Абмялелая рака Нерыс у Вільні, 3 лiпеня 2019 года

Літва просіць Беларусь аб дапамозе: крытычна панізіўся ўзровень вады ў Віліі

36
(абноўлена 16:21 03.07.2019)
У лісце, накіраваным калегам у Мінск, міністр навакольнага асяроддзя Літвы Кястуціс Мажэйка цікавіцца, ці не вялася на тэрыторыі Беларусі дзейнасць, якая магла справакаваць падзенне ўзроўню вады ў рацэ пасля засушлівага надвор'я.

З просьбай аб дапамозе падняць узровень вады ў рацэ Нерыс (у Беларусі Вілія - ​​Sputnik) звярнуўся ў Міністэрства прыродных рэсурсаў і аховы навакольнага асяроддзя міністр навакольнага асяроддзя Літвы Кястуціс Мажэйка, паведамляе Sputnik Літва.

Ён праінфармаваў беларускіх калег аб тым, што ў рацэ Нерыс на тэрыторыі балтыйскай рэспублікі ўзнікла крытычная сітуацыя. Па словах літоўскага міністра, тое, што ўзровень вады рэзка знізіўся, пагражае водным экасістэмам, флоры і фауне рачнога басейна, а таксама суднаходству, прычым не толькі ў Літве, але і ў Беларусі.

"Мы спадзяемся, што суседзі прымуць да ўвагі сітуацыю пры рэгуляванні ўзроўню вады ў Нерысе. Яны могуць запусціць больш вады і дапамагчы воднай флоры і фауне", - цытуе Мажэйку прэс-служба літоўскага Міністэрства навакольнага асяроддзя.

У лісце, накіраваным у беларускае міністэрства, Мажэйка таксама цікавіцца, ці не ажыццяўлялася якая-небудзь дзейнасць на тэрыторыі Беларусі, якая магла б прывесці да падзення ўзроўню вады ў рацэ пасля засушлівага надвор'я.

Літоўскі міністр заклікае прыняць усе неабходныя меры для падтрымання натуральнага расходу ракі.

У пачатку тыдня ў Літве была абвешчаная гідралагічная засуха. Па дадзеных Літоўскай гідраметэаралагічнай службы, на 28 з 48 водавымяральных станцый узровень вады фіксаваўся ніжэй або быў роўны самому нізкаму сярэдняму шматгадоваму ўзроўню цёплай вады.

Мацней за ўсё пацярпелі ад сухога і гарачага надвор'я ракі Шашувіс у Скіргайлае, канал Санжылес, Нёман блізу Панямуне і Нерыс ля Ёнава. Узровень вады там ніжэй за сярэдні на 20-30 сантыметраў.

Рака Нерыс (Вілія) з'яўляецца правым прытокам Нёмана. Яе даўжыня складае 510 кіламетраў, з іх 228 км знаходзіцца на тэрыторыі Літвы.

36
Тэги:
Беларусь, Літва

"Марскія соплі" пакрылі берагі Мармуровага мора - фота маштабнай катастрофы

14
(абноўлена 19:11 08.06.2021)
  • Здымак з дрона пакрытага марскімі соплямі Мармуровага мора ў Стамбуле
  • Марская слізь пакрыла берагі Мармуровага мора
  • Выгляд зверху на пакрытае сліззю Мармуровае мора ля Стамбула
  • Катастрофа Мармуровага мора
  • Пакрытая сліззю гавань Стамбула
  • Выгляд зверху на гавань Стамбула
  • Лодкі ў пакрытым сліззю порце Стамбула
  • У Мармуровым моры Турцыі бачны клейкі жэлепадобны пласт слізі
  • Слізь забівае маторы і сеткі рыбацкіх лодак
  • Пласт слізі ў гавані Мармуровага мора на берагавой лініі Стамбула ў Турцыі
  • Рыбак каля чоўна на Мармуровым моры, пакрытым сліззю, у Стамбуле
  • Жанчына гуляе каля чоўна па Мармуровым моры, якое пакрыта сліззю, у Стамбуле
  • Здымка з паветра берагавой лініі Стамбула ў Мармуровым моры, Турцыя
Пласт шэра-зялёнай жэлепадобнай слізі з фітапланктону пагражае жыццю марскіх арганізмаў і перашкаджае рыбалоўству. Глядзіце ў фотастужцы Sputnik Беларусь, як выглядае цяпер турэцкі бераг.

Рыбацкія лодкі ў Мармуровым моры з цяжкасцю прадзіраюцца скрозь тоўсты пласт слізі - яна забівае маторы і сеткі. Ды і рыбачыць тут хутка стане немагчыма: з-за адсутнасці кіслароду і абезрухоўлівання рыба, вустрыцы, марскія зоркі і іншыя насельнікі мора гінуць.

Такая прыродная з'ява ў рэгіёне назіраецца не ў першы раз, аднак з кожным годам яна становіцца ўсё маштабней. Фітапланктон разрастаецца з-за забруджвання марскіх вод і спякоты. Як лічаць спецыялісты, асноўная прычына - каналізацыйныя сцёкі Стамбула.

Урад Турцыі адправіла групу з 300 чалавек, якім трэба будзе вывучыць сітуацыю. Прэзідэнт краіны Рэджэп Тайіп Эрдаган выказаў асцярогу, што слізь з фітапланктону ўжо пагражае і экалогіі Чорнага мора.

Мармуровае мора - міжземнае мора Атлантычнага акіяна, размешчанае паміж еўрапейскай і малаазіяцкай часткамі Турцыі. На паўночным усходзе злучаецца пралівам Басфор з Чорным морам, на паўднёвым захадзе - пралівам Дарданелы з Эгейскім морам.

Глядзіце таксама:

14
  • Здымак з дрона пакрытага марскімі соплямі Мармуровага мора ў Стамбуле
    © REUTERS / UMIT BEKTAS

    Здымак з дрона пакрытага "марскімі соплямі" Мармуровага мора ў Стамбуле.

  • Марская слізь пакрыла берагі Мармуровага мора
    © REUTERS / UMIT BEKTAS

    Тоўсты пласт арганічнай слізі ўяўляе пагрозу для марскога жыцця і рыбнай прамысловасці на беразе Стамбула.

  • Выгляд зверху на пакрытае сліззю Мармуровае мора ля Стамбула
    © AFP 2021 / Yasin Akgul

    Як лічаць спецыялісты, асноўная прычына - каналізацыйныя сцёкі Стамбула.

  • Катастрофа Мармуровага мора
    © REUTERS / Umit Bektas

    Такая прыродная з'ява ў рэгіёне назіраецца не ў першы раз, аднак з кожным годам яна становіцца ўсё маштабней.

  • Пакрытая сліззю гавань Стамбула
    © AFP 2021 / Yasin Akgul

    Прыродная з'ява ўпершыню была зарэгістравана ў водах Турцыі ў 2007 годзе.

  • Выгляд зверху на гавань Стамбула
    © AFP 2021 / Yasin Akgul

    Фітапланктон разрастаецца з-за забруджвання марскіх вод і спякоты.

  • Лодкі ў пакрытым сліззю порце Стамбула
    © REUTERS / Umit Bektas

    Эксперты папярэджваюць, што слізь будзе часцей з'яўляцца з-за глабальнага пацяплення.

  • У Мармуровым моры Турцыі бачны клейкі жэлепадобны пласт слізі
    © AFP 2021 / Yasin Akgul

    Слізь прысутнічае не толькі на паверхні мора, але распаўсюджваецца на глыбіню ад 25 да 30 метраў.

  • Слізь забівае маторы і сеткі рыбацкіх лодак
    © AFP 2021 / Yasin Akgul

    Рыбацкія лодкі ў Мармуровым моры з цяжкасцю прадзіраюцца скрозь тоўсты пласт слізі, яна забівае маторы і сеткі.

  • Пласт слізі ў гавані Мармуровага мора на берагавой лініі Стамбула ў Турцыі
    © AFP 2021 / Yasin Akgul

    Ды і рыбачыць тут хутка стане немагчыма: з-за адсутнасці кіслароду і абезрухоўлівання рыба, вустрыцы, марскія зоркі і іншыя насельнікі мора гінуць.

  • Рыбак каля чоўна на Мармуровым моры, пакрытым сліззю, у Стамбуле
    © AFP 2021 / Yasin Akgul

    Урад Турцыі адправіў групу з 300 чалавек, якім трэба будзе вывучыць сітуацыю.

  • Жанчына гуляе каля чоўна па Мармуровым моры, якое пакрыта сліззю, у Стамбуле
    © AFP 2021 / Yasin Akgul

    Прэзідэнт краіны Рэджэп Тайіп Эрдаган выказаў асцярогу, што слізь з фітапланктону ўжо пагражае і экалогіі Чорнага мора.

  • Здымка з паветра берагавой лініі Стамбула ў Мармуровым моры, Турцыя
    © AFP 2021 / Yasin Akgul

    Мармуровае мора - міжземнае мора Атлантычнага акіяна, размешчанае паміж еўрапейскай і малаазіяцкай часткамі Турцыі. На паўночным усходзе злучаецца пралівам Басфор з Чорным морам, на паўднёвым захадзе - пралівам Дарданелы з Эгейскім морам.

Тэги:
Стамбул, Sputnik Беларусь, фотастужка, фота, катастрофа, Мармуровае мора
Старыя крэйдавыя кар'еры ў Любані вясной

"Мальдывы" без ПЦР: куды паехаць у Беларусі на выхадныя

41
(абноўлена 10:45 11.06.2021)
Каронавірус і ПЦР-тэсты, закрытае неба і падаражэлы адпачынак за мяжой вымушаюць беларусаў звярнуць увагу на турызм унутры краіны. І гэта могуць быць не толькі замкі і палацы, аб якіх адразу кажуць у дачыненні да вандраванняў па Беларусі.

Многія славутасці стварыла прырода, месцамі не без дапамогі чалавека. У Беларусі заўсёды было на што паглядзець, і, што важна, у любым рэгіёне. Sputnik выбраў месцы, дзе можна добра правесці час. Да некаторых можна досыць хутка дабрацца з Мінска на аўтамабілі.

Чатыры палацы за адзін дзень

Адправіўшыся на аўто з Мінска ў бок Брэста тэарэтычна можна за адзін дзень убачыць 4 замкі.

Пры гэтым атрымаецца пабываць у трох абласцях: Нясвіжскі знаходзіцца ў Мінскай, Мірскі - у Гродзенскай, Косаўскі і Ружанскі - у Брэсцкай.

Экскурсия по Несвижскому замку
© Sputnik Николай Михновец
Экскурсія па Нясвіжскім замку

Але лепш усё ж не спяшацца і разбіць паездку на два дні, зрабіўшы начлег у якой-небудзь аграсядзібе. Адзін дзень можна выдаткаваць на Мір і Нясвіж, размешчаныя недалёка адзін ад аднаго - па розныя бакі ад алімпійскай трасы. Тым больш, што Нясвіжскі замак прапануе начныя экскурсіі, а Мірскі па традыцыі запланаваў на ліпень музычныя вечары.

Палац Пуслоўскіх і сядзібу Касцюшкі ў Косава, а таксама палацавы комплекс роду Сапегаў у Ружанах можна ацаніць на наступны дзень.

Дворцовый комплекс Сапег в Ружанах
© Sputnik Николай Михновец
Палацавы комплекс Сапегаў у Ружанах

Фамільнае гняздо Пуслоўскіх рэканструююць ужо доўгі час і тэрміны заканчэння работ неаднаразова пераносіліся. Цяпер значыцца восень 2022 года, але тут ужо працуюць 5 выставачных залаў, гасцініца і кафэ. Першы неагатычны палац на тэрыторыі сучаснай Беларусі абнеслі плотам, працягваецца пракладка камунікацый і праца над фантаннай групай на тэрыторыі комплексу. Побач уладкавалі стаянку, у тым ліку для экскурсійных аўтобусаў.

З прыступак Палаца адкрываюцца найпрыгажэйшыя віды, у тым ліку на адноўленую сядзібу Тадэвуша Касцюшкі - сына беларускай зямлі, нацыянальнага героя Рэчы Паспалітай і ЗША, ганаровага грамадзяніна Францыі.

Дворец в Коссово
© Sputnik Артем Кирьянов
Палац у Косава

Косава цікавы і як самы маленькі горад Беларусі. Там ёсць яшчэ адзін помнік неаготыкі - Траецкі касцёл (Касцёл Найсвяцейшай Тройцы і Святога Крыжа). Сюды прыязджаюць паломнікі, каб пакланіцца мясцовай іконе, аб яе цудадзейнай сіле ходзяць легенды.

Розныя "Мальдывы"

Хутчэй за ўсё вы шмат чулі пра гэта месца, але гэта трэба бачыць на свае вочы. Смарагдавыя азёры - гэта былыя крэйдавыя кар'еры, якія ўтварыліся за кошт выкарыстання пакладаў для патрэб мясцовых заводаў.

Некалькі гадоў таму назіраўся бум па "Мальдывам" недалёка ад Ваўкавыска. Турыстаў з Мінска не спыняў нават шлях у 270 кіламетраў. Але папулярнасць у інтэрнэце адыграла злы жарт - прадпрыемства ў Краснасельску узмацніла негалосную забарону на гулянні па тэрыторыі дадатковымі перашкодамі.

Меловые карьеры под Волковыском
© Sputnik Евгений Олейник
Крэйдавыя кар"еры пад Ваўкавыскам

Нядаўна ў Нацыянальным агенцтве па турызме зарэгістравалі новы турыстычны маршрут, які дазволіць наведаць сядзібы Гродзеншчыны і крэйдавыя кар'еры, над адным з якіх збіраюцца пабудаваць назіральную пляцоўку.

Ёсць і альтэрнатыўныя "Мальдывы" - у 140 кіламетрах ад Мінска ў ваколіцах Слуцка і Любані (каля вёскі Хацінава). Дарогі лагічна падыходзяць больш для грузавікоў, але можна дабрацца і на легкавушцы, пераадолеўшы невялікую частку шляху па перасечанай мясцовасці. І калі пад Ваўкавыскім дзікія пляжы больш пясчаныя, то тут акружаны хваёвым лесам.

© Sputnik Альфред Микус
Любанскія крэйдавыя кар"еры вясной

Купацца тут не раяць нават мясцовыя, распавядаюць, што гэтыя вадаёмы пастаянна забіраюць жыцці самаўпэўненых плыўцоў і скакуноў. Асаблівасць у тым, што вялікая глыбіня пачынаецца практычна адразу ля берага, а вада можа быць халадней, чым у натуральных вадаёмах. Засцярогі не спыняюць падарожнікаў, але часам лепш некалькі раз убачыць, чым адзін - выкупацца.

Раптам, як у казцы

Добрая магчымасць для аднадзённага адпачынку, які здольны супакоіць нервы. Узяўшы курс на Радашковічы, мінчане могуць апынуцца ў двух казках. Першая - недалёка ад пасёлка - гідралагічны парк "Сасновы бор" з воднымі каскадамі, штучнымі астраўкамі, злучанымі падвеснымі масткамі. Сетку водных каналаў на рацэ Рыбчанка зрабілі пры дапамозе плаціны. Атмасфернасці дадае шум фантанаў і спевы птушак.

Яшчэ ў большую таямнічасць можна пагрузіцца, прагуляўшыся па экасцяжыне "Святыя крыніцы". Ад Радашковічаў - крыху больш за 20 кіламетраў. Даўжыня экашляху - усяго 350 метраў, але уражанняў хопіць на доўга. Унікальнасці дадае драўляны насціл, ахінуты густой зелянінай. Адцягнуцца ад гарадской мітусні дапамогуць усюдыісныя маленькія ручайкі і непараўнальныя спевы птушак.

Мястэчка не самае згадванае ў турыстычных маршрутах. Але ў яго ёсць свая легенда: тут была царква, якая сышла пад зямлю, і на яе месцы з'явіліся крыніцы.

Сіняе вока і руіны замка

У апавяданнях аб азёрным краі - Віцебшчыне - заўсёды фігуруе Браслаў, але незаслужана забываюць іншыя водныя прасторы. Напрыклад, Лепель (у 155 км ад Мінска), заснаваны ў ХVII стагоддзі на беразе возера канцлерам Вялікага княства Літоўскага Львом Сапегам. Помнік палітычнаму дзеячу усталяваны насупраць мясцовага касцёла святога Казіміра. Сярод іншых знакавых аб'ектаў райцэнтра - драўляная царква святой Параскевы Пятніцы, капліца 1900 года, будынак сінагогі, старадаўні каменны дом. У цэнтральным парку на беразе Лепельскага возера ёсць бронзавая скульптура Цмока - персанажа беларускай міфалогіі, уладара азёр і балот, апетага баскетбольным клубам  з Мінска. Дарэчы, Лепель - першы горад Беларусі, які ўступіў у Еўрапейскую асацыяцыю фальклорных гуртоў.

Ад Лепеля можна дабрацца да руінаў рэзідэнцыі валынскіх князёў Сангушак. Замак Белы Ковель быў пабудаваны ў 1626 годзе на мяжы Вялікага княства Літоўскага і Расіі. У гістарычным выглядзе ён падобны на Мірскі замак. У XVII стагоддзі памежныя сутычкі здараліся часта, і княжая рэзідэнцыя будавалася з улікам магчымага нападу ворага. Таўшчыня сцен складала 1,5 метра. У кожным куце высіліся дазорныя вежы з абарончымі памяшканнямі.

Новае жыццё Жылічаў

Замкавая архітэктура больш характэрна для заходніх рэгіёнаў Беларусі, але свае шэдэўры ёсць і ў Магілёўскай вобласці. Жыліцкі палацава-паркавы ансамбль належаў шляхцічу Ігнату Булгаку, а затым перайшоў да яго сына Эдгару. Палац называюць другім Нясвіжам. Інтэр'еры ўражвалі нават у тыя часы - ляпнінай, багаццем дрэва і люстэркаў, карцінамі і антычнымі скульптурамі. Асаблівым быў патаемны паверх для музыкаў, якія весялілі публіку. Ансамбль дапаўнялі трапічная аранжарэя і парк са скульптурамі і вадаёмамі.

Сёння палац на рэстаўрацыі, пасля якой у ім уладкуюць музей, бібліятэку, карцінную галерэю і міні-гасцініцу. Не забудуць і пра аранжарэю.

Чырвоны - гэта "прыгожы"

Ці не занадта папулярны аб'ект Гомельшчыны, хоць па разнастайнасці спалучаных стыляў - унікальны для Беларусі. Сядзіба "Чырвоны бераг", пабудаваная ў канцы XIX стагоддзя, злучыла ў сабе рысы неаготыкі і французскага неарэнесанса. Непаўторны выгляд надаюць вуглаватыя вежкі, ледзь ссунутыя ў перспектыву вокны, уваходы і флігелі. Палацава-паркавы комплекс Козел-Паклеўскіх прывабны не толькі з эстэтычнага пункта гледжання, у яго ўваходзіла і гаспадарчая частка: спіртзавод і стайня.

Реконструкция усадьбы Красный берег, 2006 год
© Sputnik Николай Михновец
Рэканструкцыя сядзібы "Чырвоны бераг", 2006 год

Зараз гэта філіял Жлобінскага гісторыка-краязнаўчага музея, і тут дзейнічаюць пастаянныя выставы: "Падарожжа ў XIX стагоддзе", "Лялечная сімфонія", "Зачараванне вёскі - ручнік".

Назва не звязана з колерам - яно адлюстроўвае прыгажосць тутэйшых мясцін. Хоць восенню ў чырвонай лістоце бераг мясцовай ракі Добысны цалкам можа здацца чырвоным, што, зрэшты, не адмяняе прыгажосці.

Чытайце таксама:

41
Тэги:
Вандроўка, адпачынак, Выхадныя, Беларусь, ПЦР-тэст, беларускія Мальдывы
Паломнікі ў Меке

Не больш за 60 тысяч: Эр-Рыяд дазволіць хадж-2021 толькі прышчэпленым пілігрымам

14
(абноўлена 19:37 12.06.2021)
У гэтым годзе вялікі хадж да святынь ісламу, у якім зноў дазволена прымаць удзел замежнікам, выпадае на 17-22 ліпеня.

МІНСК, 13 чэр – Sputnik. У Саудаўскай Аравіі дазволяць 60 тысячам падданых і рэзідэнтаў краіны, якія зрабілі прышчэпку супраць каронавіруса (COVID-19), здзейсніць у бягучым годзе хадж, дадзенае паведамленне распаўсюдзілі сёння дзяржСМІ каралеўства.

Паведамленняў аб тым, што мусульмане з іншых краін могуць здзейсніць паломніцтва да святых месцаў ісламу, пакуль не было. Звычайна на хадж збіраюцца некалькі мільёнаў мусульман. Беларускія мусульмане раней, да пандэміі каронавіруса, таксама рэгулярна наведвалі Меку.

"У святле таго, што ўвесь свет становіцца сведкам развіцця пандэміі каронавіруса і з'яўлення яго новых мутацый, (...) прынята рашэнне абмежаваць рамкі правядзення рытуалаў хаджа. Агульная колькасць паломнікаў - падданых і рэзідэнтаў краіны любой нацыянальнасці - будзе складаць 60 тысяч", - гаворыцца ў распаўсюджаным паведамленні.

Акрамя гэтага, у хадж змогуць адправіцца толькі асобы ад 18 да 65 гадоў, якія зрабілі прышчэпку ад каронавіруса ў адпаведнасці з патрабаваннямі каралеўства. У гэтым годзе вялікі хадж да святынь ісламу, у якім зноў дазволена прымаць удзел замежнікам, выпадае на 17-22 ліпеня.

Паводле апошніх звестак, у каралеўстве з насельніцтвам 34,2 млн чалавек ад пачатку пандэміі былі зарэгістраваны 463 703 выпадкі COVID-19, 7 537 пацыентаў памерлі ад наступстваў заражэння.

З 2010 года хадж да святынь ісламу здзейснілі не менш за 150 мільёнаў чалавек. У 2020 годзе з-за пандэміі паломніцтва ў Меку ўпершыню ў сучаснай гісторыі было абмежавана, дазволілі толькі тысячы мусульман, і толькі падданым Саудаўскай Аравіі.

Чытайце таксама:

14
Тэги:
Мека, Іслам, хадж, Эр-Рыяд
Тэмы:
Каронавірус COVID-19