Выстава Вялікі Рэмбрандт у Нацыянальным мастацкім музеі Беларусі

Выстава Рэмбрандта праходзіць у Мінску ўпершыню за 40 год

82
(абноўлена 14:02 06.05.2017)
Напярэдадні адкрыцця выставы "Вялікі Рэмбрандт" у Нацыянальным мастацкім музеі Беларусі прайшоў паказ шэдэўраў галандца.

МІНСК, 5 мая — Sputnik. Выстава прыехала ў Мінск з Італіі з прыватнай калекцыі, якая пачала фармавацца ў сярэдзіне ХХ стагоддзя, паведаміла на адкрыцці куратар мастацкага праекта Вольга Кліп.

Паводле яе словаў, уласнікі калекцыі набывалі творы паўсюдна — на аўкцыёнах, у прыватных калекцыянераў. На сённяшні час збор твораў Рэмбрандта ў гэтай калекцыі налічвае 69 твораў, і ўсе яны прыехалі ў Мінск.

Куратар праекта звярнула ўвагу, што мастацкія творы, прадстаўленыя на выставе, адлюстроўваюць усю жанравую разнастайнасць, у якой працаваў вялікі галандзец.

Гравюра Рэмбрандта Аўтапартрэт з Саскіяй
© Sputnik Артем Бордовский
Гравюра Рэмбрандта "Аўтапартрэт з Саскіяй"

Аўтэнтычнасць пацверджаная Sotheby's

"У 2007 годзе ўладальніца калекцыі перадала збор на атрыбуцыю ў інстытут Sotheby's, які з'яўляецца адной з самых аўтарытэтных установаў, у прыватнасці і па Рэмбрандту. У заключэнні пацверджана прыналежнасць усіх работ аўтарству Рэмбрандта", — распавяла Вольга Кліп.

Гэты збор экспанаваўся па ўсім свеце ў розных гарадах Германіі, Іспаніі, Італіі, Мексіцы і Чылі. Для гэтага збору былі выдадзены каталогі, што з'яўляецца дадатковым пацвярджэннем арыгінальнасці гэтых работ.

Самая маленькая гравюра Рэмбрандта на выставе
© Sputnik Артем Бордовский
Самая маленькая гравюра Рэмбрандта на выставе

Багатая жанравая тэматыка

Куратар звярнула ўвагу, што работы выстаўлены ў храналагічным парадку, пачынаючы ад ветхазапаветных сюжэтаў. Гэта дазваляе назіраць за эвалюцыяй творчасці майстра, як змяняецца з часам яго штрых, як ён зыходзіць ад высокай дэталізацыі да эскізнасці.

"Палова гэтай выставы прысвечана Новаму Запавету. Па творчасці Рэмбрандта можна вывучаць Біблію, настолькі падрабязна ён апісвае розныя сюжэты", — падкрэсліла куратар мастацкага праекта.

Вольга Кліп расказала, што ў эпоху Рэмбрандта адным з найважнейшых святаў быў дзень абразання Хрыста. Цырымонія гэтая праводзілася на сёмыя суткі ад нараджэння немаўля. Зараз у нашым календары гэтае свята супадае з святкаваннем Старога Новага году.

Гравюра Рэмбрандта Зняцце з крыжа
© Sputnik Артем Бордовский
Гравюра Рэмбрандта "Зняцце з крыжа"

Майстра света і ценю

"Накцюрны Рэмбрандта вельмі часта пераўтвараюцца ў чорныя квадраты. Вялікага галандца часта называюць мастрам света і ценю, святла і цемры. Незразумела да самага канца, што тут дамінуе. Мы думаем пра светлы пачатак, і тут святло выходзіць з глыбіні гэтай цемры", — апісала мастацкія асаблівасці галандца куратар.

Рэмбрандт быў вялікім эксперыментатарам і наватарам. Яго ўлюбёным мастацкім прыёмам было перамяшчэнне біблейскіх герояў у тагачасныя галандскія інтэр'еры. Змешваючы розныя эпохі і стылі, ён натхняўся ўсходняй тэматыкай.

Работа Рэмбрандта "Зняцце з крыжа" адлюстроўвае росквіт майстэрства вялікага галандца. Ён зрабіў цэлы цыкл работ, прысвечаных страсцям Хрыстовым. Рэмбрандт часта паўтараў свае гравюры ў жывапісе, і гэтая работа не стала выключэннем.

"Пры жыцці Рэмбрандт за межамі Нідэрландаў быў больш вядомы як мастак-гравёр і графік, а не як жывапісец", — распавяла Вольга Кліп.

Гравюра Рэмбрандта Вяртанне блуднага сына
© Sputnik Артем Бордовский
Гравюра Рэмбрандта "Вяртанне блуднага сына"

"Вяртанне блуднага сына" — гэтая работа была зроблена значна раней, чым жывапісны яе варыянт, які знаходзіцца ў Эрмітажы. Да гэтай тэматыкі майстра звяртаўся амаль усё сваё жыццё. Гэтая гравюра быццам бы ставіць кропку на рэлігійнай частцы выставы.

Рэмбрандт быў паспяховым партрэтыстам, і заможныя бюргеры ў Галандыі XVII стагоддзя замаўлялі ў майстра вялікую колькасць партрэтаў і гравюраў у тым ліку.

Мастацкі дакладныя гравюрныя партрэты, якія паказваюць знаўцам высокія мастацкія здольнасці галандскага майстра, можна пабачыць на выставе ў Нацыянальным мастацкім музеі Беларусі.

Выстава "Вялікі Рэмбрандт" будзе праходзіць з 5 мая да 3 ліпеня. Кошт квіткоў ад 6 рублёў для дзяцей да 15 рублёў для дарослых.

82
Тэги:
Рэмбрандт, гравюра, мастацтва, мастакі, Нацыянальны мастацкі музей Рэспублікі Беларусь, Вольга Кліп, Беларусь
Космас наш: рэпартаж з цэнтра кіравання палётам беларускім спадарожнікам

Космас наш: рэпартаж з цэнтра кіравання палётам беларускім спадарожнікам

21
(абноўлена 12:36 12.04.2021)
Каб стаць касмічнай дзяржавай, Беларусь выдаткавала на распрацоўку першага айчыннага спадарожніка мільёны долараў і некалькі гадоў.

Чаму перахапіць кіраванне спадарожнікам нерэальна, колькі каштуюць касмічныя здымкі для звычайнага чалавека, і калі чакаць на арбіце новы айчынны апарат? Sputnik Беларусь схадзіў на экскурсію ў мінскі ЦКП.

Беларускі спадарожнік - дзе лятае і навошта патрэбен

Над стварэннем першага беларускага касмічнага спадарожніка зандавання Зямлі навукоўцы задумаліся ў пачатку нулявых. Праект апарата "БелКА" быў гатовы ў 2003-м, а праз яшчэ тры гады на "Байкануры" адбыўся яго запуск. За палётам першага ў гісторыі айчыннага спадарожніка сачыў прэзідэнт Беларусі Аляксандр Лукашэнка.

На жаль, усё скончылася жаласна: на 86-й секундзе палёту ў ракеце-носьбіце "Днепр", якая павінна была вывесці спадарожнік на арбіту, адмовіў рухавік. Разам з грузам "Днепр" паваліўся ў 25 км ад горада Байканур.

Рашэнне аб паўторным запуску было прынята ў 2007 годзе, навукоўцы пачалі працу над праектам. Будучы спадарожнік назвалі проста - Беларускі касмічны апарат (БКА), а запуск прызначылі на канец 2010-га - пачатак 2011-га. Але наземная адпрацоўка заняла больш часу, чым чакалася. У выніку яго запусцілі ў ліпені 2012 года, і Беларусь стала касмічнай дзяржавай.

Тады на арбіту быў запушчаны не толькі БКА, але і аналагічны расійскі "Канопус-В № 1". Спадарожнікі разведзены на 180 градусаў, каб ажыццяўляць здымкі любой кропкі зямной паверхні ў два разы часцей. Расійскага "блізнюка" вывелі з эксплуатацыі ў мінулым годзе з-за няспраўнасці.

Зараз беларускі спадарожнік лятае па зададзенай траекторыі на сонечнай сінхроннай арбіце. На кожным ўзыходзячым вітку (з Поўдня на Поўнач) ён пралятае асветленую тэрыторыю зямнога шара. Павярнулася сонца - ён таксама павярнуўся, тлумачыць законы нябеснай механікі начальнік цэнтра эксплуатацыі беларускай касмічнай сістэмы дыстанцыйнага зандзіравання Зямлі прадпрыемства "Геаінфармацыйныя сістэмы" НАН Беларусі Васіль Сівуха.

Космос наш: репортаж из центра управления полетом белорусским спутником
© Sputnik / Виктор Толочко
Здымка Беларусі вядзецца каля 11 раніцы па мінскім часе

"Спадарожнік робіць фатаграфіі ўсяго, што заўгодна, па ўсім свеце з вышыні 520 км. Здымка Беларусі вядзецца каля 11 раніцы па мінскім часе - гэта лепшыя ўмовы для здымкі. Калі ў нас ноч, у Амерыцы, напрыклад, дзень, і можна там працаваць" , - тлумачыць ён.

Абсталяванне на спадарожніку інтэрнацыянальнае: мэтавая апаратура (дзве камеры - чорна-белая і каляровая) распрацавана беларускім прадпрыемствам "Пеленг", бартавая сістэма, сістэма кіравання палётам і навігацыяй - англійскай вытворчасці, карэкціруючая рухальная ўстаноўка, тэлекамандная сістэма, сістэма забеспячэння цеплавога рэжыму - расійскія.

Хто ім кіруе?

Цэнтр кіравання палётам беларускага спадарожніка знаходзіцца ў цэнтры Мінска. Яго лёгка пазнаць па 9-метровай велізарнай антэне на будынку аднаго з карпусоў Акадэміі навук. Гэтая "талерка" і прымае "касмічную" інфармацыю з апарата. На сувязь з мінскім ЦКПам спадарожнік выходзіць 2-3 разы днём і столькі ж уначы. Сувязь адбываецца, калі спадарожнік знаходзіцца ў зоне радыёбачнасці - практычна ўся Еўропа. Працягласць сеансу прыёму складае ад 5 да 12 хвілін.

Кіруюць спадарожнікам пяць чалавек у змену. Гэта балістыкі, планавальнік і тэлеметрысты, якія 5-6 разоў у суткі праводзяць з ім сеансы сувязі.

"Кіруем спадарожнікам і сочым за яго станам. Два разы на год падымаем арбіту, калі гэта неабходна. Калі ёсць нейкія няспраўнасці, ухіляем іх дыстанцыйна", - кажа намеснік начальніка ЦКП Анатоль Дзмітрук.

Каманды на борт спадарожніка перадае антэна камандна-вымяральнага пункта, якая знаходзіцца ў пасёлку Плешчаніцы - у 70 км ад Мінска. Ад тамтэйшай "талеркі" ідзе электрамагнітнае выпраменьванне, таму яна па санітарных нормах павінна знаходзіцца не бліжэй за 300 м ад жылой зоны.

... Толькі што спадарожнік праляцеў над Арктыкай. Планету ён аблятае за паўтары гадзіны, а экватар перасякае заўсёды ў адзін і той жа час - у 11 гадзін 27 хвілін (кожны новы віток аддаляе яго ад усходу на 2300 км, з-за гэтага мясцовы час заўсёды - 11:27). Пастаянная хуткасць спадарожніка - амаль 8 км у секунду, а за суткі ён аблятае Зямлю крыху больш за 15 разоў.

Акрамя Мінска, кіраваць спадарожнікам могуць у Маскве і Жалезнагорску, дзе знаходзяцца камандна-вымяральныя пункты. Па словах Васіля Сівухі, перахапіць кіраванне апаратам практычна нерэальна - у праграмным забеспячэнні пры перадачы сігналу на борт прадугледжаны перашкодаўстойлівы код і кадаванне псеўдавыпадковай паслядоўнасцю знакаў.

Космос наш: репортаж из центра управления полетом белорусским спутником
© Sputnik / Виктор Толочко
Кіраваць спадарожнікам могуць і ў Расіі: у Маскве і Жалезнагорску знаходзяцца камандна-вымяральныя пункты

Зараз беларуская касмічная сістэма дыстанцыйнага зандзіравання Зямлі, акрамя БКА, прымае дадзеныя яшчэ з 12 метэаралагічных міжнародных спадарожнікаў, якія знаходзяцца ў адкрытым доступе. З дапамогай іх выяўляюцца цеплавыя анамаліі, робіцца прагноз надвор'я, а таксама досыць дакладны прагноз ураджайнасці збожжавых культур.

Хто звяртаецца па паслугі спадарожніка і колькі гэта каштуе?

Галоўнымі заказчыкамі здымкаў, якія робіць спадарожнік, з'яўляюцца МНС, Дзяржаўны камітэт па маёмасці, Белгідрамет, Мінабароны, Белдзяржлес, Мінсельгасхарч. Таксама інфармацыя прадастаўляецца прадпрыемствам, дзейнасць якіх звязана з экалагічнай бяспекай. Ёсць і замежныя заказчыкі. Як правіла, яны просяць засняць тэрыторыю дзяржавы, якая іх цікавіць.

"Чаму звяртаюцца да Беларусі? Напэўна, паслугі нашага спадарожніка крыху танней, аднак мы не дэмпінгуем", - кажа Васіль Сівуха.

Ён тлумачыць, што заказы на здымку могуць здымацца і месяц, і два - усё залежыць ад надвор'я і плошчы замоўленай тэрыторыі. Перад кожнай фотаздымкай робіцца прагноз надвор'я: калі неба вышэй 70 адсоткаў, здымкі не атрымаюцца.

Начальнік цэнтра падкрэслівае: за дзевяць гадоў эксплуатацыі спадарожнік з улікам імпартазамяшчэння акупіў сябе ўжо неаднаразова. "У тры-чатыры разы. Сам ён разам з наземнай інфраструктурай каштаваў 20 мільёнаў долараў", - прыводзіць лічбы Сівуха.

Бюджэтным арганізацыям фотаздымка прадастаўляецца бясплатна. Зрэшты, замовіць "карцінку з космасу" можа любы чалавек - квадратны кіламетр абыйдзецца ў 2 долары. Пры гэтым мінімальны фрагмент - 400 квадратных кіламетраў, гэта значыць аддаць за кадр прыйдзецца 800 долараў.

Здымка з БКА вядзецца ў асноўным па заяўках. Нязведаных куткоў на зямным шары, прызнаецца Сівуха, практычна не засталося.

"Адзнята спадарожнікамі ўсё на Зямлі. Ёсць месцы, напрыклад у Гімалаях, дзе складана працаваць з-за падвышанай воблачнасці, таму там нешта не знята", - канстатуе суразмоўца.

Колькі будзе "жыць" яшчэ наш спадарожнік?

У ліпені 2021 года беларускаму спадарожніку будзе дзевяць гадоў. Пры гэтым яго гарантаваны тэрмін эксплуатацыі - не менш за пяць гадоў. Колькі ён яшчэ будзе "вісець" на арбіце?

"Пакуль ён добра выконвае ўсе свае функцыі. Дробныя непаладкі здараюцца, у асноўным гэта праграмныя збоі", - тлумачыць Сівуха.

Апаратура на борце спадарожніка мае падвойнае рэзерваванне, па камандзе з Зямлі можна перамыкаць камплекты і аднаўляць працу спадарожніка дыстанцыйна.

Па словах начальніка цэнтра, на дадзены момант рэкардсмен сярод дзеючых спадарожнікаў - амерыканскі Terra, запушчаны ў далёкім 1998-м. Васіль Сівуха не выключае: калі Беларусь запусціць новы спадарожнік, дзеючы можа працягнуць працу.

"Гэта было б ідэальна. Свой гарантаваны тэрмін апарат ужо адпрацаваў, але, калі знешнія фактары, не будуць аказваць на яго сур'ёзнага ўплыву, ён можа быць на арбіце яшчэ доўгі час", - падкрэслівае ён.

Сярод знешніх фактараў - магнітныя буры і жорсткае касмічнае выпраменьванне. У выпадку буры спадарожнік загадзя перакладаецца ў бяспечны рэжым, а вось калі ў яго патрапіць метэарыт - практычна гарантаваная імгненная смерць.

Космос наш: репортаж из центра управления полетом белорусским спутником
© Sputnik / Виктор Толочко
Намеснік начальніка ЦКП Анатоль Дзмітрук

Пакуль жа паліва, што засталося (газ ксенон) на борце спадарожніка, хопіць яшчэ прыкладна на 25 гадоў: за гады існавання ў космасе расходавана толькі 15%. Спецыялісты ЦКПа тлумачаць: калі прыйдзе час скончыць працу апарата, і ён яшчэ будзе кіравацца, яго разгорнуць карэкціруючай рухальнай устаноўкай насустрач руху і пачнуць тармазіць для зніжэння вышыні арбіты. У рэшце рэшт спадарожнік проста згарыць у атмасферы.

Калі чакаць на арбіце новы беларускі апарат?

Новы спадарожнік будзе расійска-беларускім, яго эскізны праект падрыхтаваны, але, па словах Васіля Сівуха, з'яўляецца канфідэнцыйным. Вядома, што ён будзе працаваць на вышыні 520 км і весці не толькі фота-, але і відэаздымку. Таксама прадугледжана здымка ў 3D-фармаце. Дэталізацыя кадраў будзе палепшана ў разы.

Запусціць яго плануецца ў 2024-2025 гадах. Тэрмін актыўнага існавання - сем гадоў, а на борце будзе больш надзейнае праграмнае забеспячэнне.

Чытайце таксама:

21
Тэги:
долар, дзяржава, спадарожнік, Космас
Наш герой: што памятаюць у беларускай вёсцы пра касманаўта Кавалёнка?

Наш герой: што памятаюць у беларускай вёсцы пра касманаўта Кавалёнка?

52
(абноўлена 10:57 12.04.2021)
Савецкі касманаўт (40-ы па ліку), а цяпер прэзідэнт Федэрацыі касманаўтыкі Расіі Уладзімір Кавалёнак нарадзіўся і скончыў школу ў маленькай беларускай вёсачцы з паэтычнай назвай - Белае.

Туды і адправіліся карэспандэнты Sputnik Беларусь - убачыць першы дом касманаўта і пагаварыць са сваякамі.

Зараз у Белым засталося 12 домаўладанняў, у іх жыве 20 чалавек. Тут ёсць асфальт, газ і вадаправод - усё дзякуючы заслугам Кавалёнка. А што ў глыбінцы памятаюць і ведаюць пра свайго знакамітага земляка?

"Лётчык Валодзя"

Перш, чым заехаць на малую радзіму Кавалёнка, спыняемся ў Крупках - невялікім горадзе на поўначы Мінскай вобласці. Тут знаходзіцца краязнаўчы музей, частка экспазіцыі ў якім прысвечана другому беларускаму касманаўту (першым стаў Пётр Клімук - Sputnik). Дырэктар установы Тамара Больбат распавядае, як хлопчык Валодзя захапіўся космасам.

Наш герой: что помнят в белорусской деревне о космонавте Коваленке?
© Sputnik / Виктор Толочко
Архіўнае фота

У гады вайны ён часта бачыў самалётныя баі ў небе над сваёй вёскай. Аднойчы недалёка ад Белага паваліўся савецкі бамбардзіроўшчык. Усе хлапчукі бегалі паглядзець на яго - дабрацца да яго па балоце змог толькі Валодзя. Ён садзіўся ў кабіну, апранаў шлем і ўяўляў сябе лётчыкам. У вёсцы яго так і называлі - "лётчык Валодзя".

У 1957 гаду СССР запусціў першы штучны спадарожнік Зямлі. Настаўнік Зачысцінскай школы, дзе тады вучыўся будучы касманаўт, вывеў хлопцаў паназіраць за яркай кропкай у начным небе, якая да таго ж рухалася. Тады Валодзя сказаў, што хутка ўслед за спадарожнікам у космас паляцяць і людзі.

Бюст Коваленка в Крупках
© Sputnik / Виктор Толочко
Бюст Кавалёнка ў Крупках

Школу Кавалёнак скончыў толькі з адной чацвёркай і марыў пра лётнае вучылішча. Мясцовы калгас, аднак, прыняў іншае рашэнне - адправіць амбіцыйнага хлопца па "мэтавым" ў Ленінградскую ваенную медыцынскую акадэмію. Нягледзячы на ​​салідны конкурс - 9 чалавек на месца - ён паступіў у акадэмію, аднак неўзабаве ўсё ж паехаў прасіцца ў лётнае (Балашоўскае вышэйшае ваеннае авіяцыйнае вучылішча лётчыкаў - Sputnik).

Пасля доўгіх угавораў Валодзю дапусцілі да іспытаў, аднак на фізкультуры адбыўся канфуз: ён страціў прытомнасць. Над ім паджартоўвалі: маўляў, як гэта так - у ваенным вучылішчы трэба быць фізічна моцным, а ён страчвае прытомнасць. Кавалёнак ўсіх супакоіў: маўляў, з-за хвалявання не спаў і не еў некалькі сутак. Пасля чаго камандзіры дазволілі хлопцу пераздаць нарматывы.

Гагарын дапамог

Пасля заканчэння вучылішча ў 1963-м (тады Гагарын ўжо паспеў злятаць у космас) Уладзімір Кавалёнак служыў у ваенна-транспартнай авіяцыі, лятаў на Ан-24 спачатку ў якасці другога пілота, а затым камандзіра самалёта. У 1965-м яго разглядалі як кандыдата ў атрад касманаўтаў, аднак так і не залічылі.

Увагу на хлопца звярнуў першы касманаўт Зямлі. У 1967 годзе Кавалёнка па парадзе Гагарына залічылі ў атрад касманаўтаў, дзе ён прайшоў падрыхтоўку да палётаў на караблях тыпу "Саюз" і арбітальных станцыях "Салют". Пазней Уладзімір Васільевіч прызнаваўся, як адкрытасць і ўсмешлівасць Юрыя Аляксеевіча заваражыла яго.

Наш герой: что помнят в белорусской деревне о космонавте Коваленке?
© Sputnik / Виктор Толочко
Шлем і касцюм Уладзіміра Кавалёнка

"У першую іх сустрэчу Гагарын спытаў у Кавалёнка, ці хоча ён есці, ці ёсць у яго жыллё. А потым яны часта сустракаліся, сябравалі. Уладзімір Васільевіч неаднаразова распавядаў нам пра гэта, калі прыязджаў у музей", - дзеліцца Тамара Больбат .

Паводле яе слоў, "калі сустракаешся з Кавалёнкам, сам па сабе ён чалавек адкрыты, хоць на першы погляд здаецца непрыступным, рэзкаватым і грубым. Душа ў яго наросхрыст - чалавечая, вялікая".

Тры палёты Кавалёнка

Уладзімір Васільевіч стаў 40-м савецкім касманаўтам і 83-м у свеце, на арбіту ён лятаў тройчы. Кодавая назва касманаўта - "Фотон-1". Падчас першага палёту ў 1977 годзе экіпаж не змог састыкавацца са станцыяй "Салют-6", і экспедыцыя была спынена датэрмінова, не паспеўшы толкам пачацца.

Па вяртанні на Зямлю, Кавалёнка і другога касманаўта, Валерыя Руміна, абвінавацілі ў тым, што здарылася. Зорку Героя Савецкага Саюза яны не атрымалі. Пасля высветлілася, што зламалася сістэма збліжэння - касманаўты былі ні пры чым.

Наш герой: что помнят в белорусской деревне о космонавте Коваленке?
© Sputnik / Виктор Толочко
Асабістыя рэчы беларускага касманаўта

Праз паўгода Кавалёнак адправіўся другі раз у космас. На гэты раз стыкоўка з "Салют-6" прайшла ўдала. У выніку на караблі Уладзімір правёў больш за чатыры месяцы, выходзіў у адкрыты космас.

Аднойчы, пралятаючы над Атлантычным акіянам, ён убачыў з космасу савецкую рыбную флатылію. У квадраце, дзе яна працавала, не было рыбных зграй, і Кавалёнак звязаўся з цэнтрам: "такі-та квадрат, такая-та шырата, такая-та даўгата - перадыслакаваць флатылію ў зададзены пункт".

"Гэта стала адкрыццём, што космас, аказваецца, можа дапамагаць народнай гаспадарцы. Можна яго назваць першаадкрывальнікам ў гэтай даследчай вобласці", - кажа дырэктар музея.

Капуста зялёная і куры ў тамаце

У Крупскім музеі шмат экспанатаў Кавалёнка. Першы лётны скафандр 1977 года, трэніровачны касцюм, шлем, сумка, куртка з пагонамі генерал-палкоўніка, фуражка, пасведчанне асобы, аўтарскія пасведчанні аб касмічных даследаваннях - усе гэтыя рэчы касманаўт перадаў мясцоваму музею чатыры гады таму падчас аднаго са сваіх візітаў на радзіму.

Ёсць тут і прадукты харчавання, якія засталіся з палётаў, праўда, некаторыя цюбікі ўжо паспелі ўспушыцца - нават касмічная ежа не застрахавана ад часу. На музейнай вітрыне - капуста зялёная, хлеб, чарнасліў, шакалад, куры ў тамаце і шмат-шмат усяго іншага.

Наш герой: что помнят в белорусской деревне о космонавте Коваленке?
© Sputnik / Виктор Толочко
"Касмічная" ежа

Музей Кавалёнка ёсць таксама ў адной з сельскіх школ Крупскага раёна, у пасёлку Хацюхоўка. Усе матэрыялы асцярожна сабралі настаўнікі і вучні. Тут, напрыклад, парта, за якой вучыўся зорны вучань, гідракасцюм, рабінавая алея і памятны бюст. У Хацюхоўцы Валодзя правучыўся адзін год, пасля чаго перавёўся ў Зачысце, куды было зручней дабірацца.

Памятный бюст рядом с сельским музеем космонавтики в школе в Хотюховке
© Sputnik / Виктор Толочко
Памятны бюст побач з сельскім музеем касманаўтыкі ў школе ў Хацюхоўцы

Бюст Кавалёнка усталяваны і ў саміх Крупках. Імянной вуліцы ў яго ў райцэнтры пакуль няма, але, па словах супрацоўнікаў музея, цяпер па просьбе жыхароў раёна гэтае пытанне разглядаецца.

Родная вёска касманаўта: 12 хат і асфальт-доўгажыхар

Галоўны набытак вёскі Белае пасля Уладзіміра Кавалёнка - асфальт, які дарожнікі праклалі адразу ж пасля яго першага палёту ў космас. Ён мясцовым спраўна служыць ужо больш за 40 гадоў. У дзень нашага візіту ў сяло на "Кавалёнкаўскім тракце", як яго называюць мясцовыя, камунальнікі вялі "раскопкі" - здарылася аварыя на вадаправодзе ...

Каля дома касманаўта нас сустракае жонка яго малодшага брата Васіля, Зоя Кавалёнак, і праводзіць ўнутр. У гэтай старой вясковай хатцы (яна ўжо адрамантаваная) Уладзімір Васільевіч жыў да заканчэння школы.

Дом, где жил Владимир Коваленок
© Sputnik / Виктор Толочко
Дом, дзе жыў Уладзімір Кавалёнак

"Калі прыязджае, начуе тут. Уся вёска на вушах стаіць. Прыходзяць знаёмыя, сваякі - тады ў нас свята!" - распавядае Зоя Васільеўна.

Яна прызнаецца, што Кавалёнак апошні раз прыязджаў у Белае на 8 сакавіка ў мінулым годзе - быў на могілках у мамы і бабулі, якія пахаваныя ў вёсцы. У свае 79, ды і пакуль у свеце бушуе пандэмія, ён у асноўным адпачывае у коле сям'і ад мітусні і жыццёвых нягод ў Зорным Гарадку недалёка ад Масквы, дзе жывуць вядомыя касманаўты Савецкага Саюза і Расіі.

Жена младшего брата космонавта, Зоя Коваленок
© Sputnik / Виктор Толочко
Жонка малодшага брата касманаўта, Зоя Кавалёнак

"Ён - вельмі добры чалавек. Хто б да яго не звярнуўся, хто б што не папрасіў, заўсёды дапаможа. Ведаеце, я ўжо 46 гадоў у гэтай сям'і, і такіх людзей, як Уладзімір Васільевіч, не сустракала", - запэўнівае Зоя Кавалёнак.

Акрамя малодшага брата і яго жонкі, у Белым жыве яшчэ адна сваячка знакамітага касманаўта - жонка дзядзькі Анфіса Іванаўна Кавалёнак. У яе дом мы таксама пастукаліся.

"Нядужа даўно бачыліся з ім - заходзіў у госці, абедалі разам. Часта тэлефануе - два-тры разы на дзень, бывае", - прызнаецца яна.

Наш герой: что помнят в белорусской деревне о космонавте Коваленке?
© Sputnik / Виктор Толочко
Архіўнае фота: на ім Кавалёнак побач з Леанідам Брэжневым

З цеплынёй ў душы яна кажа пра тое, што дзякуючы Уладзіміру Кавалёнку вёсцы ўдалося атрымаць.

"Тут гразі было па калена, пакуль асфальт не паклалі. Вады ў вёсцы не было - толькі два калодзежы.  А цяпер вось - вадаправод. Ён - наш галоўны герой. Спадзяюся, хутка ўбачымся з ім зноў", - кажа Анфіса Іванаўна.

Чытайце таксама:

52
Тэги:
школа, касманаўт, вёска

Кароль вясновага саду цюльпан

0
(абноўлена 17:47 13.05.2021)
  • Цюльпаны
  • Цюльпаны
  • Цюльпаны
  • Цюльпаны
  • Цюльпан Шрэнка
  • Цюльпаны
  • Цюльпаны
  • Цюльпан
  • Цюльпаны
  • Цюльпаны
  • Цюльпаны
  • Цюльпаны
  • Цюльпаны
  • Цюльпаны
  • Цюльпаны
  • Цюльпаны
  • Цюльпаны
  • Цюльпаны
  • Цюльпаны
  • Цюльпаны
  • Цюльпаны
  • Цюльпаны
  • Цюльпаны
  • Цюльпаны
Без гэтай прыгожай кветкі немагчыма ўявіць сабе травеньскія скверы, вуліцы, сады і кветнікі.

Цюльпаны, вырашчаныя ў цяпліцах, у вялікай колькасці з'яўляюцца ў горадзе і ў сакавіку, але менавіта гэтыя, сагрэтыя доўгачаканым веснавым сонцам, так цешаць вока.

Глядзіце ў фотастужцы Sputnik, колькі яркіх і разнастайных гатункаў ёсць у гэтай кветкі, і вас дакладна ахопіць "цюльпанавая ліхаманка".

Глядзіце таксама:

0
  • Цюльпаны
    © Sputnik / Сергей Мальгавко

    Цюльпаны - адны з самых любімых вясновых кветак на свеце.

  • Цюльпаны
    © Sputnik / Евгения Новоженина

    Радзіма цюльпанаў - Блізкі Усход. Яны сведкі шматвяковай гісторыі чалавецтва і нават вінаватыя драм і краху станаў.

  • Цюльпаны
    © Sputnik / Алексей Даничев

    Кветкі цюльпанаў вельмі любілі турэцкія султаны, жадаючы мець у сваіх садках дываны з жывых кветак.

  • Цюльпаны
    © Sputnik / Евгения Новоженина

    У канцы XVI стагоддзя цюльпаны з'явіліся ў Галандыі, спарадзіўшы сапраўдную цюльпанаманію. Многія прамыслоўцы кідалі сваю вытворчасць і браліся за іх развядзенне. У цэнтры Амстэрдама да гэтага часу ёсць дом, набыты калісьці за тры цыбуліны цюльпанаў.

  • Цюльпан Шрэнка
    © Sputnik / Кирилл Брага

    Цюльпан Шрэнка, занесены ў Чырвоную кнігу. Сустракаецца на поўдні і паўднёвым усходзе еўрапейскай часткі. Лічыцца адным з родапачынальнікаў першых культурных гатункаў. Вывучаць дзікарослыя цюльпаны ў месцах іх натуральнага вырастання пачалі ў XV стагоддзі.

  • Цюльпаны
    © Sputnik / Алексей Мальгавко

    Сапраўдная селекцыйная праца з цюльпанамі пачалася толькі ў канцы XIX стагоддзя. Разнастайнасць відаў і гатункаў цюльпанаў пакарае! Простыя, махрыстыя, папугайныя...

  • Цюльпаны
    © Sputnik / Алексей Мальгавко

    Махрыстыя цюльпаны ўсіх колераў нагадваюць пухнатыя півоні і складаюць цудоўныя кветкавыя кампазіцыі.

  • Цюльпан
    © Sputnik / Сергей Мальгавко

    Гэты гатунак належыць да класа Дарвінавых гібрыдаў. У гарачае і сонечнае надвор'е кветкі раскрываюцца, як у мака.

  • Цюльпаны
    © Sputnik / Сергей Мальгавко

    Зіхатлівы белы Уайт Прынц ўяўляе новую серыю, атрыманую галандскімі селекцыянерамі.

  • Цюльпаны
    © Sputnik / Алексей Куденко

    Самы шматлікі клас - трыўмф-цюльпаны.

  • Цюльпаны
    © Sputnik / Евгения Новоженина

    Цюльпаны Фостэра адрозніваюцца больш буйнымі бутонамі ў форме чашы.

  • Цюльпаны
    © Sputnik / Сергей Мальгавко

    Гатунак Аладзін належыць да класа лілеякветкавых - з завостранымі адагнутымі пялёсткамі.

  • Цюльпаны
    © Sputnik / Максим Блинов

    Ліліякветкавых цюльпанаў няшмат, але яны выглядаюць вельмі арыгінальна і свежа.

  • Цюльпаны
    © Sputnik / Евгения Новоженина

    Махрыстыя цюльпаны. Вельмі прыгожы клас цюльпанаў - краі пялёсткаў упрыгожвае вострая "махра". На бутонах любога колеру (ад белага да цёмна-фіялетавага) яна стварае ілюзію інею.

  • Цюльпаны
    © Sputnik / Сергей Мальгавко

    Назва цюльпана пайшла ад персідскага слова "цюрбан" - тканіны, якой абмотвалі галаву.

  • Цюльпаны
    © Sputnik / Владимир Вяткин

    У 1753 годзе Ліней апублікаваў у Species plantarum першае навуковае апісанне трох відаў роду Tulipa.

  • Цюльпаны
    © Sputnik / Алексей Даничев

    Сёння бесперапынна абнаўляецца сусветнай фонд, у камерцыйнай культывацыі цюльпанаў налічваецца каля 1800 гатункаў і формаў.

  • Цюльпаны
    © Sputnik / Алексей Мальгавко

    У нашых садках па-ранейшаму правіць баль цюльпан звычайны - сімвал траўня і вясны.

  • Цюльпаны
    © Sputnik / Максим Блинов

    Аднак у горадзе ўсё часцей з'яўляюцца палянкі жоўтых, ліловых, бэзавых.

  • Цюльпаны
    © Sputnik / Алексей Даничев

    Россыпы цюльпанаў ажыўляюць сакавітымі мазкамі гарадскія скверы, вясковыя кветнікі і шматлікія дачныя кветнікі, цешачы вока пасля сумных і шэрых зімовых будняў.

  • Цюльпаны
    © Sputnik / Евгений Биятов

    Вырошчваць цюльпаны нескладана, але яны патрабуюць пэўных высілкаў і ведаў.

  • Цюльпаны
    © Sputnik / Сергей Мальгавко

    Толькі пры добрым асвятленні расліна прыме колер і форму, адпаведную гатунку.

  • Цюльпаны
    © Sputnik / Константин Михальчевский

    У перыяд цвіцення цюльпаны патрабуюць дастатковай вільготнасці глебы, але без пераўвільгатнення.

  • Цюльпаны
    © Sputnik

    За вашу ўвагу кветкі аддзячыць вас прыгажосцю і яркім красаваннем.

Тэги:
кветкі, цюльпан, сад, вясна