Сметанковае масла

Ласунак для багатых: як прыгатаваць сапраўднае беларускае масла

196
(абноўлена 16:40 13.11.2020)
Этнограф Ларыса Мятлеўская распавядае пра стаўленне нашых продкаў да масла і дзеліцца сакрэтным рэцэптам прыгатавання "без усялякіх хімікатаў".

Пра чалавека, які жыве ў дастатку, нашы продкі казалі: "качаецца як сыр у масле", таму што менавіта гэты прадукт здаўна лічыўся сімвалам дастатку. Вяскоўцы, жадаючы мець дабрабыт напрацягу года, абавязкова ставілі масла на святочны стол падчас многіх абрадавых і свят.

Гісторыкі сцвярджаюць, што ў старажытнасці каровіна масла ўмелі гатаваць толькі паўночна-германскія плямёны. Пазней маслабойні з’явіліся і ў галаў, але ў іх масла доўгі час заставалася дарагім ласункам. І толькі ў Сярэднявечча пры Карле Вялікім яно стала больш распаўсюджаным прадуктам.

У Ірландыі, дзе была добра развіта малочная гаспадарка, масла пачалі ўжываць ужо ў V стагоддзі. Таксама вядома, што ў VIII стагоддзі нарвежцы  бралі з сабой у далёкае плаванне запасы сметанковага масла ў бочачках. У італьянцаў гэты прадукт з’явіўся толькі ў ІХ стагоддзі. Цяпер цяжка ўявіць, што напрацягу працяглага часу масла лічылася прадметам раскошы і было недаступным для многіх.

Што тычыцца беларускіх тэрыторый, нягледзячы на развіццё асобных моцных гаспадарак, нельга было казаць пра існаванне тут цэнтру масларобства. Надоі былі невялікімі яшчэ нават напрыканцы ХІХ стагоддзя.

Вяскоўцы з малака атрымлівалі смятану, тварог, а масла елі толькі па вялікіх рэлігійных і сямейных святах: Каляды, Вялікдзень, Купалле, Масленіца, вяселле і радзіны. Гісторык Алесь Белы ў сваёй кнізе "Нашы стравы" піша, што сітуацыя з маслам памянялася толькі ў канцы  ХІХ- пачатку ХХ стагоддзях, калі адбыўся імклівы рост малочных сялянскіх арцеляў і найперш на поўначы Беларусі. Асабліва шмат іх было ў Дзісенскім павеце – цяперашніх Міёрскім, Шаркаўшчынскім, Глыбоцкім, Пастаўскім раёнах Віцебскай вобласці. З гэтых земляў праз Рыгу дзісенскае масла трапляла да еўрапейскага спажыўца. Якасць яго была высокая і таму гэты прадукт чакалі не толькі ў Варшаве, Кіеве і Рызе, але і ў Гановеры, Дармштаце, Гамбургу, Парыжы. Асабліва паспяхова развіваўся экспарт у Англію, дзе дзісенскае масла пад маркай галшцінскага займала адно з першых месцаў у англійскім рэйтынгу і каштавала на 2-4 шылінгі даражэй за фунт, чым іншыя гатункі масла з Расійскай імперыі. Нажаль пасля Першай сусветнай вайны замежны рынак збыту і высокая рэпутацыя дзісенскага масла былі страчаны назаўсёды. Выраблялася гэта масла з падсоленых кіслых вяршкоў, а на продаж фасавалася ў альховыя бочкі, абшытыя чыстай рагожай, з вушкамі для пераноскі па 50-60 кг.

Вядома, цяпер у краме немагчыма набыць масла, зробленае са смятаны па той тэхналогіі, якой карысталіся вякамі і якую цяпер захоўваюць толькі вясковыя гаспадыні. Сёння ў продажы сметанковае масла, для якога не патрабуецца чакаць адстайвання вяршкоў і смятаны. Яго вырабляюць пры дапамозе сепаратараў і новых сучасных тэхналогій. Смак у гэтага масла адрозніваецца ад хатняга. Як і цяпер у даўніну, каб зрабіць гэты прадукт разнастайным па смаку, масла салілі, саладзілі і дадавалі іншыя інгрыдыенты. Так, у часы, калі было папулярна дзісенскае масла, у заможных гараджан і шляхты на сняданак падавалі так званае "Масла англійскае".

Каб сёння адчуць смак гісторыі, давядзецца схадзіць на кірмаш і набыць хатнюю густую смятану, а калі такой няма, то вазьміце высокаякаснае крамнае масла і паспрабуйце прыгатаваць інакш.

Масла англійскае

Інгрыдыенты:

  • 1,5 л смятаны
  • 200 г цукру
  • Ваніль або любая эсэнцыя
  • Вяршковы заварны соус

Як гатаваць:

Густую свежую смятану напалову ўзбіць на лёдзе калатоўкай. Калі пачне гусцець, дадаць 100 г дробнага цукру і крыху парашку ванілі ці іншай духмянай эсэнцыі або ружавай вады для паху, добра вымешаць, пакласці ў сурвэтку, моцна абвязаць і павесіць на ноч у лядоўні. Раніцай выняць з сурвэткі на талерку і заліць вяршковым заварным соусам з цукрам і жаўткамі.

Вяршковы заварны соус

Інгрыдыенты:

  • 0,5 л вяршкоў
  • 6 жаўткоў
  • 200 г цукру
  • Кавалак ванілі

Як гатаваць:

Ваніль папярэдне растаўчы і загарнуць у палатно. Апусціць мяшэчак з ваніллю ў вяршкі, давесці да кіпення і астудзіць. Ваніль выняць. Жаўткі расцерці з цукрам, змяшаць з вяршкамі і нагрэць увесь час памешваючы да загусцення.

Парады руплівай гаспадынькі

  1. Вяршковае масла доўга захавае свой смак, калі абгарнуць яго кавалачкам тонкай тканіны, намочанай у воцаце і пакласці пад перагорнутую глыбокую міску. Таксама варта пакласці туды два кавалачкі цукру.
  2. Для працяглага захавання масла соляць. Калі для гэтага бяруць буйную соль, то, масла становіцца плямістым. Таму лепей з гэтай мэтай прыгатаваць двухпрацэнтны раствор солі, перамяшаць з ім масла і скласці ў посуд і заліць салёным растворам зверху, каб і верхні слой дарагога прадукта не псаваўся.
  3. Яшэ больш захоўваецца таплёнае вяршковае масла. Калі ў слоік з вяршковым маслам наліць зверху слой растопленага авечага ці ялавічнага тлушчу, то апрацаванае такім чынам масла можа захоўвацца некалькі год.
  4. Ад непрыемнага паху, якое можа мець таплёнае сметанковае масла, дапамогуць пазбавіццанекалькі сырых морквін. Іх трэба нацерці ў масла і пачакаць тры дні.
196
Тэги:
Нацыянальная кухня, Ларыса Мятлеўская
Тэмы:
Класічная кухня: што елі і чым частавалі знакамітыя беларусы (10)

Каханне пераадолее ўсё: лепшыя вясельныя фота 2020

12
(абноўлена 12:06 30.11.2020)
  • Здымак аўстралійскага фатографа Джэймса Сіманса, які перамог у конкурсе 2020 International Wedding Photographer of the Year
  • Праца амерыканскага фатографа Антоніа Кратчлі, якая заняла другое месца ў конкурсе
  • Здымак новазеландскага фатографа Коралі Стоўн, які перамог у катэгорыі BRIDAL PARTY
  • Канадскі дуэт фатографаў Шары + Майк Валелі перамог у катэгорыі FROM ABOVE
  • Фотаздымак аўстралійскага фатографа Кігалі Кронін, які перамог у катэгорыі SINGLE CAPTURE
  • Здымак харвацкага фатографа Мідхата Мулабдзіка, які перамог у катэгорыі SOLO PORTRAIT
  • Праца французскага фатографа Патрыка Ломберта, які перамог у катэгорыі COUPLE PORTRAIT
  • Праца амерыканскага фатографа Брытані Дыліберта, якая перамагла ў катэгорыі DANCE FLOOR
  • Здымак канадскіх фатографаў Вірджыніі Штробель і Эвана Чыкалюка, які перамог у катэгорыі EPIC LOCATION
  • Праца харвацкага фатографа Мідхата Мулабдзіка перамагла ў катэгорыі THE RISING (NINJA) STAR
  • Фотаздымак расійскага фатографа Кацярыны Мухінай, які стаў фіналістам ў катэгорыі EPIC LOCATION у конкурсе 2020 International Wedding Photographer of the Year.
  • Здымак іспанскага фатографа Карласа Альберта Пейшоту Ферэйра, які стаў фіналістам ў катэгорыі COUPLE PORTRAIT.
  • Здымак аўстралійскага фатографа Дэміена Мілана, які стаў фіналістам у катэгорыі EPIC LOCATION у конкурсе 2020 International Wedding Photographer of the Year.
  • Фотаздымак польскага фатографа Кшыштафа Краўчыка, які стаў фіналістам у катэгорыі DANCE FLOOR у конкурсе 2020 International Wedding Photographer of the Year.
  • Яшчэ адзін фіналіст у катэгорыі DANCE FLOOR - італьянскі фатограф Мірка Тураці.
  • Праца чэшскага фатографа Дэвіда Ліхтага, якая выйшла ў фінал у катэгорыі EPIC LOCATION у конкурсе 2020 International Wedding Photographer of the Year.
Толькі шчырыя эмоцыі, бясконцае каханне, неверагоднае пачуццё стылю - і ніякіх шаблонаў і банальнасцяў. Менавіта так здымаюць вясельныя фатографы, якія перамагаюць на конкурсах.

Глядзіце ў фотастужцы Sputnik кадры пераможцаў міжнароднай прэміі "Лепшы вясельны фатограф 2020 года" - International Wedding Photographer of the Year.

Чытайце таксама:

12
  • Здымак аўстралійскага фатографа Джэймса Сіманса, які перамог у конкурсе 2020 International Wedding Photographer of the Year

    Здымак аўстралійскага фатографа Джэймса Сіманса, які перамог у конкурсе 2020 International Wedding Photographer of the Year. "На розум адразу ж прыйшоў сімвал інь і янь, але пазней, калі я апрацоўваў малюнак, трапіў пад уплыў вобразаў шахматнага караля і каралевы, што таксама добра спрацавала візуальна".

  • Праца амерыканскага фатографа Антоніа Кратчлі, якая заняла другое месца ў конкурсе

    Праца амерыканскага фатографа Антоніа Кратчлі, якая заняла другое месца ў конкурсе. "Юнія і Гамаліэль - самая мілая пара, якую я калі-небудзь фатаграфаваў. У іх было шмат крэатыўных ідэй і яны прывезлі на здымкі шмат рэквізіту. Для гэтага кадра я папрасіў іх сесці ў машыну і прадставіць, што яны чытаюць нешта цікавае ў газеце".

  • Здымак новазеландскага фатографа Коралі Стоўн, які перамог у катэгорыі BRIDAL PARTY

    Здымак новазеландскага фатографа Коралі Стоўн, які перамог у катэгорыі BRIDAL PARTY. "Нявеста Кендра ўсё яшчэ рабіла макіяж і прычоску, у той час як яе сяброўкі апраналіся. Энергія ў пакоі была шалёнай, час цырымоніі набліжаўся. Хтосьці агучыў ідэю, што мы павінны зрабіць фота "we're-in-our-shape- wear-kardashian-lol", і дзяўчаты хутка сабраліся разам, уключаючы Крыс Джэнер (маці нявесты)".

  • Канадскі дуэт фатографаў Шары + Майк Валелі перамог у катэгорыі FROM ABOVE

    Канадскі дуэт фатографаў Шары + Майк Валелі перамог у катэгорыі FROM ABOVE. "Падчас здымак мы заўсёды шукаем іншую перспектыву. Калі я ўбачыў балкон наверсе, я зразумеў, што гэта лепшыя месца, каб зняць, як госці будуць піць шоты з лыжы ў бары".

  • Фотаздымак аўстралійскага фатографа Кігалі Кронін, які перамог у катэгорыі SINGLE CAPTURE

    Фотаздымак аўстралійскага фатографа Кігалі Кронін, які перамог у катэгорыі SINGLE CAPTURE. "Пара з Ньюкасла, Аўстралія, хацела зрабіць некалькі партрэтаў на пляжы, таму я пайшоў з імі на шпацыр. (...) Многія людзі каментуюць, што выява маляўнічая і падобная да твора мастацтва. Я думаю, што гэта проста было поспехам - апынуцца у патрэбным месцы ў патрэбны час".

  • Здымак харвацкага фатографа Мідхата Мулабдзіка, які перамог у катэгорыі SOLO PORTRAIT

    Здымак харвацкага фатографа Мідхата Мулабдзіка, які перамог у катэгорыі SOLO PORTRAIT. "Фатаграфія была зроблена на вяселлі ў Лазане, Швейцарыя, і заснаваная на традыцыйнай любові жанчын да туфляў. Я заўсёды імкнуся фатаграфаваць стандартныя рэчы і вясельныя мерапрыемствы па-іншаму. Таму я з усіх сіл імкнуся паказаць звычайныя рэчы ў рэальных жыццёвых сітуацыях, дадаючы чалавечы фактар".

  • Праца французскага фатографа Патрыка Ломберта, які перамог у катэгорыі COUPLE PORTRAIT

    Праца французскага фатографа Патрыка Ломберта, які перамог у катэгорыі COUPLE PORTRAIT. "Мне падабаецца гуляць з аб'ёмамі і лініямі. Калі я ўбачыў гэтую алею дрэў, я адчуў графічны патэнцыял сцэны. Фотаздымак мог быць звычайнай выявай сілуэтаў, але элегантны скачок жаніха зрабіў яго асаблівым".

  • Праца амерыканскага фатографа Брытані Дыліберта, якая перамагла ў катэгорыі DANCE FLOOR

    Праца амерыканскага фатографа Брытані Дыліберта, якая перамагла ў катэгорыі DANCE FLOOR. "Калі я сустрэў Райана і Эрыка, мяне ўразілі дзве рэчы: наколькі яны падтрымліваюць адзін аднаго і што іх першая задача пры планаванні вяселля заключалася ў тым, каб падарыць гасцям незабыўныя ўражанні. Пасля сустрэчы з дрэг-квін Лейлані Лопес я зразумеў, што яе выступ стане яркай падзеяй іх дня!"

  • Здымак канадскіх фатографаў Вірджыніі Штробель і Эвана Чыкалюка, які перамог у катэгорыі EPIC LOCATION

    Здымак канадскіх фатографаў Вірджыніі Штробель і Эвана Чыкалюка, які перамог у катэгорыі EPIC LOCATION. "Мірна і Джэймі хацелі, каб вяселле было максімальна натуральным і вясёлым. Іх прыярытэтам было правесці час удалечыні ад гарадской мітусні і ўцячы ў суровыя скалістыя горы, паколькі яны заўзятыя вандроўцы і даследчыкі".

  • Праца харвацкага фатографа Мідхата Мулабдзіка перамагла ў катэгорыі THE RISING (NINJA) STAR

    Праца харвацкага фатографа Мідхата Мулабдзіка перамагла ў катэгорыі THE RISING (NINJA) STAR. Намінацыя "Узыходзячая зорка" сумесна з Studio Ninja ўручаецца ўдзельніку, які трапіў у спіс 100 лепшых работ, прадэманстраваў цудоўную тэхніку і ўнікальны, смелы погляд вясельнага фатографа. "Будзь то вялікае вяселле, сціплая цырымонія або змовіны, ён падыходзіць да кожнай пары як да унікальнай гісторыі".

  • Фотаздымак расійскага фатографа Кацярыны Мухінай, які стаў фіналістам ў катэгорыі EPIC LOCATION у конкурсе 2020 International Wedding Photographer of the Year.

    Фотаздымак расійскага фатографа Кацярыны Мухінай, які стаў фіналістам ў катэгорыі EPIC LOCATION у конкурсе 2020 International Wedding Photographer of the Year.

  • Здымак іспанскага фатографа Карласа Альберта Пейшоту Ферэйра, які стаў фіналістам ў катэгорыі COUPLE PORTRAIT.

    Здымак іспанскага фатографа Карласа Альберта Пейшоту Ферэйра, які стаў фіналістам ў катэгорыі COUPLE PORTRAIT.

  • Здымак аўстралійскага фатографа Дэміена Мілана, які стаў фіналістам у катэгорыі EPIC LOCATION у конкурсе 2020 International Wedding Photographer of the Year.

    Здымак аўстралійскага фатографа Дэміена Мілана, які стаў фіналістам у катэгорыі EPIC LOCATION у конкурсе 2020 International Wedding Photographer of the Year.

  • Фотаздымак польскага фатографа Кшыштафа Краўчыка, які стаў фіналістам у катэгорыі DANCE FLOOR у конкурсе 2020 International Wedding Photographer of the Year.

    Фотаздымак польскага фатографа Кшыштафа Краўчыка, які стаў фіналістам у катэгорыі DANCE FLOOR у конкурсе 2020 International Wedding Photographer of the Year.

  • Яшчэ адзін фіналіст у катэгорыі DANCE FLOOR - італьянскі фатограф Мірка Тураці.

    Яшчэ адзін фіналіст у катэгорыі DANCE FLOOR - італьянскі фатограф Мірка Тураці.

  • Праца чэшскага фатографа Дэвіда Ліхтага, якая выйшла ў фінал у катэгорыі EPIC LOCATION у конкурсе 2020 International Wedding Photographer of the Year.

    Праца чэшскага фатографа Дэвіда Ліхтага, якая выйшла ў фінал у катэгорыі EPIC LOCATION у конкурсе 2020 International Wedding Photographer of the Year.

Тэги:
Вяселле, фотаздымкі
Народныя прыкметы на снежань: тэст

Народныя прыкметы на снежань: тэст

447
(абноўлена 17:11 27.11.2020)
Калі будзе адліга, а калі маразы, што з'яўляецца знакам працяглай зімы – прайдзіце тэст на Sputnik і даведайцеся, наколькі добра вы ведаеце звычаі продкаў або разумееце навакольную прыроду.

Па тым, як ляжыць снег, мыецца котка і спяваюць птушкі, нашы продкі маглі не толькі прадказаць, якім будзе надвор'е, але і даведацца пра ўраджай на наступны год.

Прыродныя знакі маглі быць прымеркаваныя да канкрэтнага дня, а маглі ўзнікаць штодзень на працягу месяца і нават больш, але і па гэтых сталых прыкметах вяскоўцы бачылі, ці ўродзіцца жыта, ці будзе ў возеры рыба і наколькі хутка прыйдзе вясна.

Sputnik сабраў прыкметы, якім верылі нашы продкі: прайдзіце тэст і даведайцеся, ці здольныя вы прадказаць будучыню.

Чытайце таксама: 

447
Тэги:
народныя прыкметы, Надвор'е, тэст
Доктар эканамічных навук Ірына Новікава

Новікава: падзенне эканомікі ў краінах ЕАЭС патрабуе нетрадыцыйных рашэнняў

0
(абноўлена 17:01 30.11.2020)
Як па-новаму пабудаваць стратэгію ЕАЭС: доктар эканамічных навук Ірына Новікава заклікае ў першую чаргу прыслухацца да меркавання навукоўцаў.
Новикова: падение ВВП в странах ЕАЭС требует нетрадиционных выходов из ситуации!

Прэзідэнт Беларусі Аляксандр Лукашэнка ў панядзелак сустрэўся са старшынёй Калегіі Еўразійскай эканамічнай камісіі Міхаілам Мясніковічам.

Абмяркоўваліся пытанні будучага саміту Вышэйшага Еўразійскага эканамічнага савета, які пройдзе ў фармаце відэаканферэнцыі 11 снежня.

"Сітуацыя такая, як Пуцін заўсёды падкрэслівае, трэба быць разам, так прасцей пераадолець усялякія цяжкасці, трэба гэтым шляхам і ісці", - адзначыў беларускі лідар.

Пра тое, як пераадолець бягучыя праблемы эканомікі краін ЕАЭС, слухачам радыё Sputnik распавяла доктар эканамічных навук, загадчык кафедры менеджменту, тэхналогій бізнесу і ўстойлівага развіцця Беларускага дзяржаўнага тэхналагічнага ўніверсітэта, прафесар Ірына Новікава.

"Падзенне ВУП у краінах ЕАЭС чакаецца ў межах 3,5 - 3,9%, што патрабуе нетрадыцыйных выхадаў з сітуацыі, якая склалася. Варта памятаць, што свет змяніўся, ён пераходзіць да постіндустрыяльнай эканомікі, якая будзе абапірацца на інавацыі. Да таго ж, нашу традыцыйную прадукцыю ніхто не пусціць на развітыя рынкі, яны падзелены. Даходы ў тых краінах, якія гатовыя купляць нашу прадукцыю, недастаткова высокія, каб Беларусі і Расіі гандляваць з імі з прыбыткам", - разважае эксперт.

Як выбудаваць новыя падыходы да эканомікі ЕАЭС, слухайце падрабязней у каментары вядомага беларускага эканаміста, прафесара Ірыны Новікавай на радыё Sputnik Беларусь.

0
Тэги:
ЕАЭС, Эканоміка