Матылькі Манарх могуць знікнуць

31
(абноўлена 15:02 01.04.2021)
  • Матылёк Манарх
  • Матылёк Манарх
  • Матылёк Манарх
  • Матылёк Манарх
  • Матылёк Манарх
  • Матылёк Манарх
  • Матылёк Манарх
  • Матылёк Манарх
  • Матылёк Манарх
  • Матылёк Манарх
  • Матылёк Манарх
Папуляцыя ўнікальнага матылька Манарх - матылька незвычайнай прыгажосці - знаходзіцца на мяжы знікнення.

Кожны год мільёны ярка-аранжавых матылькоў адпраўляюцца ў неверагоднае падарожжа з Паўночнай Амерыкі ў Каліфорнію і Мексіку. У гэтым годзе іх колькасць рэзка ўпала да рэкордна нізкага ўзроўню.

Штогадовы зімовы падлік, які праводзіцца Таварыствам Xerces, зарэгістраваў менш за 2 тысячы заходніх матылькоў Данаіда Манарх, што сабраліся на дрэвах Каліфорніі, дзе яны групуюцца, каб сагрэцца. Манархі звычайна прыбываюць сюды ў пачатку лістапада і рассяляюцца па краіне з надыходам больш цёплага надвор'я ў сакавіку.

Іншае насельніцтва ўсходніх манархаў падарожнічае з паўднёвай Канады і паўночнага ўсходу Злучаных Штатаў праз тысячы кіламетраў, каб правесці зіму ў цэнтральнай Мексіцы. Паводле ацэнак навукоўцаў, з сярэдзіны 1990-х гадоў колькасць усходніх Манархаў таксама скарацілася прыкладна на 80 адсоткаў.

Міграцыя матылькоў Манарх - адно з найпрыгажэйшых відовішчаў на планеце. З шырокіх паўночных шырот матылі злятаюцца на зімоўку ў месцы ўмеранага клімату. Самае любімае месца Манархаў - біясферны запаведнік "Марыпоса" у мексіканскім штаце Мічаакан. За час пералёту змяняецца не адно пакаленне крылатых насякомых. Частка тых, хто нарадзіўся, гіне ў дарозе. Бо працягласць пералётаў нашмат даўжэй за іх жыццё.

Здзіўленне выклікае не толькі адлегласць, якую пралятаюць гэтыя матылькі, але і іх сістэма навігацыі: для пошуку шляху яны выкарыстоўваюць зрок, нюх, дотык і іншыя пачуцці.

Матылькі садзяцца на дрэвы, аблепляючы іх так, што нават немагчыма ўбачыць лістоту. А галінкі прагінаюцца пад вагой такой неймавернай колькасці матылькоў. Сядзяць яны нерухома, і толькі калі сонца пачынае прыпякаць, павольна і сінхронна перапаўзаюць ў цень.

Амерыканскія і мексіканскія эколагі прыкладваюць максімум намаганняў да таго, каб ахоўваць папуляцыю насякомых падчас міграцыі. Нягледзячы на ​​ўсе намаганні, пагроза знікнення сур'ёзная, галоўная прычына якой - масавая вырубка дрэў.

Глядзіце ў фотастужцы Sputnik Беларусь кадры дзіўнай прыроднай з'явы.

31
  • Матылёк Манарх
    © AFP 2020 / ENRIQUE CASTRO

    Часцей за ўсё матылёк Манарх мае аранжавую афарбоўку з чорнымі палоскамі на крылах. Па іх краях праходзіць чорная аблямоўка з белымі плямамі. Хоць часам сустракаюцца і ўзоры з жоўтых палосак з аранжавай плямкай на канцы пярэдняй пары крылаў.

  • Матылёк Манарх
    © REUTERS / TOYA SARNO JORDAN

    Самая вялікая колькасць матылькоў Данаід жыве на мяжы ЗША з Канадай. І, збіваючыся, падобна птушкам, у велізарную чараду з некалькіх мільёнаў асобін, яны адпраўляюцца на зімоўку.

  • Матылёк Манарх
    © REUTERS / TOYA SARNO JORDAN

    Міграцыя матылькоў Манарх - адно з найпрыгажэйшых відовішчаў на планеце.

  • Матылёк Манарх
    © REUTERS / TOYA SARNO JORDAN

    Самае любімае месца Манархаў - біясферны запаведнік "Марыпоса" у мексіканскім штаце Мічаакан. За час пералёту змяняецца не адно пакаленне крылатых насякомых. Частка тых, хто нарадзіўся, гіне ў дарозе. Бо працягласць пералётаў нашмат даўжэй за іх жыццё.

  • Матылёк Манарх
    © AFP 2020 / DREW ANGERER

    Здзіўленне выклікае не толькі адлегласць, якую пралятаюць гэтыя матылькі, але і іх сістэма навігацыі: для пошуку шляху яны выкарыстоўваюць зрок, нюх, дотык і іншыя пачуцці.

  • Матылёк Манарх
    © REUTERS / TOYA SARNO JORDAN

    Амерыканскія і мексіканскія эколагі прыкладваюць максімум намаганняў да таго, каб ахоўваць папуляцыю насякомых падчас міграцыі.

  • Матылёк Манарх
    © AFP 2020 / PEDRO PARDO

    Нягледзячы на ўсе намаганні, пагроза знікнення сур'ёзная, галоўная прычына якой - масавая вырубка дрэў.

  • Матылёк Манарх
    © REUTERS / TOYA SARNO JORDAN

    Тыя з матылькоў, што ўпалі з галінак, павінны падняцца назад як мага хутчэй - гэта пытанне жыцця і смерці. Іх крылы вібруюць, каб сагрэць лятальныя мышцы і падняцца перш, чым яны абмарозіліся на зямлі.

  • Матылёк Манарх
    © AFP 2020 / ENRIQUE CASTRO

    Тыя, хто здолеў выжыць, туляцца на дрэвах на працягу чатырох месяцаў. Вясновае цяпло абудзіць іх ад спячкі.

  • Матылёк Манарх
    © AP / Rebecca Blackwell

    Матылькі садзяцца на дрэвы, аблепляючы іх так, што нават немагчыма ўбачыць лістоту. А галінкі прагінаюцца пад вагой такой неймавернай колькасці матылькоў. Сядзяць яны нерухома, і толькі калі сонца пачынае прыпякаць, павольна і сінхронна перапаўзаюць ў цень.

  • Матылёк Манарх
    © REUTERS / TOYA SARNO JORDAN

    У гэтым годзе іх колькасць рэзка ўпала да рэкордна нізкага ўзроўню. Штогадовы зімовы падлік, які праводзіцца Таварыствам Xerces, зарэгістраваў менш за 2 тысячы заходніх матылькоў Данаіда Манарх, што сабраліся на дрэвах Каліфорніі. Паводле ацэнак навукоўцаў, з сярэдзіны 1990-х гадоў колькасць усходніх Манархаў таксама скарацілася прыкладна на 80 адсоткаў.

Тэги:
мяжа, Прыгажосць, папуляцыя, манарх, матылькі

Бразільцы будуюць яшчэ адну статую Хрыста - і яна будзе вышэй ранейшай

8
(абноўлена 16:52 12.04.2021)
  • Узвядзенне новай статуі Ісуса Хрыста ў бразільскім горадзе Энкантада
  • Праца над новай статуяй ідзе ўжо два гады
  • Новая статуя Хрыста будзе вышэй знакамітай статуі Хрыста-Збавіцеля ў Рыа-дэ-Жанейра
  • Кошт праекта - каля трохсот пяцідзесяці тысяч долараў
  • Вышыня статуі будзе складаць 43 м з пастаментам, размах рук - 36 м
  • Таксама плануецца ўстанавіць ліфт, які будзе дастаўляць турыстаў на назіральную пляцоўку на вышыні 40 м у раёне грудзей Хрыста
Новую статую Хрыста, якая будзе вышэй знакамітай статуі Хрыста-Збавіцеля ў Рыа-дэ-Жанейра, будуюць у горадзе Энкантада на поўдні Бразіліі.

Будаўнікі ўжо ўсталявалі галаву Збавіцеля - глядзіце цудоўныя фота грандыёзнай высотнай будоўлі на Sputnik Беларусь.

Праца над новай статуяй, якая будзе трэцяй па вышыні статуяй Хрыста ў свеце, ідзе ўжо два гады. Кошт праекта - каля трохсот пяцідзесяці тысяч долараў.

Вышыня статуі будзе складаць 43 м з пастаментам, размах рук - 36 м. Таксама плануецца ўстанавіць ліфт, які будзе дастаўляць турыстаў на назіральную пляцоўку на вышыні 40 м у раёне грудзей Хрыста.

Цікава, што самы высокі манумент Ісуса Хрыста пабудаваны ў Інданэзіі (52,55 м), другі па велічыні - у Польшчы (52,5 м).

Чытайце таксама:

8
  • Узвядзенне новай статуі Ісуса Хрыста ў бразільскім горадзе Энкантада
    © AFP 2020 / Silvio Avila

    Узвядзенне новай статуі Ісуса Хрыста ў бразільскім горадзе Энкантада.

  • Праца над новай статуяй ідзе ўжо два гады
    © AFP 2020 / Silvio Avila

    Праца над новай статуяй ідзе ўжо два гады.

  • Новая статуя Хрыста будзе вышэй знакамітай статуі Хрыста-Збавіцеля ў Рыа-дэ-Жанейра
    © AFP 2020 / Silvio Avila

    Новая статуя Хрыста будзе вышэй знакамітай статуі Хрыста-Збавіцеля ў Рыа-дэ-Жанейра.

  • Кошт праекта - каля трохсот пяцідзесяці тысяч долараў
    © AFP 2020 / Silvio Avila

    Кошт праекта - каля трохсот пяцідзесяці тысяч долараў.

  • Вышыня статуі будзе складаць 43 м з пастаментам, размах рук - 36 м
    © AFP 2020 / Silvio Avila

    Вышыня статуі будзе складаць 43 м з пастаментам, размах рук - 36 м.

  • Таксама плануецца ўстанавіць ліфт, які будзе дастаўляць турыстаў на назіральную пляцоўку на вышыні 40 м у раёне грудзей Хрыста
    © AFP 2020 / Silvio Avila

    Таксама плануецца ўстанавіць ліфт, які будзе дастаўляць турыстаў на назіральную пляцоўку на вышыні 40 м у раёне грудзей Хрыста.

Тэги:
Бразілія, Энкантада, горад, Рыа-дэ-Жанейра, статуя Хрыста, статуя

Дзіцячы вясновы абрад гукання вясны “Жаваронкі”

16
(абноўлена 11:44 13.04.2021)
  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
Абрад прайшоў у вёсцы Забалаць Любанскага раёна Беларусі 10 красавіка. У ім удзельнічалі дзіцячыя калектывы "Верабейкі" з Любані і "Нашчадкі" з Забалацця.

Па вясковай вуліцы з чырвонай хусткай (трымаючы яе за чатыры рагі) ходзяць малыя дзеткі. Яны наведваюцца да самых старых бабуль. Падыходзячы да двара, яны гукаюць бабулю: "Баба Маня, выходзь жаваронкаў страчаць!" і пачынаюць спяваць песню "Жавароначкі прыляціце".

Ходзяць з хусткаю па колу. Бабуля кладзе ў хустку выпячаныя ёю птушачкі-жаваронкі.

Бабуля просіць снег патаптаць, каб хутчэй вясна прыйшла. Дзеткі скачуць і спяваюць:

Ой, топчам мы, ой топчам мы?
А што ж мы да вытапчам?
А ці снег і з лёдам?

А ці зіму з марозам?

Падораных бабулямі птушачак-жаваронкаў саджаюць на палачкі, якія нясуць падняўшы ў гару, па дарозе водзяць кругавыя карагоды услед за сонцам.

Дзеткі ідуць да наступнага двара па дарозе, спяваючы вяснянкі. Абыйшоўшы некалькі двароў, да скрыжавання дарог сходзяцца гурты дзетак, яны бяруцца за рукі, аб’ядноўваюцца ў карагод. У сярэдзіне становяцца дзеці з жаваронкамі. Дзяўчаты ідуць па ходу сонца, а дзеці супраць і падкідваюць жаваронкаў на палачках.

Потым дзеці ідуць да высокага месца, дзе складзены невялікі касцёр.

Дзеці разбіраюць жаваронкаў і садзяць іх на тонкія пруцікі, падымаюць у гару, утыкаюць палачкі вакол кастра са словамі: "Няхай нашы жавароначкі пагрэюцца, каб хутчэй вясна прыйшла".

Затым кожны гурт па чарзе спявае сваю вяснянку, пасля разбіраюць птушачак і з'ядаюць кожны сваю.

Рукавіцы, рукавічкі, рукаўкі, рукавачкі…
© Photo : Ларыса Мятлеўская
Потым ідуць кідаць тварог на бярозу, няхай птушкі прыляцяць, паядуць і на крыльцах вясну прынясуць. Усе запяваюць: "Вол бушуе, вясну чуе", закідаюць тварог на бярозу так, каб ён каціўся па ствале. Потым дзяўчаты развітваюцца з зімовым прадзівам, пад песню "Ой, вясна, ой, вясна, да чужые людзі ткуць кросна" яны падыходзяць да жанчыны з пасмай кудзелі, і высмыкваюць ад яе па кавалку, далей бягуць да бліжэйшых дрэў і чапляюць кудзелю на галінкі, прыгаворваючы "каб болей пальчыкі не калола, каб болей вечарочкі не караціла".

Затым усе ўдзельнікі павязалі рознакаляровыя стужачкі на галіны дрэў для выканання жаданняў і ў дар прыродзе, каб тая стала дабрэй і адарыла добрым ураджаем! Канчаецца свята народнымі танцамі з салодкім сталом.

Глядзіце таксама:

16
  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
    © Sputnik Альфред Микус

    Абрад прайшоў у вёсцы Забалаць Любанскага раёна.

  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
    © Sputnik Альфред Микус

    Удзельнікамі свята сталі дзіцячыя калектывы «Верабейкі» з Любані і “Нашчадкі” з Забалацця.

  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
    © Sputnik Альфред Микус

    Пачынаецца абрад з таго, што па вясковай вуліцы з чырвонай хусткай (трымаючы яе за чатыры рагі) ходзяць малыя дзеткі.

  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
    © Sputnik Альфред Микус

    Малыя дзеткі наведваюцца да самых старых бабуль.

  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
    © Sputnik Альфред Микус

    Ад аднаго двара да другога дзеткі ідуць, спяваючы вяснянкі.

  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
    © Sputnik Альфред Микус

    Абыйшоўшы некалькі двароў, да скрыжавання дарог сходзяцца гурты дзетак, яны бяруцца за рукі, аб’ядноўваюцца ў карагод.

  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
    © Sputnik Альфред Микус

    Дзяўчаты чапляюць кудзелю на галінкі, прыгаворваючы “каб болей пальчыкі не калола, каб болей вечарочкі не караціла”.

  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
    © Sputnik Альфред Микус

    Усе ўдзельнікі павязваюць рознакаляровыя стужачкі на галіны дрэў для выканання жаданняў і ў дар прыродзе.

  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
    © Sputnik Альфред Микус

    Жаваронкаў дзеці садзяць на тонкія пруцікі і ходзяць вакол кастра са словамі: “Няхай нашы жавароначкі пагрэюцца, каб хутчэй вясна прыйшла”.

  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
    © Sputnik Альфред Микус

    Дзеці разбіраюць тварог, дзякуючы якому будуць заклікаць вясну.

  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
    © Sputnik Альфред Микус

    Тварог кідаюць на бярозу, каб птушкі прыляцелі, паелі і на крыльцах вясну прынеслі.

  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
    © Sputnik Альфред Микус

    Пасля свята дзеці разбіраюць птушачак і з'ядаюць кожны сваю.

  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
    © Sputnik Альфред Микус

    Пасля песень і карагода можна і птушачкай пачаставацца.

  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
    © Sputnik Альфред Микус

    Дзеці з задавальненнем водзяць карагоды і спяваюць.

  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
    © Sputnik Альфред Микус

    Дзеці ўздымаюць палачкі са словамі: “Няхай нашы жавароначкі пагрэюцца, каб хутчэй вясна прыйшла”.

  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
    © Sputnik Альфред Микус

    Дзеці штогод з нецярпеннем чакюць абраду гукання вясны "Жаваронкі".

  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
    © Sputnik Альфред Микус

    Дзяўчаты развітваюцца з зімовым прадзівам, пад песню “Ой, вясна, ой, вясна, да чужые людзі ткуць кросна".

  • Дзіцячы веснавы абрад гукання вясны Жаваронкі
    © Sputnik Альфред Микус

    Рознакаляровыя стужачкі на галінках дрэў - дар прыродзе, каб тая стала дабрэй і адарыла добрым ураджаем!

Тэги:
Гуканне вясны, вясна, абрады
Будынак КДБ Беларусі

КДБ пацвердзіў інфармацыю аб затрыманні Кастусёва і Фядуты

8
(абноўлена 17:57 13.04.2021)
СМІ ужо другія суткі абмяркоўваюць прапажу лідэра найстарэйшай апазыцыйнай партыі і вядомага палітолага, праваахоўныя органы заявілі аб затрыманні толькі ў аўторак.

МІНСК, 13 кра – Sputnik. Камітэт дзяржаўнай бяспекі пацвердзіў затрыманне беларускага палітолага, былога члена каманды Аляксандра Лукашэнкі, Аляксандра Фядуты, а таксама кіраўніка БНФ Рыгора Кастусёва, паведаміла БелТА са спасылкай на ведамства.

У паведамленні гаворыцца, што Фядута і Кастусёў затрыманы ў рамках расследавання распачатай крымінальнай справы ў парадку артыкула 108 КПК Беларусі па непасрэдна ўзніклым падазрэнні ў здзяйсненні злачынства.

Поўная інфармацыя па гэтай сітуацыі будзе прадастаўлена пасля правядзення неадкладных следчых дзеянняў і аператыўна-вышуковых мерапрыемстваў.

Прапажа Фядуты

Як паведамляў Sputnik, заява аб згубе Фядуты паступіла ў аддзел МУС Расіі па Прэсненскім раёне Масквы ў ноч на панядзелак. На той момант ён не выходзіў на сувязь больш за суткі.

Хто такі Аляксандр Фядута?

Фядута ў 1994 годзе быў у камандзе Аляксандра Лукашэнкі, займаў пасаду начальніка ўпраўлення грамадска-палітычнай інфармацыі Адміністрацыі прэзідэнта. У 2005 годзе напісаў першую палітычную біяграфію прэзідэнта Беларусі.

У 2010 годзе ў перыяд выбарчай кампаніі быў у камандзе кандыдата ў прэзідэнты Уладзіміра Някляева, разам з ім ствараў грамадзянскую кампанію "Гавары праўду!" (у 2014 годзе скончыў працу ў ёй).

Фядута быў затрыманы 20 снежня 2010 года і змешчаны пад варту, да красавіка 2011 года знаходзіўся ў СІЗА КДБ, а потым яго вызвалілі пад падпіску аб нявыездзе. Праз месяц Фядута быў прысуджаны да двух гадоў пазбаўлення волі ўмоўна з выпрабавальным тэрмінам у два гады па справе аб масавых беспарадках 19 снежня 2010 года.

Лідэр партыі БНФ

Рыгор Кастусёў з'яўляецца старшынёй партыі "Беларускі народны фронт". Раней у сацсетках БНФ з'явілася інфармацыя аб тым, што ён знаходзіцца ў мінскім СІЗА КДБ "па крымінальнай справе". Сваякі даведаліся аб затрыманні пасля таго, як ім патэлефанавалі з Камітэта дзяржбяспекі.

Паводле інфармацыі СМІ, затрыманне адбылося напярэдадні ўвечары ў Шклове (Магілёўская вобласць).

Рыгор Кастусёў у палітыцы больш за 30 гадоў. У партыю "Беларускі народны фронт" ён уступіў у 1989 годзе, з 2009 года займаў пасаду намесніка старшыні партыі, а ў 2017 годзе палітык узначаліў БНФ. У 2010-м вылучаўся кандыдатам у прэзідэнты, пасля выбараў з-за ўдзелу ў акцыі пратэсту быў затрыманы праваахоўнымі органамі, аднак асуджаны не быў.

Чытайце таксама:

8
Тэги:
орган, палітолаг, партыя, СМІ, Аляксандр Фядута, Рыгор Кастусёў, затрыманне, інфармацыя, КДБ РБ
Тэмы:
Пратэсты пасля выбараў у Беларусі