоў рабілі ў чэрвені з самых розных матэрыялаў і бралі з сабой на сенакос. Яе садзілі пад стогам, каб яна засцерагала касцоў ад парэзаў і прыносіла поспех.

Але самае галоўнае для ўдзельнікаў конкурсу - паказаць свае ўменні на лузе. Неабходна будзе скасіць траву на плошчы каля адной соткі. Ацэньвалі не толькі хуткасць працы, але і яе якасць, вышыню пакосу.

Трэці этап спаборніцтваў пад назвай "Абед на траве" - самы прыемны. Сала, каўбаса, кумпяк, дранікі і бліны, агуркі з мёдам - ​​выбраць пераможцу было не проста.

Да ўсеагульнага здзіўлення, па выніках конкурсу максімальную колькасць балаў набрала жыхарка Ліпнішак Ганна Сілюк. А старшыня Іўеўскага райвыканкама Ігар Генец перамог у намінацыі "Знак якасці".

Глядзіце таксама:

29
  • Ліпнішкаўскія сенакосы
    © Sputnik Альфред Микус

    На свяце "Ліпнішкаўскія сенакосы" у Іўеўскім раёне вызначылі лепшага касца рэгіёна.

  • Ліпнішкаўскія сенакосы
    © Sputnik Альфред Микус

    Спачатку касцы прадэманстравалі, як упрыгожылі свае косы да свята. Гэта быў першы этап конкурсу.

  • Ліпнішкаўскія сенакосы
    © Sputnik Альфред Микус

    Ляльку-абярэг "Пакосніцу" са старажытных часоў рабілі ў чэрвені з самых розных матэрыялаў і бралі з сабой на сенакос. Яе садзілі пад стогам, каб яна засцерагала касцоў ад парэзаў і прыносіла поспех.

  • Ліпнішкаўскія сенакосы
    © Sputnik Альфред Микус

    Традыцыі лялек-абярэгаў у Ліпнішках захоўваюць у гуртку "Беларуская лялька" Марыі Пякшы.

  • Ліпнішкаўскія сенакосы
    © Sputnik Альфред Микус

    Спакон веку першы сенакос для беларусаў быў святочнай падзеяй, яго чакалі з нецярпеннем.

  • Ліпнішкаўскія сенакосы
    © Sputnik Альфред Микус

    У спаборніцтве прынялі ўдзел 12 касцоў.

  • Ліпнішкаўскія сенакосы
    © Sputnik Альфред Микус

    На лузе іх сустракалі з музыкай.

  • Ліпнішкаўскія сенакосы
    © Sputnik Альфред Микус

    Арганізатары адзначалі, што прыняць удзел у свяце мог любы жадаючы.

  • Ліпнішкаўскія сенакосы
    © Sputnik Альфред Микус

    Касцы разбіраюць свой інструмент і рыхтуюцца да спаборніцтва. Ацэняць не толькі хуткасць працы, але і яе якасць, вышыню пакосу.

  • Ліпнішкаўскія сенакосы
    © Sputnik Альфред Микус

    Самае галоўнае - паказаць свае ўменні на лузе. Кожнаму з удзельнікаў неабходна было скасіць траву на плошчы каля адной соткі.

  • Ліпнішкаўскія сенакосы
    © Sputnik Альфред Микус

    "Касі, каса, пакуль раса", - так назвалі этап конкурсу на пракосе.

  • Ліпнішкаўскія сенакосы
    © Sputnik Альфред Микус

    Балельшчыкі падтрымліваюць сваіх удзельнікаў.

  • Ліпнішкаўскія сенакосы
    © Sputnik Альфред Микус

    Трэці этап спаборніцтваў пад назвай "Абед на траве" - самы прыемны.

  • Ліпнішкаўскія сенакосы
    © Sputnik Альфред Микус

    "Каса любіць брусок і сала кусок", - кажа беларуская народная прыказка.

  • Ліпнішкаўскія сенакосы
    © Sputnik Альфред Микус

    Удзельнікі з задавальненнем частавалі беларускімі стравамі і закускамі.

  • Ліпнішкаўскія сенакосы
    © Sputnik Альфред Микус

    Сала, каўбаса, кумпяк, дранікі і бліны, агуркі з мёдам - ​​выбраць пераможцу было не проста.

  • Ліпнішкаўскія сенакосы
    © Sputnik Альфред Микус

    Свежы агурок з мёдам - ​​любімы летні пачастунак беларусаў.

  • Ліпнішкаўскія сенакосы
    © Sputnik Альфред Микус

    Па выніках конкурсу максімальную колькасць балаў набрала жыхарка Ліпнішак Ганна Сілюк.

  • Ліпнішкаўскія сенакосы
    © Sputnik Альфред Микус

    А старшыня Іўеўскага райвыканкама Ігар Генец перамог у намінацыі "Знак якасці".

  • Ліпнішкаўскія сенакосы
    © Sputnik / Виктор Толочко Альфред Микус

    "Абед на траве" завяршаў спаборніцтвы.

  • Ліпнішкаўскія сенакосы
    © Sputnik Альфред Микус

    Увечары гасцей запрасілі на агульны карагод.

  • Ліпнішкаўскія сенакосы
    © Sputnik Альфред Микус

    "Ліпнішкаўскія сенакосы" адраджаюць традыцыі продкаў.

Тэги:
"Ліпнішкаўскія сенакосы", конкурс, Іўеўскі раён, продкі, традыцыі, прыказка, каса, сенакос, свята, Ліпнішкі, Жанчыны, касец
Танзілія з аўтографам

Нацыянальная бібліятэка папоўнілася ўнікальным экспанатам

34
(абноўлена 16:08 08.06.2021)
Сын Змітрака Бядулі перадаў рэдкае выданне свайго бацькі Нацыянальнай бібліятэцы Беларусі. Да гэтага ўстанова наогул не мела ні воднай кнігі "Танзілія".

Сёлета адзначаецца 135-годдзе вядомага літаратара, чые творы ўваходзяць у школьную праграму і рэгулярна перавыдаюцца на працягу ўжо больш як ста гадоў. Аднак далёка не ўсе прыжыццёвыя выданні Змітрака Зядулі зберагліся нават у фондах галоўнай бібліятэкі краіны.

Адным з такіх выключэнняў была яго кніга "Танзілія", выпушчаная літаратурным аб’яднаннем "Узвышша" у 1927 годзе. Менавіта гэта выданне Яфім Самуілавіч Плаўнік разам са сваёй жонкай перадалі ў дар Нацыянальнай бібліятэцы Беларусі, суправадзіўшы яго адпаведным дарчым надпісам.

"Творчае знаёмства нашай бібліятэкі з сям’ёй Змітрака Бядулі асабліва актывізавалася ў гэтым, юбілейным,  годзе", - адзначыў намеснік генеральнага дырэктара ўстановы Алесь Суша. У студзені адбыўся навукова-практычны семінар "Шляхамі маладнякоўцаў", а ў красавіку ледзь не кожны тыдзень праходзілі нейкія мерапрыемствы: выставы, круглы стол і іншае.  У многіх з іх Яфім Самуілавіч прымаў непасрэдны ўдзел. Дарэчы, на восень  запланаваны конкурс для маладых беларускіх творцаў, таксама прысвечаны Бядулі.

Празаічны зборнік Змітрака Бядулі "Танзілія" доўгія дзесяцігоддзі захоўваўся ў сям’і пісьменніка. Узрушаны такой увагай Нацыянальнай бібліятэкі Беларусі сын пісьменніка перадаў яго ў дар установе. Вельмі хутка чытачы змогуць замовіць гэты ўнікальны экзэмпляр і пазнаёміцца з ім бліжэй. Даследчыкі літаратуры не выключаюць, што дзякуючы гэтаму выданню, у творчай біяграфіі Бядулі можа з’явіцца новая старонка.

"Беларускі салавей"

Змітрок Бядуля,  сапраўднае імя якога Самуіл Яфімавіч Плаўнік - беларускі паэт і празаік, мовазнаўца. У пачатку сваёй кар’еры працаваў у "Нашай ніве" з Янкам Купалам.  Апавяданні, напісаныя Змітраком Бядулям у тыя гады, сталі класікай беларускай літаратуры.

Пасля аднаўлення ў Мінску савецкай улады некалькі гадоў працаваў у газеце «Савецкая Беларусь», рэдагаваў дзіцячы часопіс «Зоркі». Працаваў у Інстытуце беларускай культуры, быў першым рэдактарам краязнаўчага этнаграфічнага часопіса "Наш край". Уваходзіў у літаратурнае аб'яднанне "Маладняк", затым у "Узвышша".

Найбольш вядомыя яго творы былі выдадзены пасля рэвалюцыі 1917 года, у вершах - "Палескія байкі" і паэма "Ярыла", у прозе - аповесць "Салавей", зборнік апавяданняў "Незвычайныя гісторыі" і раман "Язэп Крушынскі". У 1939 году выйшла аўтабіяграфічная аповесць "У дрымучых лясах".

Чытайце таксама:

34
Тэги:
кніга, Змітрок Бядуля, Нацыянальная бібліятэка Беларусі
Абітурыенты перад ЦТ

Выспацца і ніякай валяр'янкі - рэцэпты ад страху перад ЦТ

4
(абноўлена 16:27 16.06.2021)
Пачаўся самы хвалюючы для абітурыентаў час - этап цэнтралізаванага тэсціравання. У першы дзень ЦТ яны спрабавалі свае сілы ў веданні беларускай мовы.

Каля карпусоў хімфака і юрфака БДУ, дзе арганізаваны пункты тэсціравання, учарашнія школьнікі пачалі збірацца задоўга да пачатку экзамену. "Вылічыць" у натоўпе абітурыента проста - белая кашуля і блузка, строгі пінжак, ніякіх лішніх рэчаў - у руках толькі пашпарт і пропуск.

Прыкметна, што маладыя людзі хвалююцца. Як справіцца з трывогай і стрэсам? Што трэба рабіць, каб адчуваць сябе больш упэўнена? Карэспандэнт Sputnik перад пачаткам тэсціравання пацікавіўся ў маладых людзей іх настроем і "рэцэптамі" барацьбы з панікай. Хлопцы і дзяўчаты таксама распавялі, кім яны хочуць стаць і чаму выбралі менавіта беларускую мову.

Усе абітурыенты, з якімі ўдалося пагутарыць, здавалі рэпетыцыйнае тэсціраванне. Яно пачалося яшчэ восенню і праходзіла ў тры этапы. Кажуць, што РТ дае магчымасць адчуць абстаноўку экзамену, ацаніць свой узровень ведаў, зразумець структуру ЦТ і даведацца тэхнічныя моманты. Тады хваляванне сыходзіць.

Не зацыклівацца на прадмеце

Стэфанія з Мінска паступае ў БДУ, хоча стаць псіхолагам. З выбарам прафесіі вызначылася ўжо два гады таму. Займалася з рэпетытарамі па ўсіх трох прадметах, якія плануе здаваць, - беларускай, англійскай і гісторыі Беларусі. Прыйшла на першае ЦТ, таму што беларускі для яе прасцей.

Стефания еще два года назад решила, кем хочет быть
© Sputnik / Виктор Толочко
Стэфанія яшчэ два гады таму вырашыла, кім хоча быць

"Крыху, вядома, хвалююся. Як справіцца з трывогай? Для пачатку, за дзень, трэба вельмі добра выспацца, прагуляцца, не зацыклівацца на прадмеце", - сцвярджае яна. Учора, перад экзаменам, ужо не займалася - лічыць, што гэта бессэнсоўна.

"Галоўнае - расслабіцца і глыбока дыхаць. Ніякай валяр'янкі і заспакойлівых перад тэсціраваннем. Гліцын трэба піць", - раіць дзяўчына. Яна ўпэўнена, што, калі зойдзе ў аўдыторыю, возьме бланк з заданнямі, ад усяго абстрагуецца, і рэшткі хваляванняў знікнуць.

Ніякіх манетак пад пятку!

А вось у Рамана перамагчы стрэс ніяк не атрымліваецца. "Як правёў учора дзень? Ды ўчора ўжо хваляваўся. Адпачываць не мог, працягваў рыхтавацца. З-за перажыванняў зусім не выспаўся", - распавядае ён.

Роман не верит в приметы, а накануне экзамена он продолжал готовиться
© Sputnik / Виктор Толочко
Раман не верыць у прыкметы, а напярэдадні экзамену ён працягваў рыхтавацца

Раман дадае, што ні ў якія прыкметы перад экзаменам не верыць. "Ніякіх манетак пад пятку! Падручнік на ноч пад падушку не клаў. Толькі ўласныя веды", - упэўнены абітурыент.

Раман будзе паступаць у БДУ на хімфак. Плануе займацца фармацэўтыкай. Будзе здаваць яшчэ ЦТ па хіміі, матэматыцы і, на ўсялякі выпадак, - па англійскай.

"Раз-пораз бярэш у рукі падручнікі"

Анастасія негаманлівая - вельмі моцна хвалюецца. Інга, яе мама, прыйшла з ёй, каб падтрымаць дачку. Будзе чакаць заканчэння тэсціравання. Анастасія марыць атрымаць фундаментальную гуманітарную адукацыю - паступае ў БДУ на факультэт філасофіі сацыяльных навук.

Кажа, што, хоць псіхолагі раяць не займацца ў апошні дзень перад ЦТ, так не атрымліваецца. "Ходзіш, нервуешся, раз-пораз бярэш у рукі падручнікі", - дзеліцца яна.

Некоторые родители составляют абитуриентам компанию: поддержать перед экзаменом
© Sputnik / Виктор Толочко
Некаторыя бацькі складаюць абітурыентам кампанію: падтрымаць перад экзаменам

Інга дадае, што дачка прыйшла здаваць беларускую на ўсялякі выпадак, як запасны варыянт. "Раптам лепш атрымаецца, чым рускі, яго таксама будзем здаваць. Сёння гэта рэзервовы прадмет. Як бы рэпетыцыя, каб адчуць абстаноўку", - тлумачыць яна.

Інга лічыць, што лепшы рэцэпт заспакаення перад экзаменам - пасядзець вечарам дома і пагутарыць з блізкімі. "І ў сацсеткі дачка заходзіла, хоць гэта не рэкамендуюць. А што тут такога? Пераключаешся, адцягваешся - і супакойвае. Займаешся звыклымі рэчамі", - упэўненая Інга.

Моцная загартоўка

Сярод тых, хто сабраўся ва ўніверсітэцкім дворыку ўвагу прыцягнула невялікая група маладых людзей - яны жартавалі паміж сабой і смяяліся. Высветлілася, што ўсе чацвёра - выпускнікі Мінскага дзяржаўнага абласнога ліцэя. Сцвярджаюць, што не хвалююцца наогул.

Аляксей прыехаў у Мінск з Беразіно, Таццяна - з Мінскага раёна, Аляксандра - з Крупскага, Юлія - ​​з Мар'інай Горкі. Навучаючыся ў ліцэі, у сталіцы ўжо два гады жывуць самастойна, без бацькоў.

"Мы абсалютна спакойныя. Бо выбар небагаты - альбо хвалявацца, альбо не. Лепш - не. Тады не забудзешся нічога з перапуду", - жартуе Таццяна.

Аляксей дадае, што ўсе яны прайшлі вельмі моцную загартоўку. "Мы ў ліцэі вучыліся - нам ужо няма чаго баяцца. Гэта была такая падрыхтоўка - словамі не перадаць", - дадае Аляксей.

Алексей, Татьяна, Александра и Юлия - выпускники Минского государственного областного лицея
© Sputnik / Виктор Толочко
Аляксей, Таццяна, Аляксандра і Юлія - ​​выпускнікі Мінскага дзяржаўнага абласнога ліцэя

Ён адзначае, што ніякіх рэцэптаў спакою даць не можа. "Вядома ж, ніякіх заспакойлівых. Я здаваў усе тры этапы РТ, ужо прывык. Выпускныя экзамены прайшлі. З зоны камфорту даўно выйшаў і ў тонусе", - распавядае малады чалавек.

Рыхтаваліся ўчора разам, але не дапазна. Пасядзелі днём, пагарталі падручнікі.

Аляксей таксама паведамляе, чаму ён абраў на ЦТ менавіта беларускую мову. "Я - патрыёт. У перспектыве хачу і ў паўсядзённым побыце размаўляць толькі па-беларуску. Мне падабаецца. Вельмі прыгожая мова", - сцвярджае ён.

А вось Юлія не адразу вызначылася з выбарам прадмета. "Спачатку рыхтавалася да рускай, думала, што не ведаю беларускую. Але калі пачала вучыць рускую, зразумела, што яе я таксама не ведаю. І абрала тое, куды легла душа. Проста сэрца падказала, што трэба ісці, вось і пайшла", - усміхаецца Юлія.

Аляксей, Аляксандра і Юлія ідуць на геафак БДУ, а Таццяна - на фізіка-матэматычны. Яна будзе праграмістам.

"Са спецыяльнасцю пакуль не вызначыўся. Можна быць эколагам, геадэзістам, геолагам. Прыцягваюць будучыя камандзіроўкі. Геадэзістаў, напрыклад, могуць адправіць у Расію, у Антарктыду. Не тут жа нафту шукаць. Хоць, хто шукае, той заўсёды знойдзе", - жартуе ён .

Усе чацвёра кожную суботу на працягу двух гадоў наведвалі факультатывы па кожным з трох прадметаў, якія будуць здаваць на ЦТ. Гэта - геаграфія, матэматыка, мова, а для фізмата - замест геаграфіі - фізіка.

Можна было б выбраць чацвёрты для падстрахоўкі, але маладыя людзі сцвярджаюць, што яны вельмі ўпэўнены ў сабе.

Чытайце таксама:

4
Тэги:
Беларуская мова, Страхі, ЦТ