Нацыянальны Акадэмічны Вялікі тэатр оперы і балета

Беларускі тэатр у гады Вялікай Айчыннай

661
(абноўлена 20:59 08.05.2015)
Вядучы архівіст Вялікага тэатра оперы і балетаБеларусі Ганна Мікалаеўна Жукава распавядае пра тэатральнае жыццё падчас вайны.

Ганна Жукава, Sputnik.

Ракавы чэрвень 1941 года. Артысты тэатра оперы і балета ў адпачынку, адны накіраваліся ў Крым, Прыбалтыку, другія — на лецішча, а нехта застаўся ў Мінску.

22 чэрвеня, выхадны дзень, ужо аб'яўлена вайна, усе адчуваюць, што няўмольна насоўваецца нешта страшэннае, але нікому не хочацца ў гэтае верыць, людзі псіхалагічна не былі гатовы да вайны.

24-га раніцай у Мінску пачаўся крамешны ад. У 9.40 —першая масіраваная бамбардзіроўка горада, у якой удзельнічала 47 самалётаў. На працягу дня было тры мацнейшыя атакі. Гарэў увесь горад і яго ніхто не тушыў, наогул, горада ўжо не было.

Разбураны Мінск. Ліпень 1941
© Sputnik
Разбураны Мінск. Ліпень 1941

Вайна перапыніла дзейнасць тэатра і накіравала жыццё па іншаму, ваеннаму шляху.

У Маскве, да пачатку ліпеня, сабралася многа артыстаў-адпускнікоў, якія ў імгненне сталі беcпрацоўнымі. Усім была патрэбна дапамога. У выніку адны былі  накіраваны ў Свярдлоўск, другія — у Саратаў і Уфу, а значная частка трупы ў падначаленні з Александроўскай — у Алма-Ату.

Беларускія артысты, залічаныя ў трупу ў канцы ліпеня, праз месяц, 31 жніўня 1941 года, ужо ўдзельнічалі ў адкрыцці тэатральнага сезона Казахскага тэатра оперы і балета. Была прэмьера оперы І.Дзяржынскага "Ціхі Дон".

Партыю Аксінні з вялікім поспехам выконвала Л.Александроўская, яе партнёрам быў У.Ульянаў.

Асаблівым поспехам карыстаўся міжнацыянальны дуэт К.Байсеітавай (казахская спявачка) і Л.Александроўскай, якіх звязвала шчырая дружба. Беларускія артысты актыўна ўдзельнічалі ва ўсіх творчых справах калектыва.

Ціхі Дон. Алма-Ата. 1941 год.
© Sputnik
"Ціхі Дон". Алма-Ата. 1941 год.

Вайна параскідала артыстаў тэтра па многіх гарадах Савецкага саюза:  у Саратаве жылі і працавалі  Бергер, С.Друкер, Д.Кроз; у Ташкентце — В.Валчанецкая, Смольскі, Клумаў, Вайнберг; у Свярдлоўску — І.Балоцін, Ю.Хіраска, В.Барысенка, В.Фурс, І.Фёдарава; у Фрунзе — габіст Ільясаў; у Уфе —  Крысці, І.Мурамцаў; у Ерэване — М.Дзянісаў.

У канцы кастрычніка 1941года дырэктар тэатра Аскар Абрамавіч Гантман піша ліст Ларысе Пампееўне Александроўскай з Ашхабата з просьбай прыслаць яму спісы тых, хто даў пра сябе знаць, бо ён збіраецца звярнуцца да кіраўніцтва рэспублікі з прапановай аб зборы трупы тэатра оперы і балета ў адным месцы. 

У выніку гэтага звароту ў пачатку лютага 1942 года Беларускім урадам было прынята рашэнне аб зборы трупы тэатра оперы і балета ў горадзе Горкім. 22-га лютага Л.Александроўская была выклікана ў Маскву з Алма-Аты і ёй даручылі збор трупы тэатра.

“Лебядзінае возера”. Алма-Ата. 1941 год
“Лебядзінае возера” . Алма-Ата. 1941 год

Але самай надзённай і неадкладнай задачай у першую чаргу была падрыхтоўка вялікага канцэрта беларускіх артыстаў у Канцэртнай зале імя П.Чайкоўскага ў Маскве.  Гэта было мудрае  ўадавае рашэнне. Канцэрт адбыўся 18 мая 1942 года і прайшоў пад дэвізам "Чакай нас, Радзіма, ідзем!"

Гэта быў канцэрт — сімвал будучай, але не блізкай перамогі, нязломная ўпэўненнасць у якой ярка прагучала ў песні М.Шнэйдэрмана "Мы ідзем, Беларусь!" (словы Тураўскага), якую пела Л.Александроўская.

"Другой дэкадай беларускага мастацтва" назвалі масквічы той канцэрт у зале Чайкоўскага.

Акцёры Вялікага А.Нікалаева, Л.Александроўская, С.Дрэчын на адным з выступаў
© Sputnik
Акцёры Вялікага А.Нікалаева, Л.Александроўская, С.Дрэчын на адным з выступаў

Пасля канцэрта пачалася праца па збору трупы, з розных куткоў краіны трэба было выклікаць каля сотні чалавек, размясціць іх,  забяспечыць харчаваннем, уладкаваць на   працу.

Ужо ў маі 1942 года дырэкцыя Горкаўскага дзяржаўнага тэатра оперы і балета імя А.Пушкіна абвясціла гаражанам, што з ліпеня ў склад выканаўцаў спектакляў уваходзяць артысты Беларускага дзяржаўнага тэатра.

Пачалася напружаная праца. Сіламі Беларускага дзяржаўнага тэатра пры ўдзеле артыстаў Горкаўскага тэатра былі пастаўлены: "Севільскі Цырюльнік", "Яўген Анегін", "Купальская ноч" Я.Цікоцкага. 18 артыстаў прымалі ўдзел у спектаклях Горкаўскага тэатра — "Кармэн" Ж.Бізэ, "Травіата" Дж.Вердзі, "Рыгалета" Дж.Вердзі, "Русалка" М.Даргамыжскага, "Князь Ігар" А.Барадзіна.

Усяго ў Горкім артыстамі нашага тэатра было дадзена 43  канцэрты і  паказана 55 сумесных спектакляў.

Пасля чарговага выступлення. 1943 год.
© Sputnik
Пасля чарговага выступлення. 1943 год.

У сакавіку 1943 года сфарміравалася пастаянная франтавая канцэртная  брыгада па абслугоўванню Паўночна-заходняга фронту, у склад якой уваходзілі: Л. Александроўская, І. Балоцін (брыгадзір),  М. Дзянісаў, С. Друкер, Д.Кроз, М.Пігулеўскі, Т.Узунава, Ю. Хіраска, С. Навіцкі, Х. Шмелькін. Усяго брыгада дала 138 шэфскіх канцэртаў.

Выступалі ў горадзе Дзяржынску і Багародску Горкаўскай вобласці, у армейскіх клубах і шпіталях, непасрэдна на перадавых пазіцыях. Спявалі на пляцоўках толькі што вызваленых гарадоў і вёсак, на лясных палянах, з бартоў грузавых машын, з чыгуначных платформаў, з брані танкаў.

Франтавая брыгада. Горкі. 1943
© Sputnik
Франтавая брыгада. Горкі. 1943

Якіх неймаверных намаганняў, вытрымкі патрабавала ад артыстаў выкананне любімых байцамі песень перад параненымі ў шпіталях, калі адзін з іх апладзіруе кульцяпкай замест рукі аб калена, а другі без абеіх ног прымасціўся з краю ложка, у трэцяга ўся галава ў бінтах — відны толькі вочы, а яго сусед па палаце — з абвугленым тварам і выпаленымі вачыма.

Але губы ўсміхаюцца і просяць спяваць яшчэ і яшчэ. У такіх абставінах спяваць, пераадолець спазмы галасавых звязак, заставіць голас падпарадкавацца, усміхацца — неймаверна цяжка, але неабходна.

У маі 1943 года тэатр пераязджае ў горад Каўроў Уладзімірскай вобласці і праца прадаўжаецца на сцэне клуба "Металістаў".  Адразу, па прыбыцці,  былі паказаны  оперы "Чыо-Чыо-сан" Дж.Пучыні, "Севільскі цырульнік" Дж.Расіні і балет "Марная засцярога" П.Гертэля.

Афіша “Севильский цирюльник”, г. Каўроў, 1944 год
© Sputnik
Афіша “Севильский цирюльник”, г. Каўроў, 1944 год

Франтавая брыгада начале з І.Балоціным прадоўжыла сваю працу, толькі з 04 па 22 мая 1943 года брыгада дала 30 канцэртаў у часцях Калінінскага фронту.

Акцёры і франтавая брыгада пасля выступлення
© Sputnik
Акцёры і франтавая брыгада пасля выступлення

Набліжалася Перамога! 2-га ліпеня, у апошні дзень знаходжання фашыстаў у Мінску, быў падпалены Дом афіцэраў, які воіны Чырвонай Арміі патушылі з вялікай цяжкасцю.

З тэатра фашысты вывезлі апаратуру, мэблю, дэкарацыі, абутак, парыкі, нотную бібліятэку, музычныя інструменты, касцюмы,экспанаты тэатральнага музея, кнігі па мастацтву. Пазней, пад горадам Інстэрбургам частка касцюмаў і дэкарацый была знойдзена вайскоўцамі і вернута тэатру.

У адной са справаздач дырэктара тэатра за 1945 год пазначана, што вывезена і разрабавана з тэатра было на 25 063 500 рублёў маёмасці. Памяшканне самога тэатра было моцна разбурана, абсталяванне сцэны і глядзельнай залы, рабочых кабінетаў, грымёрных, файе таксама  поўнасцю вывезена немцамі.

3 ліпеня 1944 года наступіла доўгачаканае вызваленне Мінска, а 17 верасня тэатр вярнуўся з эвакуацыі і адразу прыступіў да працы над толькі што закончанай Я.Цікоцкім операй "Алеся", якая апавядае аб гераічнай барацьбе беларускіх партызан, але гэта ўжо іншая тэма — жыццё тэатра па аднаўленні разбуранага, разрабаванага, беззваротна страчанага.

Л.Александроўская на танку. 1943 год. Кадр кінахронікі ТАСС
© Sputnik
Л.Александроўская на танку. 1943 год. Кадр кінахронікі ТАСС

Сярод супрацоўнікаў тэатра было многа і тых, хто ўдзельнічаў у баях, прайшлі вайну ў дзеючай арміі і ў Дзень Перамогі не ўсе вярнуліся ў свой родны горад, тэатр, да любімай працы.

Загінулі на фронце: С.Архіпаў — саліст оперы; Е.Ажаеў, Г.Буданіцкі,І. Гуляеў, А. Іваноў, Г.Ліўшыц, П. Стэфановіч — артысты аркестра; І. Бухаўцоў, А. Вітальберг, А.Петрашкевіч, М. Сердзюкоў — артысты балета; Ф.Піно — рэпетытар; В.Анціпаў, І.Бязменаў — асвятляльнікі.

У партызанскім атрадзе загінуў В. Хачэўскі — артыст хору.

У гета загінулі: П.Жэзмер, Ф.Левіна, Р.Шапіра — салісты оперы; Басінкевіч, Б.Кантаровіч, С.Кантаровіч — артысты балета; Г. Бернштэйн,М. Броцкі, Сазыр — артысты хору; Л.Хазановіч — электрык.

Расстраляны фашыстамі: Н.Балазоўскі — дырыжор; С.Трахановіч — саліст оперы.

Загінулі ў час бамбёжкі ў Мінску: М.Каліноўскісаліст оперы М.Крошнер — кампазітар; у Маскве: П.Засецкі — саліст оперы.

Адразу пасля вайны ў верасні 1944 года прыйшла працаваць у тэатр салісткай балета Карпілава Бася Залманаўна, якая з 1941 па 1944 год была салісткай у ансамблі Каспійскай ваеннай флатыліі,  ўдзельнічала ў многіх канцэртах, якія праходзілі на ваенных караблях, у клубах. За удзел у шэфскай рабоце па обслугоўванню часцей Ваенна-марскога флоту і Чырвонай арміі ў час абароны Каўказа ўзнагароджана медалём "За абарону Каўказа".

У 1956 годзе па запрашэнні самой Л.Александроўскай прыйшоў працаваць у тэатр оперы і балета Міхаіл Афанасьевіч Дружына. Міхаіл Афанасьевіч з 1941 па 1956 год служыў у радах Савецкай Арміі. За баявыя заслугі ўзнагароджаны ордэнам "Чырвонай зоркі", ордэнам "Знак пашаны", двума ордэнамі ПНР срэбны "Крыж за заслугі", медалямі і граматамі.

Прайшло 70 год са дня Перамогі над ворагам. Адноўлена наша прыгожая Беларусь, Мінск, тэатр на сёняшні дзень самы мадэрнізаваны і прыгожы і не толькі ў нашай рэспубліцы, але і далёка за яе межамі. І наш святы абавязак памятаць тых, хто  заплаціў сваім жыццём, каб наблізіць Перамогу, хто не задумваўся, выступаючы на перадавой з канцэртамі, што гэта вельмі небяспечна.

Тэатр па сваёй сутнасці — гэта жывы арганізм, ён заўсёды ў руху, адно пакаленне змяняецца другім, але кожны артыст — асоба непаўторная.

Супрацоўнікі Нацыянальнага акадэмічнага Вялікага тэатра оперы і балета шчыра віншуюць усіх з Вялікай Перамогай над фашыстамі, і перадаюць вялікі дзякуй і нізкі паклон усім тым, хто унёс свой неацэнны уклад у набліжэнне гэтага  светлага дня!

661
Тэги:
Гісторыя, культура і мастацтва, Мастацтва, Нацыянальны акадэмічны вялікі тэатр оперы і балета, Беларусь
Тэмы:
Сучасны беларускі тэатр (27)
Эпізод з фільма Элема Клімава Ідзі і глядзі

"Ідзі і глядзі" адрэстаўраваны шэдэўр ад Элема Клімава зноў на шырокіх экранах

819
(абноўлена 19:31 28.04.2021)
Лепшы і самы жудасны фільм у гісторыі кінематографа пра другую сусветную вайну паўторна выходзіць у пракат праз 36 гадоў.

Знакамітая драматычная стужка Элема Клімава "Ідзі і глядзі", прысвечаная трагедыі спаленай Хатыні, прайшла лічбавую рэстаўрацыю ў кінаканцэрне "Мосфильм" і выпускаецца ў паўторны расійскі пракат, паведамляе БЕЛТА.

Упершыню гледачы пабачылі ваенную драму пра зверствы фашыстаў у беларускай вёсцы на шырокіх экранах у 1985 годзе. Аднак ужо заўтра спецыяльны паказ адрэстаўраванага фільма адбудзецца ў Маскве ў кінацэнтры "Октябрь", а 4 траўня "Ідзі і глядзі" можна будзе пабачыць у санкт-пецярбургскім кінатэатры "Аврора".

Па дадзеных Internet Movie Database (буйнешая у свеце кінематаграфічная база дадзеных) "Ідзі і глядзі" прызнаны лепшым беларускім фільмам. У 1986 годзе яго паглядзела амаль 30 мільёнаў чалавек, некаторых з іх вывозілі з кінатэатра машыны "хуткай дапамогі".

"Для мяне стала вялікай нечаканасцю тое, што гэты фільм прагледзела столькі чалавек. Шмат краін набылі яго і глядзяць да цяперашнега часу. І я ведаю, чаму… Калі б у людзей былі больш моцныя нервы, то гледачаў было б яшчэ больш", — казаў рэжысёр Элем Клімаў у інтэрв'ю расійскаму тэлеканалу.

Па версіі брытанскага часопіса "Timeout London" фільм заняў першае месца ў рэйтынгу "50 лепшых фільмаў пра Вялікую Айчынную вайну".

Савецкая двухсерыйная стужка знята паводле апавядання Алеся Адамовіча "Хатынская аповесць" сумеснымі намаганнямі студый "Беларусьфільм" і "Масфільм". Фільм не з'яўляецца экранізацыяй, але для сюжэту аўтары абралі менавіта Хатынь, сімвал народнай бяды і пакутаў, каб праз яе перадаць увесь жах ваеннага ліхалецця.

Фільм заснаваны на рэальных падзеях.

Дзеянне карціны адбываецца на тэрыторыі Беларусі ў 1943 годзе. Сюжет фільма даволі просты: пра тое як 16-цігадовы хлапчук усяго за два дні вайны пераўтвараецца ў сівога старога.

Адкуль прыйшла ідэя

Паводле слоў рэжысёра Клімава, фільм быў зняты і атрымаўся менавіта такім па некалькіх прычынах. Па-першае, ён сам бачыў усе жахі вайны, калі быў яшчэ зусім малы і заўжды памятаў пра тое, што ён проста абавязаны зняць фільм пра вайну. Па-другое, час выхаду фільма — гэта час "халоднай вайны". У сярэдзіне 80-х людзі жылі ў чаканні трэцяй сусветнай, былі напалоханы палітыкай ЗША і СССР, адчувалі моцны псіхалагічны ўціск. Па-трэцяе, Клімаў не быў задаволены сваёй папярэдняй стужкай — "Агоніяй".

"Я не быў задаволены сабой, хаця меў выдатны матэрыял, здымачную групу, выканаўцаў роляў, кампазітарам… Мне здавалася, што я не справіўся са складанымі звышстанамі, якія мне трэба было даследаваць. У мяне ўзнік нейкі комплекс, і я марыў знайсці матэрыял і раэбілітавацца ў сваіх уласных вачах", — казаў Клімаў.

Аляксей Краўчанка ў фільме Ідзі і глядзі
© Sputnik / Л. Лупаў
Аляксей Краўчанка ў фільме "Ідзі і глядзі"

Гэтыя абставіны вынудзілі рэжысёра шукаць сюжэт, які быў бы звязаны і з вайной, і з пачуцём апакаліптычнай катастрофы ў свеце.  Выпадкова ён убачыў "Хатынскую аповесць" Адамовіча, якую дагэтуль не ведаў.

Клімаў і Міцкевіч пазнаёміліся і пачалі разам працаваць над фільмам. Першапачаткова агульны праект насіў назву "Забіць Гітлера".

"Мы мелі на ўвазе "забіць Гітлера" ўсюды і ў кожным. Таму што гітлер сядзіць у кожным з нас у большай ці ў меньшай ступені", — тлумачыў рэжысёр.

Калі творчая група пачала рыхтавацца да здымак, знайшлі акцёра на галоўную ролю і месца для натурных здымак, працэсу стала перашкаджаць кіраўніцтва дзяржкіно з-за асабістай непрыязнасці да рэжысёра. Нягледзячы на падтрымку фільма тагачасным кіраўніком дзяржавы Пятром Машэравым, здымкі стужкі былі адкладзены амаль на 10 гадоў і толькі з набліжэннем 40-й гадавіны Вялікай Перамогі пра фільм зноў узгадалі, але загадалі, каб над ім працаваў другі рэжысёр. Тады за Клімава заступіўся Адамовіч, аўтар сцэнарыя, фільму далі новую назву "Ідзі і глядзі" і пачалі здымаць.

Сродкамі кінематографа

Здымкі фільма праходзілі ў храналагічным парадку цягам дзевяці месяцаў у Бярэзінскім запаведніку, каля вёскі Каменка. У гэты перыяд Клімаў быў адзіным удзельнікам здымачнай групы. Ён ні на хвіліну не пакідаў месца натурных здымак, каб "не страціць сувязь з трагедыяй".

Нягледзячы на вялікую матывацыю, багаты вопыт, магчымасці, здымкі фільму, са слоў рэжысёра, праходзілі "марудна і не вытворча".

На здымках фільму Ідзі і глядзі
© Sputnik / Л. Лупаў
На здымках фільму "Ідзі і глядзі"

Падчас працы ў Клімава заўсёды на стале знаходзілася кніга "Я з вогненай вёскі", якая для яго была своеасаблівай "лакмусавай паперкай, якая не дазваляла ні на ёту схлусіць у фільме".  Ды і тэма падавалася рэжысёру вельмі святой, каб "сапраўдным кіно займацца".

"Я казаў тады Алесю Адамовічу: "Калі я буду рабіць гэта сур'ёзна, а рабіць я буду толькі сур'ёзна, то яго ніхто не будзе глядзець". Алесь адказаў мне: "Няхай не глядзяць, але вы абавязаны гэта зрабіць".

Падчас здымак у фільме выкарыстоўваліся сапраўдныя патроны і снарады. Хутчэй за ўсё гэта звяза з тым, што рэжысёр імкнуўся "расказаць людзям праўду", зрабіць фільм максімальна рэчаісным і набліжаным да жыцця, што характэрна для ўсёй творчасці Клімава.

Спачатку планавалася выкарыстоўваць піратэхніку, але пазней рэжысёр з аператарам прыйшлі да высновы, што такія выбухі выглядаюць не натуральна і вырашылі прымяніць сапраўдныя снарады, што значна павялічыла ступень рызыкі для жыцця акцёраў.

Беларусы і беларускасць

Аднак у некаторых выпадках аўтарам прыйшлося адыйсці ад сваіх імкенняў да натуральнасці. Так, было вырашана адмовіцца ад беларускай мовы ў стужцы, пакінуўшы яе толькі ў асобных фразах і гутарках жыхароў вёскі.

Па словах Аляксея Краўчанкі, расійскага акцёра галоўнай ролі, падчас агучвання фільму вырашылі "зрабіць своеасаблівы мутант рускай і беларускай мовы, таму што калі б я размаўляў на "правільнай" беларускай мове, то сам нічога не разумеў бы".

У здымках прымала ўдзел вялікая колькасць непрафісійных акцёраў, карэнных жыхароў вёсак, сярод якіх былі і сталыя людзі, і рэжысёр адчуваў моцны душэўны дыскамфорт, прымушаючы іх зноў перажываць ваенны жах.

Кадр з фільму Ідзі і глядзі
© Sputnik / Л. Лупаў
Віктар Лорэнц у ролі камандзіра карнага батальёна

Клімаў лічыў, што ў беларусаў "генацыд у генах", і па-сапраўднаму сыграць вайну ім не дазваляе "механізм псіхалагічнай абароны" — уменне забываць цяжкія ўзрушанні. Напрыклад, падчас здымак эпізоду, калі ўсю вёску павінны былі знішчыць у свіране, здымачная група ніяк не магла дамагчыся напалу эмоцый, і тады нехта пусціў слых, што "кіношнікі могуць і сапраўды ўсё спаліць".

Для дасягнення большай рэчаіснасці аўтары выкарыстоўвалі яшчэ адзін метад: сцэнарыст Адамовіч на здымачнай пляцоўцы прасіў сесці людзей на зямлю і чытаў ім урыўкі з кнігі "Я з вогненнай вёскі".

Работа з акцёрамі

Са слоў рэжысёра, асноўнай мэтай фільма было перадаць "запарогавы стан напружаннасці і жаху". Каб гэта зняць, працавала цэлая здымачная група, а выканаўца галоўнай ролі, падлетак, быў адзін.

Клімаў добра разумеў, што павінен быў абараніць акцёра Аляксея Краўчанку, тады яшчэ дзіцяці, ад магчымай звар'яцеласці. Каб захаваць псіхічны стан маладога акцёра здаровым, з ім працавалі гіпнолагі і псіхлогагі. Для гэтага імі была распрацавана цэлая сістэма псіхалагічнай абароны, якая ўключала тэсціраванне і ўваход у падсвядомасць, насычэнне ведамі і разгрузка ад іх з мэтай пазбегнуць псіхічных парушэнняў.

Адзіным выпадкам, калі рэжысёр хацеў прыбегнуць да сапраўднага гіпнозу, была сцэна на балоце, дзе галоўны герой — Флёра — намагаўся утапіцца ў брудзе. Ва ўсіх астатніх выпадках выкарыстоўвалі аўтатрэнінг.

Самым страшэнным для яго было, як ён потым казаў, эпізод у царкве-свіране, куды сагналі, а потым спалілі людзей. Нягледзячы на яго ўстойлівую псіхіку, ён потым казаў мне: "Я ледзь не звар'яцеў".

З-за адсутнасці вопыту, рэжысёр павінен быў пакідаць шмат часу на тлумачэнні. На думку Клімава, калі ў акцёра ёсць вопыт, то менавіта ім ён можа абараніцца, а калі вопыта няма, то ёсць рызыка нашкодзіць самому сабе, асабліва ў такіх ролях. Потым Краўчанка адзначаў высокі прафесіаналізм Клімава, які ні разу не крыкнуў на яго.

Акрамя эпізоду са свіранам, Краўчанку вельмі ўсхвалявала сцэна з каровай: падчас здымак жывёліна ўстала на дыбкі і ледзь не задавіла акцёра. Дарэчы, на думку некаторых кінематаграфістаў, у гэтым эпізодзе выкарыстоўваліся сапраўдныя кулі. І карову сапраўды забілі.

Кропка ў творчасці Клімава

Паводле слоў рэжысёра пасля "Ідзі і глядзі" яму больш не хацелася здымаць кіно. Вельмі вялікая эмацыйная аддача была ўкладзена ў гэты фільм.

"У той жа Амерыцы людзям вельмі складана яго глядзець. А тыя, хто глядзяць, потым кажуць, што мы выдумалі фільм жахаў. Але гэта не так. Гэта пра жыццё.  З паказамі фільма за мяжой звязана вельмі шмат драматычных гісторый", — казаў Клімаў.

Клімаў ніколькі не шкадаваў, што выпусціў гэтую стужку, няглдезячы на ўсе перашкоды і цяжкасці падчас здымак. "Карціна далася мне вельмі цяжка, вельмі шмат сіл было ўкладзена, але я лічу, што ёсць у жыцці моманты, калі трэба здзяйсняць сапраўдныя ўчынкі, і менавіта таму ёсць сэнс займацца творчасцю. Калі ты можаш нешта данесці людзям", — казаў рэжысёр.

Фільм адзначаны ўзнагародамі:

  • "Залаты прыз" Элему Клімаву на XIV Маскоўскім кінафестывалі (Масква, СССР, 1985)
  • Спецыяльны прыз за фільм "Ідзі і глядзі" на I Міжнародным фестывалі "Фестроя" (Сетубал, Партугалія, 1985)
  • Галоўны прыз журы Элему Клімаву, прыз "За лепшае гукавое вырашэнне" Віктару Морсу і прыз "За лепшае мастацкае вырашэнне" Аляксею Радзівонаву і Віктару Пятрову на XIX Усесаюзным кінафестывалі (Алма-Ата, СССР, 1986)
  • "Лепшы фільм года" па апытанні часопісу "Савецкі экран" (Масква, СССР).
819
Тэги:
Другая сусветная вайна, кінематограф, фільм, Беларусь, Масфільм, Беларусьфільм, Алесь Адамовіч, Элем Клімаў
По теме
Лепшыя беларускія фільмы пра Вялікую Айчынную: “Альпійская балада”
Лепшыя фільмы пра Вялікую Айчынную: “Вуліца малодшага сына”
Лепшыя беларускія фільмы пра Вялікую Айчынную вайну: “Цераз могілкі”
Лепшыя беларускія фільмы пра Вялікую Айчынную вайну: “Трэцяя ракета”
Акцыя Бессмяротны полк, архіўнае фота

Пададзена заява на правядзенне "Бессмяротнага палка" ў Мінску

9
Згодна з беларускім заканадаўствам анансаваць час і месца мерапрыемства да таго, як яно атрымае адабрэнне ў выканкаме, нельга.

МІНСК, 3 мая — Sputnik. Шэраг арганізацый і актывістаў падалі заяўку на правядзенне акцыі "Бессмяротны полк" у Мінску, паведамілі Sputnik у аргкамітэце па правядзенні шэсця.

Акцыя "Бессмяротны полк" зарадзілася ў Расіі і з часам ахапіла многія краіны свету: людзі ў гонар Дня Перамогі праходзяць па цэнтральных вуліцах гарадоў з партрэтамі сваякоў, якія ваявалі ў Вялікай Айчыннай вайне. Удзельнічаў у "Бессмяротным палку" ў мінулым годзе і прэзідэнт Расіі Уладзімір Пуцін.

У рэдакцыю Sputnik звярнуліся з пытаннем чытачы: ці пройдзе "Бессмяротны полк" у беларускай сталіцы? У мінулым годзе падобная акцыя не адбылася — арганізатары не атрымалі дазвол.

Як распавялі ў аргкамітэце правядзення "Бессмяротнага палка" ў Беларусі, заяўнікі пісалі ліст з просьбай дазволіць акцыю і прапановай прыняць удзел у ёй і на імя прэзідэнта Беларусі Аляксандра Лукашэнкі.

"Мы падалі і заяўку ў Мінгарвыканкам. Планавалі прайсці ўдзень у цэнтры горада", — распавёў Sputnik экс-дэпутат і адзін з заяўнікаў шэсця Валерый Драко.

Па словах суразмоўцы Sputnik, адказ гарадскіх уладаў пакуль не атрыманы — таму анансаваць дакладны час і месца збору ўдзельнікаў "Бяссмяротнага палка" ў Мінску нельга. Аднак ён выказаў упэўненасць у тым, што акцыя адбудзецца.

"Сярод заяўнікаў "Бессмяротнага палка" — не толькі грамадскія аб'яднанні, але і самі ветэраны Вялікай Айчыннай вайны. Многія ўжо нават партрэты падрыхтавалі", — адзначыў арганізатар акцыі.

Мяркуецца, што Мінгарвыканкам дасць адказ заяўнікам акцыі ў бліжэйшыя дні.

9
Тэги:
Дзень Перамогі, Мінгарвыканкам, Мінск, Беларусь
Які сёння дзень: 17 чэрвеня 2021 года

Які сёння дзень: 17 чэрвеня 2021 года

0
(абноўлена 12:10 16.06.2021)
Гэты дзень з'яўляецца сто шасцьдзясят восьмым па грыгарыянскім календары, да канца года засталося 197 дзён.

Сёння адзначаецца Сусветны дзень барацьбы з апустыньваннем і засухай. Якія яшчэ падзеі адбыліся 17 чэрвеня і чым азнаменаваны гэты дзень у народным календары, чытайце ў спраўцы Sputnik.

Гістарычныя падзеі 17 чэрвеня

  • У 1416 годзе Канстанцкі сабор прыняў рашэнне, паводле якога Жамойць у адміністрацыйным дачыненні падпарадкоўвалася імператару Жыгімонту, а ў царкоўным — польскім і літоўскім біскупам.
  • У 1793 годзе ў Гародні пачаўся апошні сойм Рэчы Паспалітай.
  • У 1907 годзе на з’ездзе ў Вільні створана Краёвая партыя Літвы і Беларусі.

Хто нарадзіўся 17 чэрвеня

  • 1934 год: Барыс Даўгатовіч, беларускі гісторык і літаратар.

Таксама сёння нарадзіліся расійскі кампазітар Ігар Стравінскі і польскі кінарэжысёр Кшыштаф Занусі.

17 чэрвеня ў народным календары

Сёння праваслаўныя вернікі шануюць памяць свяціцеля Мітрафана.

Палявыя работы, нягледзячы на спякоту, не прыпыняліся – сяляне раскідвалі па палях, якія "адпачываюць" – гэта значыць, не засяваюцца ў гэтым годзе, угнаенні.

Таксама сеялі грэчку. Пра тое, што час для гэтага настаў, казалі паружавеўшыя ягады суніц.

Калі ў гэты дзень быў дождж, ён мог зацягнуцца яшчэ на два-тры дні.

0
Тэги:
народны каляндар, які сёння дзень
Тэмы:
Які сёння дзень: каляндар знакавых падзей