Традыцыйныя прадукты, якія беларусы нясуць у касцел на Вялікдзень

Навошта фарбуюць яйкі на Вялікдзень

148
(абноўлена 10:29 12.04.2020)
Sputnik вынайшаў пяць версій паходжання святочнага рытуалу і даведаўся, якое значэнне мае колер афарбоўкі.

МІНСК, 12 кра — Sputnik. Фарбаванае яйка — адзін з галоўных атрыбутаў Вялікадня. Яйка сімвалізуе жыццё і адраджэнне. Спакон вякоў лічылася, што велікоднае асвечанае яйка павінна быць першай стравай пасля 40-дзённага пасту. Але чаму яны чырвонага колеру? Sputnik знайшоў некалькі версій паходжання абраду афарбоўкі велікодных яек.

Версія першая — гістарычная

Да таго ж найбольш распаўсюджаная і паэтычная. Паводле гэтай версіі, першае велікоднае яйка паднесла Марыя Магдаліна імператару Тыберыю. Пасля цудоўнага ўваскрэшання Ісуса Хрыста яна прыйшла да рымскага імператара са словамі "Хрыстос Уваскрос!" У тыя часы нельга было прыходзіць з пустымі рукамі, таму яна прынесла яму ў дар яечка. Аднак Тыберый не паверыў яе словам, маўляў, ніхто не можа ўваскрэснуць з мёртвых, гэтак жа як белае яйка не можа стаць чырвоным. Як толькі апошняе слова зляцела з яго вуснаў — яйка сапраўды стала чырвоным.

Версія другая — рымская

Звязаная з імем рымскага імператара Марка Аўрэлія, заўзятага праціўніка хрысціянства. У дзень з'яўлення на свет будучага імператара ў куратніку, што належыла яго бацькам, курыца знесла яйка, але не прастое, а пакрытае ярка-чырвонымі кропкамі. Гэтую падзею сваякі будучага імператара патлумачылі як знак слаўнай будучыні для нованароджанага. Тады і з'явілася ў Рыме традыцыя пасылаць у знак віншаванні ярка афарбаваныя яйкі. Хрысціяне жа ўклалі іншы сэнс у гэты звычай, пераняўшы яго — яйка ў Пасху афарбавана ў колер крыві Хрыстовай.

Версія трэцяя — біблейская

Неўзабаве пасля смерці Хрыста трапілі на банкет сем рабінаў. Частавалі іх, сярод усяго іншага, смажанай курыцай і варанымі яйкамі. Адзін з іх узгадаў пра Укрыжаванага, распавёўшы аб тым, што той абяцаў уваскрэснуць на трэці дзень. Гаспадар дома запярэчыў, сказаўшы, што хутчэй смажаная курыца ажыве, а яйкі стануць пурпурнымі. Менавіта гэта і адбылося. З тых часоў, у памяць аб гэтай падзеі, яйкі на Вялікдзень фарбуюць у чырвоны колер.

Версія чацвёртая — бытавая

Адно з тлумачэнняў, досыць лагічнае і практычнае. Падчас 40-дзённага посту куры не пераставалі несціся, і гаспадары варылі яйкі, каб яны не сапсаваліся. Вараныя яйкі фарбавалі — так іх лягчэй можна было адрозніць ад свежых.

Версія пятая — для настрою

Рознакаляровыя, размаляваныя, яны нясуць вясёлы настрой і з'яўляюцца асновай велікодных гульняў. І дзеці, і дарослыя гулялі ў гульні, звязаныя з велікоднымі яйкамі. Самыя вядомыя — катанне яек і біццё яйкамі.

Што азначае колер яек

Першапачаткова колер яек быў толькі чырвоным, як сімвал крыві Хрыста, у той час як само яйка было сімвалам адраджэння. Аднак пазней іх сталі фарбаваць у іншыя колеры і замяняць курыныя яйкі драўлянымі, шакаладнымі або выкананымі з каштоўных металаў і камянёў.

Ад таго, чым фарбуюць яйкі на Вялікдзень, залежыць і іх колер. Гэта можа быць лукавая шалупіна, прыродныя або харчовыя фарбавальнікі. Прычым колер мае значэнне.

Так, белы колер з'яўляецца райскім і сімвалізуе сабой чысціню і духоўнасць. Чырвоны — царскі колер, нагадвае аб Божай любові да чалавечага роду. Жоўты, роўна як аранжавы і залаты, сімвалізуе багацце і дастатак. Блакітны колер — гэта святло Найсвяцейшай Дзевы, ён асацыюецца з дабрынёй, надзеяй, любоўю да бліжняга. Зялёны, як вынік спалучэння блакітнага і жоўтага колераў, азначае дабрабыт і адраджэнне. Чорны колер — колер смутку і плачу. У гэты колер катэгарычна забараняецца фарбаваць велікодныя яйкі.

148
Тэги:
Праваслаўе, Каталіцтва, Рэлігійныя святы, Рэлігія, Вялікдзень, Беларусь
Тэмы:
Сустракаем Вялікдзень (60)
Надпіс на Брадэнбургскай браме

"Спасибо" і "Дзякуй": Германія падзякавала за вызваленне ад нацызму

59
(абноўлена 16:21 09.05.2020)
На сімвале Берліна, Брадэнбургскай браме, у пятніцу ўвечары высвецілі слова "дзякуй" на рускай і яшчэ многіх мовах. Акцыю прысвяцілі 75-годдзю вызвалення Германіі ад нацыянал-сацыялізму.

МІНСК, 9 мая - Sputnik. Напярэдадні ўвечары на Брадэнбургскай браме ў Берліне з нагоды 75-годдзя вызвалення Германіі ад нацыянал-сацыялізму з'явілася святочная падсветка са словамі "дзякуй" на беларускай, рускай і іншых мовах.

Пад яркай датай "8 мая 1945" з'явіліся спраецыяваныя на чатырох мовах словы "дзякуй". Акрамя рускай і беларускай, падзяка была напісана на англійскай, французскай, польскай і нямецкай мовах.

8 мая святкуецца ў Германіі як Дзень вызвалення ад нацыянал-сацыялізму і заканчэння Другой сусветнай вайны ў Еўропе.

Менавіта ў 22:43 8 мая 1945 года быў падпісаны Акт аб поўнай і безумоўнай капітуляцыі гітлераўскай Германіі. Гэтая дата - 8 мая ў краінах Еўропы і 9 мая ў СССР, а затым краінах, якія выйшлі з Савецкага Саюза, адзначаюцца як Дзень Перамогі.

З-за пандэміі ў Берліне ў гэты дзень адмянілі марш "Бессмяротны полк", які павінен быў прайсці ў шосты раз ад Брадэнбургскай брамы да мемарыяльнага комплексу Тыргартэн. Аднак у Трэптаў-парк некаторыя людзі прыйшлі з плакатамі, вырабленымі для акцыі.

Надписи Спасибо на различных языках появились на символе Берлина накануне вечером
© REUTERS / FABRIZIO BENSCH
Надпісы "Дзякуй" на розных мовах з"явіліся на сімвале Берліна напярэдадні вечарам

Там жа раніцай прайшло традыцыйнае ўскладанне вянкоў пры ўдзеле пасла Беларусі ў ФРГ Дзяніса Сідарэнкі, пасла Расіі Сяргея Нячаева, а таксама паслоў Азербайджана, Арменіі, Казахстана, Кыргызстана, Узбекістана і Туркменістана і прадстаўнікоў урада і іншых афіцыйных асоб Германіі.

"Для Беларусі гэта вельмі важны і асаблівы дзень. У прынцыпе, як і для большасці еўрапейскіх народаў, народаў былога СССР. Для Беларусі цана, якая была заплачана за Перамогу, была велізарнай. Прыблізна каля трох мільёнаў жыхароў загінулі на франтах альбо ў акупацыі, былі сагнаныя ў Германію на працы ", - распавёў журналістам падчас цырымоніі Дзяніс Сідарэнка.
Ён адзначыў, што значэнне Перамогі для яго суграмадзян невымерна высокае, як для нацыі, якая "захавалася, выжыла і здолела выстаяць".

59
Тэги:
Германія, Другая сусветная вайна (1939-1945)
Тэмы:
Дзень Перамогі - 2020
Савецкія пяхотнікі вядуць бой за пераправу праз раку Полату ў раёне Полацка, 1944 год

Вершы пра вайну: каб гэта ўсё не стала доляй сына

26275
(абноўлена 11:13 08.05.2020)
Чытайце лепшыя беларускія вершы пра вайну ў падборцы Sputnik.

Вайна пакінула свой жахлівы след у сэрцах людзей, нават тых, хто нарадзіўся праз шмат гадоў пасля яе. Дзякуючы расказам дзядоў і прадзедаў, у кожнай беларускай сям'і жыве ўспамін пра страшныя і горкія гады, якія давялося перажыць Радзіме.

Беларускія вершы пра вайну – гэта летапіс жалю, болю і трапяткой надзеі, якая заўсёды жыве ў сэрцах людзей, нягледзячы на ўсё гора, якое выпадае на іх долю. Яны поўныя веры ў перамогу і ўсхваляюць мужнасць, сілу і годнасць беларускіх мужчын і жанчын, якія здолелі перажыць і перамагчы ў самым страшным, што можа здарыцца ў чалавечым жыцці.

Падборку лепшых вершаў беларускіх паэтаў пра Вялікую айчынную вайну зрабіў для вас Sputnik.

Чытайце таксама:

  • Зямля мая, ты – кніга непрачытана: вершы пра Беларусь
  • Бацька, маці і родная мова: 5 лепшых вершаў пра сям'ю
  • Пра пачуцці па-беларуску: топ-10 вершаў пра каханне
  • Вершы пра беларускую мову: родная мова, цудоўная мова
  • Беларусь, мая шыпшына: вершы пра радзіму
26275
Тэги:
Беларуская мова, Вершы, Вялікая Айчынная вайна
Тэмы:
Дзень Перамогі - 2020
Камар

Які сёння дзень: 26 мая 2020 года

0
(абноўлена 17:04 25.05.2020)
Гэты дзень з'яўляецца сто сорак шостым па грыгарыянскім календары, да канца года засталося 219 дзён.

Якія падзеі адбыліся 26 мая і чым азнаменаваны гэты дзень у народным календары, чытайце ў спраўцы Sputnik.

Гістарычныя падзеі 26 мая

  • У 1926 годзе пачало дзейнасць у БССР літаратурнага аб’яднання "Узвышша".
  • У 1926 годзе быў заснаваны Беларускі інстытут гаспадаркі і культуры (БІГіК) у Вільні.
  • У 1976 годзе ў Мінску ўстаноўлены мемарыяльны знак у гонар Тараса Шаўчэнкі.
  • У 1992 годзе Беларусь устанавіла дыпламатычныя адносіны з Ізраілем.

Хто нарадзіўся 26 мая

  • 1910 год: Эдзі Рознер, джазавы трубач, заслуджаны артыст Беларусі.
  • 1958 год: Аляксандр Кушнярэвіч, беларускі археолаг.

Таксама сёння нарадзіліся амерыканскі акцёр Джон Уэйн і джазавы музыкант Майлс Дэйвіс.

26 мая ў народным календары

Сёння праваслаўныя вернікі шануюць памяць пакутніцы Глікерыі Іраклійскай, якую ў народзе празвалі Лукер'я камарніца, таму што ў гэты перыяд з'яўляюцца першыя камары.

Калі да 26 мая камары ўжо лятаюць, значыць, летам будзе шмат ягад. Таксама ў народзе верылі, што ўбачыць вялікага камара абяцае добры год. А калі камароў мала і яны маленькія – гэта дрэнна, бо будзе мала аўса і травы.

0
Тэги:
народны каляндар, які сёння дзень
Тэмы:
Які сёння дзень: каляндар знакавых падзей