Канстытуцыя Рэспублікі Беларусь

Рэформа Канстытуцыі: ці з'явіцца новы Асноўны закон у Беларусі ў гэтым годзе?

20
(абноўлена 11:44 15.03.2021)
Асобнік Канстытуцыі 1994 года ў цяперашні час захоўваецца ў Нацыянальным архіве ў спецыяльным сейфе.

МІНСК, 15 сак - Sputnik. Беларусь стаіць на парозе вялікай канстытуцыйнай рэформы, эксперты не выключаюць, што ў 2021 годзе ў краіне можа быць абноўлены Асноўны закон.

Тэма змены Канстытуцыі паўстала ў Беларусі на фоне ўнутрыпалітычнага крызісу 2020 года які адбыўся пасля прэзідэнцкіх выбараў. З дня прыняцця Асноўнага закона прайшло амаль 25 гадоў, і за гэты час Канстытуцыя практычна не змянялася.

Калі была прынята першая Канстытуцыя

Вярхоўны суд Беларусі 15 сакавіка 1994 года прыняў першую ў гісторыі суверэннай рэспублікі і пятую па ліку з 1917 года Канстытуцыю. Праз два гады ў краіне прайшоў рэспубліканскі рэферэндум, і Канстытуцыя была выкладзена ў новай рэдакцыі. У краіне памяняліся нацыянальныя сімвалы - з зацверджанымі тады сцягам і гербам краіна жыве да гэтага часу.

Акрамя таго, на рэферэндуме 1996 года ў Канстытуцыі былі замацаваны дзве дзяржаўныя мовы - руская і беларуская. Прыняцце новай Канстытуцыі суправаджалася "палітычным мінікрызісам". Вярхоўны Савет Рэспублікі Беларусь XIII склікання адмаўляўся прымаць такія папраўкі ў Канстытуцыю, дэпутаты абвясцілі ў Авальнай зале галадоўку.

Як памянялася Канстытуцыя

Асноўны закон, прыняты ў 1996 годзе, пашырыў паўнамоцтвы прэзідэнта. У краіне замест аднапалатнага (Вярхоўнага савета) з'явіўся двухпалатны парламент. Акрамя таго, памяняўся парадак фарміравання ўрада. З'явіўся Камітэт дзяржаўнага кантролю - замест Падліковай палаты пры Вярхоўным савеце. Таксама змянілася сфера кампетэнцыі Канстытуцыйнага суда.

Што адбылося ў 2004 годзе

Праз восем гадоў у краіне быў праведзены новы рэферэндум, і ў 2004 годзе па яго выніках былі ўнесены новыя змены ў Асноўны закон. З Канстытуцыі было выключана палажэнне, якое абмяжоўвае права адной асобы абірацца прэзідэнтам больш чым на два тэрміны.

Палітычны крызіс 2020 года

Правядзенне канстытуцыйнай рэформы стала самай "гарачай" тэмай 2020 года Беларусі. На фоне ўнутрыпалітычнага крызісу апазіцыя запатрабавала вяртанне да Канстытуцыі ўзору 1996 года, дзе абмежаваныя тэрміны паўнамоцтваў прэзідэнта. Па пытанні змены Асноўнага закона, "транзіту ўлады" неаднаразова выказаўся кіраўнік дзяржавы.

Акрамя таго, тэма змянення Канстытуцыі як адзін са шляхоў рашэння палітычнага крызісу ў краіне абмяркоўвалася і на сустрэчах высокага ўзроўню Масквы і Мінска.

УНС і Канстытуцыя

Пытанне аб новай Канстытуцыі было вынесена на абмеркаванне Усебеларускага народнага сходу, які прайшоў 11-12 лютага ў Мінску. Тады прэзідэнт Аляксандр Лукашэнка заявіў, што адпаведны рэферэндум павінен прайсці ў канцы 2021 года. У цяперашні час ідзе праца над зменамі ў Асноўны закон.

Вялікая нарада па Канстытуцыі

Як адзначаюць эксперты, у сярэдзіне сакавіка прэзідэнт павінен сабраць "вялікі хурал" па канстытуцыйнай рэформе. Нядаўна з гэтай нагоды выказаўся старшыня Канстытуцыйнага суда Пётр Міклашэвіч.

"У бліжэйшы час яна (канстытуцыйная камісія. - Sputnik) будзе ўтворана. Гэта прэрагатыва кіраўніка дзяржавы. А далей ужо канстытуцыйная камісія будзе ажыццяўляць сваю дзейнасць публічна, і грамадзяне будуць мець магчымасць таксама ўносіць свае прапановы", - сказаў кіраўнік КС.

Змены ў Канстытуцыю пачалі рыхтаваць некалькі гадоў таму

"Два з лішнім гады таму я даручыў рыхтаваць новыя праекты Канстытуцыі. У мяне на стале былі два праекты Канстытуцыі. Цяпер гаворка ідзе пра падрыхтоўку трэцяга варыянта. На працягу гэтага года праект Канстытуцыі будзе гатовы, і ён будзе на працягу года абмеркаваны ўсенародна. А ў пачатку наступнага года, як мінімум, мы вынесем яго на рэферэндум ", - заявіў Лукашэнка.

Эксперты адзначаюць, што пад новую Канстытуцыю прыйдзецца перафарматаваць многія законы, змяніць заканадаўчую базу.

Цікавыя факты пра Канстытуцыю

  • усяго ў Канстытуцыі Беларусі 9 раздзелаў, 8 глаў і 146 артыкулаў;
  • асобнік Канстытуцыі 1994 года знаходзіцца ў Нацыянальным архіве, ён захоўваецца ў спецыяльным сейфе, дзе падтрымліваецца пастаянная тэмпература - +18°С;
  • Дзень Канстытуцыі ў Беларусі адзначаецца 15 сакавіка;
  • з 1995 да 1998 года Дзень Канстытуцыі быў у Беларусі выхадным, зараз гэта дзяржаўнае свята, але працоўны дзень.

Чытайце таксама:

20
Тэги:
Беларусь, Асноўны закон, рэформа, Канстытуцыя
Раман Галоўчанка і Міхаіл Мішусцін на сустрэчы ў Маскве

Перамовы Галоўчанкі і Мішусціна пройдуць у бліжэйшыя дні

24
(абноўлена 17:26 12.04.2021)
Сустрэча прэм'ераў Беларусі і Расіі пройдзе ў Мінску ў вочным фармаце. Галоўнай тэмай для абмеркавання стануць дарожныя карты.

МІНСК, 12 кра - Sputnik. Перамовы прэм'ер-міністра Беларусі Рамана Галоўчанкі і старшыні ўрада Расіі Міхаіла Мішусціна пройдуць у бліжэйшыя дні, заявіў дзяржсакратар Саюзнай дзяржавы Дзмітрый Мезенцаў.

"У бліжэйшыя дні адбудуцца перамовы старшыні ўрада Расіі Міхаіла Мішусціна з прэм'ер-міністрам Беларусі Раманам Галоўчанкам", - заявіў Мезенцаў падчас наведвання Навуковага цэнтра аператыўнага маніторынгу Зямлі АТ "Расійскія касмічныя сістэмы".

Дзмітрый Мезенецаў раней адзначаў, што кантакты ўрадаў дзвюх краін выйшлі на новы ўзровень узаемадзеяння, а Беларусі і Расіі трэба сыходзіць ад размоў, колькі і па якой цане прадаць адзін аднаму нафты, газу і трактароў. Ён падкрэсліў таксама, што краінам неабходна аб'ядноўваць намаганні, ствараць сумесныя вытворчасці, "каб быць канкурэнтаздольнымі".

Ніякія спрэчкі не могуць зацямніць стратэгічную накіраванасць, маштаб нашага супрацоўніцтва", - падкрэсліў дзяржсакратар СД падчас урачыстага мерапрыемства з нагоды Дня яднання народаў Беларусі і Расіі.

Раней сустрэча прэм'ераў анансавалася таксама паслом Беларусі ў Расіі Уладзімірам Сямашкам. Ён адзначаў, што галоўнай тэмай перамоў стануць дарожныя карты. Сама ж сустрэча павінна прайсці ў вочным фармаце ў беларускай сталіцы.

Папярэдняя сустрэча Рамана Галоўчанкі і Міхаіла Мішусціна прайшла ў студзені ў Маскве. На перамовах закраналіся пытанні барацьбы з пандэміяй, актуальныя напрамкі расійска-беларускага гандлёва-эканамічнага супрацоўніцтва. Затым у лютым прэм'еры пагутарылі па тэлефоне, абмеркаваўшы пагадненне аб перавалцы нафтапрадуктаў і барацьбу з каронавірусам.

Чытайце таксама:

24
Тэги:
дарожныя карты, Мінск, Расія, Беларусь, прэм'ер, Міхаіл Мішусцін, Раман Галоўчанка, перамовы
Тэмы:
Саюзная дзяржава Беларусі і Расіі
Папка для матэрыялаў крымінальнай справы

СК РБ: Стрыжак і Лявончык абвешчаны ў міждзяржаўны вышук

9
(абноўлена 15:01 12.04.2021)
Яны праходзяць па артыкулах аб фінансаванні экстрэмізму і падрыхтоўцы асоб для ўдзелу ў дзеяннях, якія парушалі грамадскі парадак.

МІНСК, 12 кра – Sputnik. УСК па Мінску працягвае расследаваць крымінальную справу, узбуджаную па факце масавых беспарадкаў, якія адбыліся на тэрыторыі сталіцы ў мінулым годзе, па іх абвінавачанымі ў здзяйсненні злачынстваў, прадугледжаных чч. 1 і 2 арт. 342 КК Рэспублікі Беларусь, прызнаны Андрэй Аляксандраў і Ірына Злобіна.

"Падчас папярэдняга расследавання следчымі ва ўзаемадзеянні з ГУБАЗіК МУС выяўлены факты арганізацыі і перадачы Аляксеем Лявончыкам і Андрэем Стрыжаком пры дапамозе іншых асоб грашовых сродкаў, для наступнага іх выкарыстання ў злачыннай дзейнасці Аляксандрава і Злобінай", - паведамілі Sputnik у панядзелак у СК.

Па дадзеных следства, у далейшым гэтыя грошы абвінавачаныя накіроўвалі на аплату штрафаў, якія былі выпісаны некаторым удзельнікам несанкцыянаваных акцый пратэсту, а таксама для кампенсацыі нанесенага іх дзеяннямі ўрону.

BY_help і BYSOL

З матэрыялаў справы стала вядома, што падобная дзейнасць вышэйзгаданых асоб з'яўляецца супрацьпраўнай і ажыццяўлялася на сістэмнай аснове. Следства ўдакладняе, што Лявончык з'яўляецца сузаснавальнікам і кіраўніком фонду BY_help, дзейнасць яго накіравана на аплату расходаў асоб, якія ўдзельнічалі ў пратэстах.

Пры гэтым, як дадалі следчыя, Стрыжак з'яўляецца членам так званага апазіцыйнага каардынацыйнага савета, дзейнасць якога накіравана ў тым ліку на захоп і ўтрыманне ўлады ў краіне неканстытуцыйным шляхам, а таксама з'яўляецца сузаснавальнікам BY_help і BYSOL.

У СК адзначылі, што арганізацыя BYSOL фінансуе страйккамы прадпрыемстваў, дэструктыўных супольнасцяў, так званых фондаў медыцынскай, а таксама спартыўнай і культурнай салідарнасці. Следчыя ўстанавілі, што аб'яднанні цесна ўзаемадзейнічаюць паміж сабой. У ходзе следства, як патлумачылі следчыя, таксама былі атрыманы доказы аб фінансаванні BYSOL дзейнасці раней прызнанага УСК па Мінску экстрэмісцкага фарміравання, створанага як аб'яднанне дэструктыўных дваровых чатаў у месенджэрах.

Дзеянні Лявончыка і Стрыжака кваліфікаваны следствам па двух артыкулах КК - ч.2 арт.342 (іншая падрыхтоўка асоб для ўдзелу ў групавых дзеяннях, якія груба парушаюць грамадзкі парадак) і арт.361-2 (фінансаванне дзейнасці экстрэмісцкага фармiравання) КК.

УСК па горадзе Мінску ў дачыненні да грамадзян Стрыжака і Лявончыка вынесены пастановы аб прыцягненні іх па ўсіх вышэйпаказаных злачынствах у якасці абвінавачаных. Яны абвешчаны ў міждзяржаўны вышук.

Чытайце таксама:

9
Тэги:
крымінальная справа, справа, грамадскі парадак, экстрэмізм, артыкул, Вышук, СК РБ
Тэмы:
Пратэсты пасля выбараў у Беларусі
Які сёння дзень: 13 красавіка

Які сёння дзень: 13 красавіка 2021 года

0
(абноўлена 17:32 12.04.2021)
Гэты дзень з'яўляецца сто трэцім па грыгарыянскім календары, да канца года засталося 262 дні.

Якія яшчэ падзеі адбыліся 13 красавіка і чым азнаменаваны гэты дзень у народным календары, чытайце ў спраўцы Sputnik.

Гістарычныя падзеі 13 красавіка

  • У 1991 годзе былі ўтвораны Мінска-Магілёўская каталіцкая архідыяцэзія і Гродзенская дыяцэзія.
  • У 1992 годзе Беларусь устанавіла дыпламатычныя адносіны з Італіяй.

Хто нарадзіўся 13 красавіка

  • 1966 год: Юрась Барысевіч, беларускі эсэіст, перакладчык і мастак.

Таксама сёння нарадзіліся самы вядомы ўдзельнік Парахавой змовы Гай Фокс і рускі паэт Дзям'ян Бедны.

13 красавіка ў народным календары

Сёння праваслаўныя вернікі шануюць памяць вялебнага Іпація Цудатворца, які быў вядомы цудамі ацалення сляпых і хворых. Акрамя таго, Іпацію моляцца цяжарныя жанчыны і тыя, хто марыць пра дзіця.

У даўніну ў гэты дзень расчышчалі месца пад ворыва, высякалі лес, палілі галінкі і лісце і на гэтым месцы сеялі зерне.

Калі 13 красавіка цёпла і сонечна, лета будзе цёплым. Нізкія аблокі прадвяшчаюць хуткае пахаладанне.

0
Тэги:
народны каляндар, які сёння дзень
Тэмы:
Які сёння дзень: каляндар знакавых падзей