Дзеці з кнігай

Памылковыя сябры перакладчыка: тэст на ўважлівасць

232
(абноўлена 09:12 06.10.2019)
У рускай і беларускай мовах ёсць шмат слоў, якія падобныя па гучанні, але розныя па значэнні. Прайдзіце тэст Sputnik, каб даведацца, наколькі добра вы ведаеце гэтыя адрозненні.

Памылковыя сябры перакладчыка, або міжмоўныя амонімы – гэта словы, якія вельмі падобныя адно да аднаго, але абазначаюць зусім розныя паняцці. Такія словы існуюць не толькі ў розных мовах, але і ў дыялектах адной мовы.

Часам такое падабенства тлумачыцца агульным паходжаннем з больш старажытнай мовы, амонімы ўтварыліся пасля змянення значэння слова ў адной з моваў або звужэння кола яго значэнняў. Так, у рускай мове "уродливый" значыць непрыгожы, а ў польскай uroda, наадварот, прыгажосць. Але вельмі часта здараецца, што ўбачыць агульнае ў памылковых сябрах перакладчыка на першы погляд немагчыма.

Прайдзіце тэст, каб даведацца, ці пазнаеце вы такіх "сяброў", але будзьце ўважлівыя: мы пастараемся вас заблытаць.

Прайдзіце таксама: 

232
Тэги:
тэст, Беларуская мова, Беларусь
Мёд

Стаміліся ад мядовікаў? Арыгінальныя рэцэпты страў з мёдам

80
(абноўлена 09:18 14.08.2020)
На Мядовы Спас Sputnik прапануе рэцэпты не толькі смачных, але і карысных ласункаў.

А вы ведаеце, што калі дадаваць мёд замест сахара ў стравы, гэта не толькі дадасць ім непаўторны смак, але і дапаможа захаваць здароўе страўніка і сардэчна-сасудзістай сістэмы? Sputnik прапануе прыгатаваць смачныя стравы з мёдам: ласуны застануцца задаволеныя.

Курыныя ножкі ў мядовай глазуры

6 курыных ножак памыць, абцерці насуха і нацерці соллю ды перцам, паставіць ў духоўку.

Прыгатаваць глазур: на 2 сталовыя лыжкі мёду дадаць 1 чайную лыжку соевага соўсу, 1 ч.л. воцату або лімоннага соку, ½ ч.л. чырвонага перцу. Калі глазур атрымалася занадта рэдкай, варта дадаць чайную лыжку мукі.

За 15 хвілін да гатоўнасці абмазаць ножкі сумессю, на пяць хвілін вярнуць у духоўку, паўтарыць яшчэ два разы.

Бруснічная пасціла на мёдзе

Брусніцы насыпаць у посуд, пажадана медны, заліць вадой і кіпяціць, пакуль ягады не стануць белымі. Пакласці на рэшата і даць вадзе сцячы, а брусніцы перацерці праз сіта ў пюрэ. На кожныя 2 шклянкі пюрэ дадаць 1 шклянку мёду, які перад гэтым трэба ўзбіць да белага колеру.

Брусніцы ў каструлі
© CC0 / Pixabay / mp1746
Брусніцы ў каструлі

Пасцілу выліць на бляху і трымаць яе ў духоўцы на мінімальнай тэмпературы, пакуль яна не высахне. Захоўваць гатовую пасцілу ў сухім месцы – яна не страчвае карысных і смакавых уласцівасцяў нават некалькі гадоў.

Мядовыя пернікі

0,5 літра мёду ўскіпяціць, астудзіць і ўзбіць на нізкай хуткасці да белай масы. Дадаць у яго 500 г мукі, 4 ўзбітыя жаўткі і таўчоны міндаль па смаку. Міндаль варта папярэдне абдаць кіпенем і зняць з яго скурку. Прагрэць духоўку на сярэдняй тэмпературы.

Пернікі ў глазуры
© CC0 / Pixabay / ChristopherPluta
Пернікі ў глазуры

У цеста акуратна дадаць узбітыя бялкі і выкласці пернікі на бляху. Гатаваць, пакуль не падрумяняцца.

Чытайце таксама: 

80
Тэги:
Рэцэпты, Ежа і напоі, кухня, Мядовы Спас
Тэмы:
Прыродная сталоўка: гатуем з таго, што пад нагамі
Ларыса Геніюш

Вязніца, казачніца, бунтарка: сёння нарадзілася Ларыса Геніюш

390
(абноўлена 13:37 09.08.2020)
Вершы паэткі дэманструюць нязломнасць духа і сталую веру ў лепшае ў людзях.

Ларыса Геніюш (у дзявоцтве Міклашэвіч) нарадзілася 9 жніўня 1910 года ў Гродзенскай губерні (цяпер гэта Гродзенская вобласць, Ваўкавыскі раён) у маёнтку Жлобаўцы паблізу вёскі Воўпы.

Дзяцінства, отрацтва, юнацтва

Калі пачалася Першая сусветная вайна, бацька Ларысы, Антон Міклашэвіч, удзельнік яшчэ Руска-японскай вайны, быў зноў прызваны на фронт, а маці з дзецьмі прыйшлося з'ехаць у эвакуацыю – ва Украіну. Вярнуліся на радзіму яны толькі ў 1919 годзе.

Ларыса атрымала пачатковую адукацыю ў польскай школе, потым – у польскай гімназіі. Беларускіх тады папросту не было: пасля падпісання ў 1921 годзе Рыжскага мірнага дагавору, якім скончылася савецка-польская вайна, Заходняя Беларусь адыйшла да Польшчы. Там жа Ларыса пазнаёмілася са сваім мужам, Янам Геніюшам, які ў той момант вучыўся ў Карлавым універсітэце. Яны ажаніліся ў 1935 годзе, і Ларыса пераехала ў Зэльву – бліжэй да мужа. У тым жа годзе ў Ларысы нарадзіўся сын Юры, а вось з'ехаць у Чэхаславакію ў іх атрымалася толькі ў 1937-м.

Арышт і зняволенне

Пасля далучэння Заходняй Беларусі да СССР у 1939, былі арыштаваныя і высланыя бацькі Ларысы. Маці і сёстры апынуліся ў Казахстане, бацьку расстралялі.

Да 1947 года Ларыса жыла ў Празе і актыўна ўдзельнічала ў палітычным руху БНР. Яна з'яўлялася Генеральным сакратаром ураду і займалася архіўнай працай. Калі скончылася Другая сусветная вайна, савецкія ўлады дамагаліся экстрадыцыі Геніюшаў: іх абвінавацілі ў антысавецкай нацыяналістычнай дзейнасці. У 1948 годзе Ларыса нарэшце была арыштаваная і разам з мужам перададзеная савецкім уладам. Яе дапытваў сам Лаўрэнцій Цанава, які безпаспяхова імкнуўся выцягнуць з яе сведкі пра архівы БНР.

Вяртанне на Радзіму

Праз год утрымання ў мінскай турме Ларысу Геніюш з мужам прыгаварылі да 25 гадоў лагераў. На працягу сямі гадоў яны адбывалі пакаранне ў лагерах Інты і Абезі (Комі) і ў Мардоўскай АССР, пакуль не былі часткова рэабілітаваныя – тэрмін пакарання зменшылі да 8 гадоў, і Геніюшы вярнуліся ў Зэльву. Вядома, што іх дом стаў месцам сустрэч творчай інтэлігенцыі таго часу.

Друкавацца Ларыса Геніюш пачала яшчэ ў 1939 годзе ў беларускай эміграцыйнай перыодыцы, а ў 1942 годзе першы зборнік яе вершаў "Ад родных ніў" убачыў свет ў Празе. Працягвала пісаць Геніюш і ў высылцы. Пасля вызвалення яе творы доўгі час былі забароненыя, пакуль пры садзейнічанні Максіма Танка не быў надрукаваны яе зборнік "Невадам з Нёмана".

Ларыс Геніюш доўгі час была вядомая як дзіцячая пісьменніца – ёй папросту не дазвалялі друкаваць нешта іншае. Амаль адна за другой, у 1972 і 1976 годзе, выйшлі дзве кніжкі яе вершаў для дзяцей "Казкі для Міхаські" і "Добрай раніцы, Алесь". Большасць твораў Ларысы Геніюш былі надрукованы пасмяротна.

Памерла Геніюш у 1983 годзе, пахавана ў Зэльве. Да канца жыцця яна не прыняла савецкага грамадзянства і заставалася грамадзянкай Чэхаславакіі.

390
Тэги:
вершы на беларускай мове, беларускія паэты, біяграфія, Ларыса Геніюш

Як неабыякавыя дапамагаюць вызваленым на Акрэсціна - відэа

0
(абноўлена 09:03 15.08.2020)
Дапамога юрыста, медыка, псіхолага, гарачая ежа і нават магчымасць зарадзіць тэлефон, каб патэлефанаваць блізкім, - паглядзіце, як валанцёры дапамагаюць вызваленым з ізалятара.

Стыхійны лагер дапамогі вызваленым з ізалятара на Акрэсціна арганізавалі валанцёры. Зараз тыя, хто выходзіць з варот ізалятара, могуць звярнуцца па дапамогу да ўрачоў, псіхолага, атрымаць юрыдычную кансультацыю, гарачую ежу і зарадзіць тэлефон.

Валанцёры абнаўляюць спісы, каб людзі маглі праверыць, дзе знаходзяцца іх затрыманыя сваякі.

Многіх на выхадзе з ізалятара чакаюць блізкія, але нават калі сваякі не змаглі іх сустрэць, адпушчаныя не застаюцца адны: тут жа дзяжураць людзі, якія трымаюць у руках шыльды з прапановай падвезці да дома.

Адна з ўрачоў-валанцёраў Аляксандра распавяла, што такі лагер ўзаемадапамогі арганізаваўся стыхійна. Так, у Telegram-канале ўрачы аб'ядналіся ў чат, дзе ў ходзе абмеркавання сітуацыі, якая ў краіне сітуацыі вырашылі аказваць пасільную дапамогу. Другі ўрач патлумачыла карэспандэнту Sputnik, што працуе ў прыватнай клініцы і пасля працы прыехала да ізалятара, каб працягнуць дапамагаць людзям.

Пратэсты ў Беларусі працягваюцца з 9 жніўня. За гэты час было затрымана каля 7000 чалавек, у бальніцах апынуліся сотні грамадзян. Шмат затрыманых было вызвалена з ізалятара ў завулку Акрэсціна ў ноч на 14 жніўня, удзень яны працягвалі пакідаць месца зняволення. Глядзіце на відэа Sputnik, як беларусы ў чарговы раз даказваюць - людзі ўмеюць дапамагаць.

0
Тэмы:
Пратэсты пасля выбараў у Беларусі